I NSP 200/19

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-02-26

Skład orzekający: Małgorzata Gierszon, Jacek Błaszczyk, Jerzy Grubba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania złożona po prawomocnym zakończeniu postępowania podlega rozpoznaniu?
Ratio decidendi
Skarga na przewlekłość postępowania złożona po prawomocnym zakończeniu postępowania podlega pozostawieniu bez rozpoznania. Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki wymaga, aby skarga była wnoszona w toku postępowania. Funkcja dyscyplinująca organów wymiaru sprawiedliwości, jaką pełni skarga na przewlekłość, traci rację bytu w odniesieniu do postępowań już zakończonych.
Stan faktyczny
J. J. złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w sprawie dotyczącej stwierdzenia przewlekłości postępowania. Skarga została złożona po prawomocnym zakończeniu postępowania, które było przedmiotem analizy w poprzedniej instancji. Skarżący uważał, że doszło do nieuzasadnionej zwłoki w okresie od grudnia 2018 r. do lutego 2019 r. Sąd Najwyższy uznał, że skarga została złożona z naruszeniem przepisów ustawy, ponieważ postępowanie zostało już zakończone.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił skargę J. J. bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSP 200/19 POSTANOWIENIE Dnia 26 lutego 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon (przewodnicząca) SSN Jacek Błaszczyk (sprawozdawca) SSN Jerzy Grubba po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 26 lutego 2020 r., bez udziału stron, skargi J. J. , na przewlekłość postępowania w sprawie Sądu Apelacyjnego w (…), sygn. akt II S (…), postanowił: pozostawić skargę bez rozpoznania. UZASADNIENIE J. J. złożył w dniu 14 października 2019 r. skargę w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 75) na przewlekłość postępowania, sygn. akt II S (…), przed Sądem Apelacyjnym w (…), który rozstrzygał w przedmiocie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w G. zakończonej postanowieniem z dnia 12 lutego 2019 r., sygn. akt VI Pen (…), a następnie utrzymanym w mocy postanowieniem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II AKzw (…). W uzasadnieniu skargi J. J. podniósł, że w miesiącu wrześniu 2018 r. złożył wniosek o przyznanie „adwokata z urzędu”. Następnie, po wezwaniu do 2 uzupełnienia braków formalnych w dniu 12 lutego 2019 r. wydano postanowienie. W ocenie skarżącego, w okresie od dnia 15 grudnia 2018 r. do dnia 12 lutego 2019 r. zaszła nieuzasadniona zwłoka w postaci opieszałego wezwania do uzupełnienia braku formalnego i wydania decyzji procesowej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skargę J. J. należało pozostawić bez rozpoznania, albowiem została złożona wbrew wymogom przepisów wymienionej na wstępie ustawy z 2004 r. o skardze na przewlekłość. Ziścił się kumulatywny zbieg podstaw stanowiących przeszkody do poddania skargi merytorycznej ocenie. Zgodnie z art. 5 ust. 1 wskazanej ustawy, skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Tymczasem sprawa o sygn. akt II S (…) została zakończona prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 10 października 2019 r. (k. 8 – 10 akt II S (…)), na mocy którego pozostawiono bez rozpoznania skargę J. J. na przewlekłość postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w G. zakończonej postanowieniem z dnia 12 lutego 2019 r., sygn. akt VI Pen (…), a następnie utrzymanym w mocy postanowieniem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II AKzw (…). Skarga na przewlekłość postępowania została zatem wniesiona już po prawomocnym zakończeniu postępowania i tym samym nie można kwestionować w tym trybie długości trwania postępowania, skoro już się ono zakończyło. Skarżący zaś nadal uważa, że doszło do przewlekłości postępowania, w sprawie sygn. akt VI Pen (…) w okresie od dnia 15 grudnia 2018 r. do dnia 12 lutego 2019 r., którego tok był m. in. przedmiotem analizy w sprawie, sygn. akt II S (…), Sądu Apelacyjnego w (…). Należy podkreślić, że skarga na przewlekłość postępowania stanowi przede wszystkim mechanizm dyscyplinujący organy szeroko rozumianego wymiaru sprawiedliwości, mający zapewnić sprawne rozpoznanie sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora oraz w postępowaniu sądowym. Funkcja ta traci rację bytu w odniesieniu do postępowań już zakończonych, co koresponduje z wymogiem określonym w powołanym przepisie art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, aby skargę na przewlekłość postępowania wnosić w jego toku. 3 Ponadto zauważyć trzeba, że przepis art. 3 cytowanej powyżej ustawy określa rodzaje postępowań, w których stronom przysługuje uprawnienie do wniesienia skargi. W tym katalogu, stanowiącym numerus clausus, nie zostało wymienione postępowanie ze skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Implikuje to stwierdzenie, że w takim postępowaniu skarga tego rodzaju nie służy, co wskazuje na niedopuszczalność przedmiotowej skargi ex lege (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 kwietnia 2018 r., sygn. akt KSP 6/18, Lex nr 2499880). Z tych względów, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie, co czyni bezprzedmiotowym kwestię uiszczenia opłaty od skargi.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 5 ust. 1art. 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy