I NSP 234/23

I NSP 234/23 POSTANOWIENIE Dnia 15 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Paweł Czubik SSN Tomasz Przesławski w sprawie ze skargi R. S. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie o sygn. V ACa 543/22, z udziałem Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Apelacyjnego w Katowicach, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 15 listopada 2023 r.: 1. odrzuca skargę; 2. umarza postępowanie w zakresie wniosku R. S. o zwolnienie od opłaty od skargi. [D.Z.] UZASADNIENIE Dnia 3 października 2023 r. (data prezentaty Sądu Apelacyjnego w Katowicach) R. S. (dalej także: „skarżący”), za pośrednictwem Sądu Apelacyjnego w Katowicach, wniósł do Sądu Najwyższego skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie V ACa 543/22 toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach. Pismem z 17 października 2023 r. I NSP 234/23 2 (data prezentaty Sądu Najwyższego) Sąd Apelacyjny w Katowicach przedstawił ww. skargę Sądowi Najwyższemu. W przedmiotowej skardze skarżący wniósł o: 1. stwierdzenie przewlekłości w sprawie; 2. zobowiązanie Sądu Apelacyjnego w Katowicach do niezwłocznego rozpatrzenia apelacji; 3. zasądzenie od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Katowicach na rzecz skarżącego kwoty 10 000 zł; 4. zwolnienie skarżącego od opłaty od skargi. W uzasadnieniu skargi wskazano, że sprawa toczy się przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach na skutek apelacji pełnomocnika skarżącego od wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach sygn. akt I C 151/22. Pomimo upływu roku czasu Sąd Apelacyjny w Katowicach nie wyznaczył terminu rozprawy apelacyjnej, dlatego też należy uznać iż doprowadził do przewlekłości postępowania” (k. 3). W odpowiedzi na skargę, pismem z 7 listopada 2023 r. (data prezentaty Sądu Najwyższego), Prezes Sądu Apelacyjnego w Katowicach zgłosił swój udział w sprawie oraz wniósł o oddalenie skargi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2018, poz. 75; dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”) strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych. Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, skarga powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego. I NSP 234/23 3 Ponadto, zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, skarga powinna zawierać: 1) żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy; 2) przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie. Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, skargę niespełniającą wymagań przewidzianych w art. 6 ust. 2 sąd właściwy do jej rozpoznania odrzuca bez wzywania do uzupełnienia braków. Jak wskazuje się w orzecznictwie, skarga spełnia wymagania formalne przewidziane w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o skardze na przewlekłość, o ile skarżący w uzasadnieniu skargi wskaże, w czym dopatruje się nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu jego sprawy, tj. w sposób precyzyjny przedstawi konkretne działania bądź zaniechania sądu rozpoznającego sprawę, które w konsekwencji doprowadziły do zwłoki (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 7 czerwca 2005 r., III SPP 103/05; 21 lutego 2007 r., III SPP 5/07; 19 stycznia 2022 r., I NSP 264/21; 1 marca 2022 r., I NSP 31/22). Wskazanie powyższych okoliczności jest niezbędne dla merytorycznej oceny skargi. Sąd rozpoznający skargę musi wiedzieć, na jakim etapie postępowania doszło według strony do przewlekłości, na czym ona polegała (jakie konkretnie czynności procesowe zostały podjęte przez sąd wadliwie lub nie zostały podjęte w ogóle) i czym została spowodowana. Bez wskazania powyższych okoliczności sąd rozpoznający skargę nie jest w stanie dokonać oceny czynności sądu w oparciu o kryteria wskazane w art. 2 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 16 marca 2022 r., I NSP 29/22; 20 kwietnia 2022, I NSP 52/22; 13 kwietnia 2022 r., I NSP 53/22). W realiach niniejszej sprawy skarżący jedynie podniósł, że „pomimo upływu roku czasu Sąd Apelacyjny w Katowicach nie wyznaczył terminu rozprawy apelacyjnej” nie wskazując nawet ile w istocie trwa postępowanie przed Sądem Apelacyjnym. W związku z powyższym przypomnieć należy, że zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość sąd dokonując oceny, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, uwzględnia: 1. łączny dotychczasowy czas postępowania od jego wszczęcia do chwili rozpoznania skargi, I NSP 234/23 4 2. charakter sprawy, 3. stopień faktycznej i prawnej zawiłości sprawy, 4. znaczenie rozstrzygnięcia dla skarżącego, 5. zachowanie się stron, w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Mając powyższe na uwadze, tym bardziej podkreślenia wymaga okoliczność, że skarżący nie przytoczył okoliczności uzasadniających żądanie, w szczególności nie określił dotychczasowego czasu trwania postępowania, nie przedstawił przebiegu postępowania, podjętych w jego toku czynności, charakteru sprawy, stopnia jej zawiłości, znaczenia rozstrzygnięcia dla skarżącego, czy też zachowania się stron. Samo wskazanie, że postępowanie trwa przeszło rok, bez dookreślenia jego rzeczywistej długości oraz bez bliższego odniesienia się do jego realiów, uznać należy za niespełniające warunku określonego w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o skardze na przewlekłość. W świetle powyższego, Sąd Najwyższy na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość skargę odrzucił. Wobec zwolnienia skarżącego od kosztów sądów w całości, zbędne stało się rozpoznanie złożonego w treści skargi ponownego wniosku i postępowanie w tym zakresie należało umorzyć. [SOP] [ms] I NSP 234/23 5