I NSP 243/24
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2024-10-23
Skład orzekający: Tomasz Przesławski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przysługuje w przypadku postępowania incydentalnego, takiego jak wniosek o wyłączenie sędziego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga na przewlekłość postępowania nie przysługuje w przypadku postępowań incydentalnych, które nie są wymienione w zamkniętym katalogu spraw określonym w art. 3 ustawy o skardze na przewlekłość. Wniosek o wyłączenie sędziego, złożony przed wyznaczeniem składu orzekającego, jest niedopuszczalny, ponieważ dotyczy sędziego, który nie jest jeszcze członkiem składu orzekającego.Stan faktyczny
M. J. złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie I ACz 740/23, dotyczącą nienadania biegu zażaleniu. W ramach tej skargi wniósł również o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego oraz o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarga dotyczyła postępowania incydentalnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o wyłączenie sędziów, odrzucił skargę na przewlekłość postępowania i umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
I NSP 243/24 POSTANOWIENIE Dnia 23 października 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Przesławski w sprawie ze skargi M. J. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie o sygn. I ACz 740/23, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 października 2024 r., 1. odrzuca wniosek M. J. o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego; 2. odrzuca skargę; 3. umarza postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. UZASADNIENIE Pismem datowanym na 4 lipca 2024 r. (data prezentaty Sądu Apelacyjnego w Katowicach: 10 lipca 2024 r.) M. J. (dalej: „skarżący”), zastępowany przez adwokata A. N., złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie I Acz 740/23 dotyczącej nienadania biegu zażaleniu z 9 czerwca 2024 r. Skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania i o zasądzenie od organu na rzecz strony kwoty jaką Sąd procedujący w sprawie skargi uzna za uzasadnioną w celach prewencyjnych, lecz nie mniej niż 6000 zł, tytułem
I NSP 243/24 2 przewlekłości postępowania, kosztów zastępstwa prawnego oraz wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Jednocześnie skarżący w skardze złożył również w trybie art. 49 k.p.c. wniosek o wyłączenie imiennie wskazanych sędziów Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego został złożony w treści skargi, a zatem jeszcze przed wyznaczeniem składu orzekającego. W związku z powyższym wskazać należy, że zgodnie z uchwałą składu siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z 26 lipca 2019 r., I NOZP 1/19, wniosek o wyłączenie sędziego niewyznaczonego do rozpoznania sprawy jest niedopuszczalny, zaś sędzia objęty takim wnioskiem może zasiadać w składzie sądu rozpoznającego wniosek. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 531 § 1 pkt 3 k.p.c. niedopuszczalny jest wniosek o wyłączenie sędziego niebędącego członkiem składu orzekającego. W konsekwencji wniosek taki podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny. Ustawodawca w art. 3 u.s.p.p. wymienił postępowania, w których taka skarga może zostać wywiedziona, wskazując jednocześnie podmiot legitymowany do wystąpienia w konkretnym przypadku ze skargą. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowana jest linia orzecznicza, że wyliczenie to ma charakter zamknięty (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z: 29 listopada 2018 r., I NSP 39/18; 11 grudnia 2019 r., I NSP 170/19; 8 grudnia 2021 r., I NSP 210/21; 22 czerwca 2022 r., I NSP 160/22; 17 kwietnia 2024 r., I NSP 121/24). Z treści skargi wniesionej przez pełnomocnika M. J. wynika, że dotyczy ona postępowania o charakterze incydentalnym. Takie postępowania znajdują się poza ustawowym katalogiem spraw, o których stanowi art. 3 u.s.p.p. W świetle tego należy przyjąć, że w postępowaniach innych niż wymienione w katalogu określonym w art. 3 u.s.p.p. skarga nie przysługuje. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 395 § 1 w zw. z art. 397 § 11 w zw. z 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, orzekł jak w sentencji postanowienia.
I NSP 243/24 3 Konsekwencją odrzucenia skargi na przewlekłość postępowania, wobec jej niedopuszczalności jest zbędność orzekania w przedmiocie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi. Postępowanie w tym zakresie należało więc umorzyć na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość w zw. z art. 3941 § 3 w zw. Z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 355 k.p.c. [SOP] r.g.
Powiązane orzeczenia
- I NSP 227/24 2024-12-04Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przysługuje w odniesieniu do postępowania incydentalnego, w tym wniosku o wyłączenie sędziego?
- I NSP 47/24 2024-04-17Czy skarga na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna w postępowaniu dotyczącym przewlekłości postępowania?
- I NSP 346/24 2024-12-04Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w postępowaniu zainicjowanym wcześniejszą skargą na przewlekłość postępowania?
- I NSP 312/24 2024-09-05Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna w postępowaniu incydentalnym wywołanym zażaleniem na postanowienie o odrzuceniu zażalenia na postanowienie o odrzuc…
- I NSP 220/24 2024-07-11Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przysługuje w postępowaniu wywołanym inną skargą na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki?
Powołane przepisy
art. 49 KPCart. 531 § 1 pkt 3 KPCart. 3art. 395 § 1art. 397 § 11art. 8 ust. 2art. 3941 § 3art. 39821art. 391 § 1art. 355 KPC§ 1 pkt 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy