I NSW 1206/20
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-07-27
Skład orzekający: Marek Dobrowolski, Adam Redzik, Maria Szczepaniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy wniesiony przeciwko wyborowi Prezydenta RP, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wyborczy wniesiony przez osobę nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych określonych w Kodeksie wyborczym. Protest wyborczy ma charakter indywidualno-konkretny i nie może mieć charakteru abstrakcyjnego, stawiając ogólne zarzuty co do potencjalnych naruszeń prawa wyborczego, które nie mają związku z osobą wnoszącą protest.Stan faktyczny
Wnoszący protest K.B., E.B. i Z.B. wnieśli do Sądu Najwyższego protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta RP. Zarzucili naruszenie przepisów dotyczących głosowania i domagali się ponownego przeliczenia głosów oraz kontroli unieważnionych kart wyborczych. Sąd Najwyższy rozpoznał protest, biorąc pod uwagę przepisy Konstytucji RP, ustawy o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta RP oraz Kodeksu wyborczego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I NSW 1206/20 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Dobrowolski (przewodniczący) SSN Adam Redzik SSN Maria Szczepaniec (sprawozdawca) w sprawie z protestu wyborczego K.B., E. B., Z. B. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, przy udziale Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 27 lipca 2020 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE K. B., E. B. i Z. B. (dalej: Wnoszący protest) wnieśli w terminie do Sądu Najwyższego protest wyborczy, wskazując, że zarzucają naruszenie przepisów ustawy dotyczących głosowania i m.in. wnoszą o ponowne przeliczenie głosów oraz „wszczęcie kontroli unieważnionych kart wyborczych”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji RP wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta RP na zasadach określonych w ustawie. W przypadku wyborów, których dotyczy protest, jest to ustawa z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach
2 organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego (Dz.U. 2020, poz. 979; dalej: u.wyb.2020). Ustawa ta określa zasady i tryb organizacji wyborów Prezydenta RP zarządzonych w czerwcu 2020 r., w związku z ogłoszonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanem epidemii. W zakresie nieuregulowanym w tej ustawie, zgodnie z art. 1 ust. 2 u.wyb.2020, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu wyborczego (dalej: k.wyb.). Zgodnie z art. 15 ust. 2 u.w.2020, protest przeciwko wyborowi Prezydenta RP wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 3 dni od dnia podania wyniku wyborów do publicznej wiadomości przez PKW. Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji RP wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta RP na zasadach określonych w ustawie. Zasady dotyczące wniesienia protestu wyborczego określono w art. 82 i art. 83 k.wyb. oraz – w odniesieniu do wyborów Prezydenta RP – w przepisach szczególnych art. 321-323 k.wyb. Zgodnie z art. 82 § 1 k.wyb., przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu: 1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub 2) naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Na mocy art. 82 § 4 k.wyb. protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej może wnieść wyborca, którego nazwisko w dniu wyborów było umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania. Wymagania formalne protestu określono w art. 321 k.wyb. Zgodnie z art. 321 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Zgodnie z art. 322 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb.
3 Z całokształtu przepisów k.wyb. wynika, że protest wyborczy jest środkiem procesowym o indywidualno-konkretnym charakterze. Przedmiotem mogą być tylko naruszenia, które wnoszący protest jest w stanie udowodnić. A zatem protest wyborczy nie może mieć charakteru abstrakcyjnego, czyli stawiać ogólnych zarzutów co do potencjalnych naruszeń prawa wyborczego, które nie mają żadnego związku z osobą wnoszącą ten protest (zob. postanowienie SN z 18 lipca 2019 r., I NSW 39/19). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 1 ust. 2 u.w.2020 oraz w zw. z art. 321 § 3 i art. 82 § 1 k.wyb., protest należało pozostawić bez dalszego biegu, o czym Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I NSW 2750/20 2020-07-29Czy protest wyborczy wniesiony przez obywatela przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP, który nie wskazuje konkretnych przestępstw ani naruszeń przepisów Kodeksu wyborczego mających wpływ na wynik wyborów, spełnia wymog…
- I NSW 574/20 2020-07-28Czy protest wyborczy wniesiony przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie zawiera zarzutów naruszenia konkretnych przepisów Kodeksu wyborczego ani zarzutów popełnienia przestępstwa przeciwko wybor…
- I NSW 10580/25 2025-06-27Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta RP, który nie zawiera konkretnych zarzutów i dowodów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 4074/20 2020-07-28Czy protest wyborczy przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, oparty na krytyce rozwiązań ustawowych i ogólnych zarzutach bez wskazania konkretnych naruszeń przepisów wyborczych i dowodów, podlega…
- I NSW 10318/25 2025-06-27Czy protest wyborczy przeciwko ważności wyboru Prezydenta RP, który nie zawiera konkretnych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego lub popełnienia przestępstwa przeciwko wyborom, mających wpływ na w…
Powołane przepisy
art. 129 ust. 2art. 1 ust. 2art. 15 ust. 2art. 82art. 83art. 321art. 82 § 1art. 82 § 4art. 321 § 3art. 322 § 1§ 1§ 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy