I NSW 1249/23
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-12-12
Skład orzekający: Adam Redzik, Paweł Księżak, Mirosław Sadowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy wniesiony przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP, który nie zawiera konkretnych zarzutów dotyczących naruszenia własnego interesu wyborcy i nie spełnia wymogów formalnych, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wyborczy, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, w tym nie zawiera konkretnych zarzutów dotyczących naruszenia własnego, rzeczywistego i aktualnego interesu protestującego. Zarzuty muszą być poparte dowodami i wykazywać wpływ na wynik wyborów, a nie mogą mieć charakteru abstrakcyjnego czy hipotetycznego.Stan faktyczny
Wyborca wniósł protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP, argumentując, że centrala wyborcza nie miała legalnego dostępu z powodu otoczenia płotem. Sąd Najwyższy rozpoznał protest, jednak stwierdził, że pismo skarżącego nie zawierało konkretnych zarzutów dotyczących naruszenia jego własnego interesu ani nie spełniało innych wymogów formalnych protestu wyborczego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
I NSW 1249/23 POSTANOWIENIE Dnia 12 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Redzik (przewodniczący) SSN Paweł Księżak SSN Mirosław Sadowski (sprawozdawca) w sprawie z protestu P.G. przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 15 października 2023 r., z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej oraz Prokuratora Generalnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 12 grudnia 2023 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. [ms] UZASADNIENIE P. G. (dalej: „skarżący”) wniósł o uchylenie wyników wyborów z dnia 15 października 2023 r. albowiem centrala wyborcza nie miała w czasie całych wyborów (od głosowania do zakończenia) siedziby z legalnym dostępem. Nominalna siedziba PKW była otoczona płotem i niedostępna. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
I NSW 1249/23 2 Zgodnie z art. 82 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277 ze zm., dalej: „k.wyb.”) przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu: 1. dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów; 2. naruszenia przepisów Kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Protest przeciwko ważności wyborów z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, o którym mowa w § 1, lub naruszenia przez właściwy organ wyborczy przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów może wnieść wyborca, którego nazwisko w dniu wyborów było umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania (art. 82 § 2 k.wyb.). Protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego (art. 241 § 1 k.wyb.). Ponadto wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których je opiera (art. 241 § 3 k.wyb.). Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 241 k.wyb. Zgodnie z art. 242 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy rozpatruje protest w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym. Warunki pisma procesowego zostały zaś ujęte w art. 126 i nast. k.p.c. Powyższe przepisy znajdują zastosowanie również w przypadku wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów do Senatu (art. 258 k.wyb.).
I NSW 1249/23 3 Konstrukcyjnym elementem protestu wyborczego jest sformułowanie zarzutów popełnienia konkretnych przestępstw lub naruszeń Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyniku wyborów, które poparte są dowodami i wykazują naruszenie własnego, konkretnego, rzeczywistego i aktualnego interesu protestującego orzecznictwie Sądu Najwyższego słusznie wskazuje się, że przedmiotem protestu nie mogą być zarzuty abstrakcyjne, hipotetyczne, dotyczące innych osób, bliżej nieokreślone, niezwiązane ściśle z sytuacją prawną protestującego (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 7 listopada 2023 r., I NSW 86/23; z 14 listopada 2023 r., I NSWR 46/23; z 30 października 2019 r., I NSW 117/19; z 18 lipca 2019 r., I NSW 39/19). Z kolei w świetle art. 243 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. Treść pisma skierowanego przez skarżącego do Sądu Najwyższego nie zawiera zarzutów przeciwko ważności wyborów do Sejmu RP i Senatu RP, które mogłyby być przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego w toku postępowania w trybie art. 241 k.wyb. Skarżący nie wskazał zarzutów dotyczących naruszenia jego własnego, konkretnego, rzeczywistego i aktualnego interesu. Skarżący nie zawarł także wniosku o stwierdzenie nieważności wyborów ani tym bardziej wykazania, że stwierdzone nieprawidłowości miały wpływ na wynik wyborów. Pismo skarżącego nie spełnia żadnych warunków formalnych protestu wyborczego. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 243 § 1 zd.1 k.wyb. w zw. z art. 258 k.wyb., postanowił jak w sentencji. [SOP] [ał]
I NSW 1249/23 4
Powiązane orzeczenia
- I NSW 202/23 2023-12-07Czy protest wyborczy, który nie zawiera konkretnych zarzutów dotyczących naruszenia interesu wyborcy i nie spełnia wymogów formalnych pisma procesowego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 257/23 2023-12-05Czy protest wyborczy, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 1170/23 2023-12-07Czy protest przeciwko ważności wyborów, który nie zawiera konkretnych zarzutów popartych dowodami, dotyczących naruszenia własnego interesu protestującego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 314/23 2023-12-05Czy protest przeciwko ważności wyborów, który zawiera ogólne, niesprecyzowane zarzuty i nie wskazuje dowodów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 416/23 2023-12-20Czy protest wyborczy, który nie zawiera konkretnych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego lub popełnienia przestępstwa przeciwko wyborom, mających wpływ na wynik wyborów, oraz nie przedstawia dowod…
Powołane przepisy
art. 82 § 1art. 82 § 2art. 241 § 1art. 241 § 3art. 241art. 242 § 1art. 126art. 258art. 243 § 1§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy