I NSW 417/23

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-12-07

Skład orzekający: Paweł Wojciechowski, Maria Szczepaniec, Krzysztof Wiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest przeciwko ważności wyborów, który nie zawiera osnowy wniosku lub oświadczenia, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest przeciwko ważności wyborów, który nie zawiera osnowy wniosku lub oświadczenia. Brak ten jest nieusuwalny, a przepisy Kodeksu wyborczego nie przewidują możliwości jego uzupełnienia ani przywrócenia terminu do wniesienia protestu. W postępowaniach zainicjowanych protestami wyborczymi nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące uzupełniania braków formalnych pism procesowych.
Stan faktyczny
Wnosząca protest złożyła do Sądu Najwyższego pismo, w którym poinformowała, że członkini komisji wyborczej zapytała ją, czy chce otrzymać wszystkie 3 karty do głosowania. Pismo to nie zawierało jednak żadnego wniosku o unieważnienie wyborów ani innej osnowy żądania. Prokurator Generalny wyraził pogląd, że protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu na podstawie art. 243 § 1 zd. 1 k.wyb. w związku z art. 258 k.wyb.

Pełny tekst orzeczenia

I NSW 417/23 POSTANOWIENIE Dnia 7 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wojciechowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Maria Szczepaniec SSN Krzysztof Wiak w sprawie z protestu A. Ł. przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 15 października 2023 r., przy udziale Prokuratora Generalnego oraz Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 7 grudnia 2023 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE W dniu 21 października 2023 r. (data stempla pocztowego) A. Ł. (dalej jako „wnosząca protest”) złożyła do Sądu Najwyższego pismo, w treści którego poinformowała, że gdy odbierała karty do głosowania członkini komisji wyborczej zapytała ją, czy chce otrzymać wszystkie 3 karty do głosowania. Prokurator Generalny wyraził pogląd, że protest winien zostać pozostawiony bez dalszego biegu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: I NSW 417/23 2 Zgodnie z art. 241 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277 ze zm., dalej: „k.wyb.”), protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd Najwyższy rozpatruje protest w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu (art. 242 § 1 k.wyb.). Zgodnie z art. 243 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 241 k.wyb. Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu. Z mocy art. 258 k.wyb. ww. przepisy znajdują zastosowanie również do protestu przeciwko ważności wyborów do Senatu. Obowiązek rozpoznania przez Sąd Najwyższy protestu wyborczego w postępowaniu nieprocesowym oznacza w szczególności, że protest powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, w tym zawierać osnowę wniosku lub oświadczenia (zob. art. 126 § 1 pkt 4 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 511 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). Jak przyjął Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r. (I NZP 8/23) – „[w] postępowaniach zainicjowanych protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277, ze zm.), a także w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum, o którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1550, ze zm.)”. Tym samym braki formalne protestu przeciwko ważności wyborów nie podlegają uzupełnieniu. I NSW 417/23 3 Wnosząca pismo w niniejszym postępowaniu nie sformułowała żadnego wniosku, w tym w szczególności wniosku o unieważnienie wyborów. Treść pisma ogranicza się wyłącznie do przekazania informacji, że głosującą zapytano przy odbieraniu kart do głosowania, ile kart chce otrzymać. Niesformułowanie przez wnoszącą protest żądania (brak osnowy protestu) stanowi zaś nieusuwalny brak formalny, który wiąże się z koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 21 listopada 2023 r., I NSWR 111/23). Z powyższych względów Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 243 § 1 zd.1 k.wyb. oraz w związku z art. 258 k.wyb., postanowił jak w sentencji. [SOP] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 241 § 1art. 242 § 1art. 243 § 1art. 241art. 258art. 126 § 1 pkt 4art. 187 § 1art. 511 § 1art. 13 § 2 KPCart. 130 § 1art. 1301a § 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy