I NSW 5827/20
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-07-31
Skład orzekający: Marek Dobrowolski, Adam Redzik, Maria Szczepaniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy wniesiony przez osobę pozbawioną wolności, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wyborczy, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, w tym wymogu wskazania konkretnych zarzutów i przedstawienia dowodów. Dotyczy to również protestów wnoszonych przez osoby pozbawione wolności, których złożenie w administracji zakładu karnego jest równoznaczne z wniesieniem do sądu.Stan faktyczny
Do Sądu Najwyższego wpłynął protest wyborczy B.G. i R.K. przeciwko wyborowi Prezydenta RP, wniesiony przez osoby pozbawione wolności. Zarzucili oni m.in. „sfałszowanie” wyborów w Areszcie Śledczym w G. i inne nieprawidłowości. Prokurator Generalny, Państwowa Komisja Wyborcza oraz Okręgowa Komisja Wyborcza w G. zajęły stanowisko, że protest powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu lub jest bezzasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy bez dalszego biegu z powodu niespełnienia wymogów formalnych.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I NSW 5827/20 POSTANOWIENIE Dnia 31 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Dobrowolski (przewodniczący) SSN Adam Redzik SSN Maria Szczepaniec (sprawozdawca) w sprawie z protestu wyborczego B. G. i R. K. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, przy udziale Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, Okręgowej Komisji Wyborcza nr […] w G. i Prokuratora Generalnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 31 lipca 2020 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE Dnia 23 lipca 2020 r. do Sądu Najwyższego wpłynął protest wyborczy B. G. i R. K. (dalej: Wnoszący protest), odebrany do wysłania w Areszcie Śledczym w G. 15 lipca 2020 r., wysłany do Sądu Najwyższego pocztą 20 lipca 2020 r. Wnoszący protest zarzucili m.in. „sfałszowanie” wyborów w Areszcie Śledczym w G. i nieudzielenie przez Przewodniczącego Obwodowej Komisji Wyborczej informacji o adresie Państwowej Komisji Wyborczej, a także wskazali na swoje niezadowolenie z warunków panujących w Areszcie Śledczym w G. Prokurator Generalny w swoim stanowisku uznał, że wniesiony protest wyborczy należy pozostawić bez dalszego biegu.
2 Państwowa Komisja Wyborcza zajęła stanowisko, że protest wyborczy powinien pozostać bez dalszego biegu. Zastępca Przewodniczącego Okręgowej Komisji Wyborczej w G. wniósł o uznanie protestu za bezzasadny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Na mocy art. 129 Konstytucji RP prawo do zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta RP przysługuje wyborcy, jednakże na zasadach określonych w ustawie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że stosownie do art. 165 § 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1460 ze zm.) w zw. z art. 323 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 684, dalej: k.wyb.), w zw. z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 979), uznać należy, że złożenie protestu wyborczego przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Materialnoprawne podstawy protestu wyborczego określone są w art. 82 § 1 pkt 1 i 2 k.wyb., w myśl którego przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. W zakresie kwestii proceduralnych należy natomiast wskazać, iż według art. 321 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Zestawienie tego przepisu o charakterze procesowym, z materialnoprawnymi podstawami protestu wyborczego nie pozostawia wątpliwości, że w proteście wyborczym można podnieść tylko takie zarzuty, które przewiduje k.wyb.
3 Okoliczności opisane w proteście nie mogą być traktowane jako zarzut dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego (art. 82 § 1 pkt 1 k.wyb.). Wnoszący protest formułując zarzut nie wskazali, w jaki sposób doszło do „sfałszowania” wyborów, a nadto takiej okoliczności nie uprawdopodobnili. Z tego względu ich zarzut nie spełnia warunków pozwalających na jego merytoryczne rozpatrzenie. W związku z tym, że według art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb., należało orzec jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I NSW 10451/25 2025-06-28Czy protest wyborczy, który nie zawiera żadnych zarzutów ani dowodów, może zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 1440/20 2020-07-30Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej, który nie zawiera zarzutów i nie przedstawia dowodów na ich poparcie, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 10491/25 2025-06-28Czy protest wyborczy wniesiony przez osobę nieuprawnioną lub niespełniający wymogów formalnych, w szczególności dotyczących wskazania dowodów na poparcie zarzutów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 10375/25 2025-06-30Czy protest wyborczy dotyczący ponownego przeliczenia głosów, który nie zawiera konkretnych zarzutów i dowodów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 5422/20 2020-07-30Czy protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
Powołane przepisy
art. 129art. 165 § 3art. 323 § 1art. 1 ust. 2art. 82 § 1 pkt 1art. 321 § 3art. 322 § 1art. 321§ 3§ 1§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy