I NSWR 2113/23

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-11-29

Skład orzekający: Paweł Księżak, Mirosław Sadowski, Adam Redzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, który nie został podpisany przez skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z powodu braków formalnych?
Ratio decidendi
Protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, który nie został podpisany przez skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu z uwagi na brak formalny uniemożliwiający nadanie mu biegu i niepodlegający konwalidacji. W postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum nie mają zastosowania przepisy dotyczące postępowania naprawczego, co wyklucza możliwość wezwania do usunięcia takiego braku.
Stan faktyczny
Z.G. wniósł protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego z 15 października 2023 r., żądając jego unieważnienia. Skarżący nie podpisał pisma i nie wskazał numeru PESEL. Prokurator Generalny oraz Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej wyrazili opinię o konieczności pozostawienia protestu bez dalszego biegu z powodu braków formalnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego bez dalszego biegu z powodu niespełnienia warunków formalnych.

Pełny tekst orzeczenia

I NSWR 2113/23 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Księżak (przewodniczący) SSN Mirosław Sadowski (sprawozdawca) SSN Adam Redzik w sprawie z protestu Z. G. przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego zarządzonego na dzień 15 października 2023 r., przy udziale Prokuratora Generalnego oraz Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 29 listopada 2023 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. ] UZASADNIENIE Z.G. (dalej: „skarżący”) wniósł protest wyborczy przeciw ważności referendum ogólnokrajowego przeprowadzonego w dniu 15 października 2023 roku w Polsce, żądając jego unieważnienia i ponownego przeprowadzenia. Skarżący nie podpisał pisma, nie wskazał także numeru PESEL. Prokurator Generalny wyraził opinię, że protest należy pozostawić bez dalszego biegu z uwagi na braki formalne pisma, tj. brak podpisu oraz niepodanie numeru PESEL. I NSWR 2113/23 2 Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej wyraził opinię, że protest należy pozostawić bez dalszego biegu z przyczyn formalnych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Protest należało pozostawić bez dalszego biegu, jako niespełniający warunków formalnych pisma procesowego. Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851 ze zm.; dalej: „u.r.o.”) protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego wnosi się do Sądu Najwyższego na piśmie w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku referendum przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie natomiast z art. 242 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277 ze zm.; dalej: „k.wyb.”) w zw. z art. 34 ust. 2 u.r.o., Sąd Najwyższy rozpatruje protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu. Jednocześnie, w myśl art. 243 § 1 k.wyb. w zw. z art. 34 ust. 2 u.r.o., Sąd Najwyższy powinien pozostawić bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków formalnych. Obowiązek rozpoznania przez Sąd Najwyższy (na mocy wyżej powołanych przepisów ustrojowych) protestu referendalnego w postępowaniu nieprocesowym oznacza w szczególności, że protest powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, w tym zawierać podpis skarżącego albo jego przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (zob. art. 126 § 1 pkt 6 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 511 § 1 k.p.c.). Wniesiony w niniejszej sprawie protest referendalny nie został podpisany przez skarżącego, co oznacza, że jest on obarczony brakiem formalnym uniemożliwiającym nadanie mu biegu, a zarazem niepodlegającym konwalidacji. Skutkuje to koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 30 lipca 2020 r., I NSW 4414/20). Wskazać bowiem należy, że w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r., I NZP 8/23 – której nadano moc zasady prawnej – I NSWR 2113/23 3 przesądzono, że w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności referendum nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 k.p.c., regulujące postępowanie naprawcze w sytuacji, kiedy pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych. W konsekwencji brak jest podstaw do wezwania skarżącego do usunięcia wskazanego wyżej braku formalnego protestu poprzez jego podpisanie Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy, na podstawie art. 243 § 1 in principio k.wyb. w zw. z art. 34 ust. 2 u.r.o., postanowił jak w sentencji. [SOP] [ał]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 34 ust. 1art. 242 § 1art. 34 ust. 2art. 243 § 1art. 34 ust. 2art. 126 § 1 pkt 6art. 187 § 1art. 511 § 1 KPCart. 130 § 1art. 1301a § 1art. 243 § 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy