I NWW 177/24

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2024-07-16

Skład orzekający: Oktawian Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego jest właściwa do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego w sytuacji, gdy przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym dotyczące tej właściwości zostały uznane za niezgodne z prawem Unii Europejskiej przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego, uznając, że przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym, które przekazywały takie sprawy do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, naruszają prawo Unii Europejskiej. W związku z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, sprawa została przekazana do rozpoznania sądowi właściwemu przy pominięciu tych przepisów.
Stan faktyczny
Z wniosku uczestnika K. I. złożono wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Okręgowego w Gdańsku od rozpoznania sprawy dotyczącej uregulowania kontaktów z małoletnimi. Sąd Okręgowy w Gdańsku przekazał ten wniosek do Prezesa Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego. Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego stwierdziła swoją niewłaściwość do rozpoznania tego wniosku.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego i przekazał go do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Gdańsku.

Pełny tekst orzeczenia

I NWW 177/24 POSTANOWIENIE Dnia 16 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot w sprawie z wniosku B. I. z udziałem M. C. i K. I. o uregulowanie kontaktów z małoletnimi H. I. i A. I. oraz sprawy wszczętej z urzędu z udziałem B. I., M. C. i K. I. o uregulowanie kontaktów z małoletnimi H. I. i A. I. na skutek zażaleń obu stron na postanowienie Sądu Rejonowego w Tczewie z dnia 9 października 2023 r. w sprawie o sygn. akt III Nsm 555/23, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 16 lipca 2024 r., w przedmiocie wniosku uczestnika K. I. o wyłączenie sędziego Sądu Okręgowego w Gdańsku M. O. od rozpoznania sprawy II 1Cz 19/24 stwierdza swoją niewłaściwość i wniosek zgodnie z właściwością przekazuje do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Gdańsku. UZASADNIENIE Postanowieniem z 11 czerwca 2024 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku w sprawie II 1Co 82/24, w trybie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym, przekazał Prezesowi Izby I NWW 177/24 2 Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych wniosek K. I. z 20 lutego 2024 r. o wyłączenie sędziego M. O. od rozpoznania sprawy II 1Cz 19/24. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 5 czerwca 2023 r., wydanym w sprawie C-204/21, Trybunał uznał, że Rzeczpospolita Polska naruszyła prawo Unii Europejskiej m.in. poprzez przyjęcie i utrzymanie w mocy art. 26 §§ 2 i 4-6 oraz art. 82 §§ 2-5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (dalej: „u.SN”) w zmienionym brzmieniu, jak również art. 10 ustawy z dnia 20 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw, przekazując do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego rozpoznawanie zarzutów i zagadnień prawnych dotyczących braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Na tej podstawie, zdaniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej zgodnie z art. 19 ust. 1 akapit drugi Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 47 karty praw podstawowych oraz na podstawie art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej i zasady pierwszeństwa prawa Unii. W ocenie Sądu Najwyższego wskazane orzeczenie, zgodnie z art. 91 ust. 2, w związku z art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz zasadami efektywności i lojalnej współpracy, winno być wykonane – w zakresie posiadanych kompetencji – przez wszystkie organy państwa, w tym również przez organy wymiaru sprawiedliwości. W niniejszej sprawie realizacja przedmiotowego wyroku musi zatem polegać na przekazaniu sprawy do sądu, który byłby właściwy do rozpoznania wniosku strony przy pominięciu dyspozycji art. 26 § 2 u.SN. Nie ulega przy tym wątpliwości, że przy pominięciu treści wskazanego przepisu sprawa, w której został złożony wniosek o wyłączenie sędziego, nie należy do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, określonej w art. 26 § 1 u.SN. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 200 § 11 oraz § 14, w związku z art. 52 § 1 k.p.c. wniosek należało przekazać według właściwości do Sądu Okręgowego w Gdańsku. [SOP] [ms] I NWW 177/24 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 26 § 2art. 26art. 82art. 10art. 19 ust. 1art. 47art. 267art. 91 ust. 2art. 91 ust. 1art. 26 § 1art. 200 § 11art. 52 § 1 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy