I NWW 208/22
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-03-15
Skład orzekający: Tomasz Demendecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na zarzutach dotyczących zgodności z prawem powołania sędziego i jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości, podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia wniosek o wyłączenie sędziego bez rozpoznania, jeżeli obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Wniosek taki nie mieści się w granicach formalnej kontroli realizowanej przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym, a jego rozpatrzenie następuje na podstawie art. 26 § 3 tej ustawy.Stan faktyczny
Strona powodowa wniosła o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie, argumentując, że sposób powołania sędziego budzi wątpliwości co do jego niezależności i uprawnień do orzekania. Sąd Apelacyjny przekazał wniosek do Sądu Najwyższego – Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych. Sąd Najwyższy uznał, że wniosek dotyczy oceny zgodności z prawem powołania sędziego i jego umocowania, co na mocy art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym skutkuje pozostawieniem go bez rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił wniosek strony powodowej o wyłączenie sędziego bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
I NWW 208/22 POSTANOWIENIE Dnia 15 marca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Demendecki w sprawie z powództwa M. R. i A. R. przeciwko Przedsiębiorstwu Państwowemu „P.” w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 15 marca 2023 r. wniosku strony powodowej o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie J. B. od orzekania w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie, sygn. VII AGa 929/20, na podstawie art. 26 § 3 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, pozostawia wniosek bez rozpoznania. UZASADNIENIE W sprawie z powództwa M. R. i A. R. przeciwko Przedsiębiorstwu Państwowemu „P.” w W. o zapłatę, toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie pod sygn. VII AGa 929/20, pismem z 5 sierpnia 2022 r., strona powodowa wniosła o wyłączenie od orzekania w sprawie SSA J. B., wskazując w uzasadnieniu, że „okoliczności powołania Sędziego J. B. do pełnienia urzędu sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie wywołują uzasadnione ryzyko, że zakwestionowana może być ważność orzeczenia wydanego przy jego udziale w naszej sprawie”. Zdaniem współuczestników tworzących stronę powodową „W stosunku bowiem do sędziów powołanych po zmianie przepisów z 2017 r, nie można już mówić o ich niekwestionowanej bezstronności i niezawisłości, ale także,
I NWW 208/22 2 co potwierdzają orzeczenia sądów krajowych i zagranicznych, o braku posiadania przez nich uprawnień do działania jako organ wymiaru sprawiedliwości. Nie może bowiem istnieć przekonanie, że sposób powołania Sędziego J. B. nie budzi żadnych wątpliwości co do niezależności od jakichkolwiek zewnętrznych czynników, a także by legitymował się odpowiednimi uprawnieniami do orzekania w niniejszej sprawie”. Postanowieniem z 12 sierpnia 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie przekazał wniosek na podstawie art. 200 § 14 i § 11 k.p.c. wedle właściwości wynikającej z art. 26 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 roku o Sądzie Najwyższym (Dz.U. z 2021 r, poz. 1904 ze zm., dalej: u.SN) do Sądu Najwyższego – Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek podlega pozostawieniu bez rozpoznania. Zgodnie z art. 26 § 2 zd. 1 u.SN, do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Na mocy art. 26 § 3 u.SN, wniosek, o którym mowa w § 2, pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy w pełni podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Sądu Najwyższego z 8 maja 2020 r., I NWW 7/20, zgodnie z którym podstawą do pozostawienia wniosku bez rozpoznania, w oparciu o przepis art. 26 § 3 u.SN, jest sytuacja, w której wniosek nie spełnia warunków konstrukcyjnych (nie określa okoliczności faktycznych i ich oceny prawnej, uzasadnienia lub uprawdopodobnienia zawartych w nim twierdzeń) lub ma charakter abstrakcyjny, tj. nie odnosi się do konkretnej sprawy lub dotyczy kwestionowania samego statusu sędziego.
I NWW 208/22 3 Wniosek M. R. i A. R. o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie J.B. od rozpoznania sprawy opierał się na argumentacji związanej z próbami ustalenia oraz oceny zgodności z prawem powołania sędziego i jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości, wobec czego rozpatrzenie sformułowanego przez stronę powodową wniosku nie mieści się w granicach formalnych kontroli realizowanej przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 u.SN (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 29 czerwca 2021 r., I NWW 45/21; 12 maja 2021 r., I NWW 25/21) i na podstawie art. 26 § 3 u.SN należało pozostawić go bez rozpoznania. Odnosząc się jeszcze do stanowiska strony powodowej zajętego w piśmie z 12 października 2022 r., Sąd Najwyższy wskazuje, że wnioski składane w trybie art. 42a ust. 3 i n. p.u.s.p. rozpoznają sądy powszechne. Jeśli strona powodowa chciałaby przeprowadzenia w sprawie tzw. testu niezawisłości sędziego – winna zwrócić się z nim do sądu prowadzącego sprawę. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I NWW 27/23 2023-05-31Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, który obejmuje ustalenie i ocenę zgodności z prawem powołania sędziego, podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym?
- I NWW 63/21 2023-05-10Czy wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na zarzucie braku jego statusu sędziowskiego z uwagi na sposób powołania, podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 i 3 ustawy o Sądzie Najwyższym?
- I NWW 110/22 2023-03-14Czy wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na zarzutach dotyczących legalności powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania na…
- I NWW 152/21 2023-08-10Czy wniosek o wyłączenie sędziego, który opiera się wyłącznie na zarzutach dotyczących sposobu powołania sędziego na urząd, podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym?
- I NWW 55/21/1 2023-07-26Czy wniosek o wyłączenie sędziego, oparty wyłącznie na kwestiach związanych z jego powołaniem na urząd, podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym?
Powołane przepisy
art. 26 § 3art. 200 § 14art. 26 § 2art. 42a ust. 3§ 3§ 14§ 11§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy