I NWW 46/23
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-07-31
Skład orzekający: Maria Szczepaniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie asesora sądowego, oparty na kwestionowaniu procedury powołania asesora przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania na podstawie art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie asesora sądowego, którego argumentacja opiera się na kwestionowaniu procedury powołania asesora przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., podlega pozostawieniu bez rozpoznania na podstawie art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym. Jest tak, ponieważ przepis ten stanowi, że wniosek pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Kwestionowana procedura była przedmiotem kontroli Trybunału Konstytucyjnego, który uznał ją za zgodną z Konstytucją RP, a orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.Stan faktyczny
Pozwana wniosła o wyłączenie asesora sądowego, wskazując, że został on powołany przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Wnioskodawczyni odwołała się do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. Wniosek opierał się na kontestowaniu procedury konkursowej prowadzonej przez Krajową Radę Sądownictwa. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił wniosek o wyłączenie asesora sądowego bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
I NWW 46/23 POSTANOWIENIE Dnia 31 lipca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szczepaniec w sprawie z powództwa W. w G. przeciwko W. H. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 31 lipca 2023 r., na skutek wniosku pozwanej o wyłączenie asesora sądowego Sądu Rejonowego w Gliwicach Moniki Ochojskiej od orzekania w sprawie I C 653/15 zawisłej przed Sądem Rejonowym w Gliwicach pozostawia wniosek bez rozpoznania. UZASADNIENIE Pozwana W.H. w piśmie z 23 listopada 2022 r. zawnioskowała o wyłączenie asesora sądowego Sądu Rejonowego w Gliwicach – M.O. wskazując, że została powołana na urząd asesora sądowego przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r, poz. 3). Wnioskodawczyni odwołała się do uchwałę składu połączonych Izb Sądu Najwyższego: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., BSA 1-4110-1120. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I NWW 46/23 2 Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż przytoczona w nim argumentacja nie stanowiła uzasadnienia dla podniesionych twierdzeń o braku niezależności sądu lub niezawisłości asesora sądowego Sądu Rejonowego w Gliwicach – M.O.. Zgodnie z art. 26 § 2 u.SN, do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych należy rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Sąd rozpoznający sprawę przekazuje niezwłocznie wniosek Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych celem nadania mu dalszego biegu na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Przekazanie wniosku Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych nie wstrzymuje biegu toczącego się postępowania. Wniosek, o którym mowa w § 2, pozostawia się bez rozpoznania, jeżeli obejmuje ustalenie oraz ocenę zgodności z prawem powołania sędziego lub jego umocowania do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości (art. 26 § 3 u.SN). Pozwana nie sformułowała żadnych konkretnych zarzutów mających świadczyć o braku niezawisłości asesora sądowego Sądu Rejonowego w Gliwicach M.O. lub braku jego niezależności. Osią argumentacji zgłoszonego wniosku jest kontestowanie procedury konkursowej prowadzonej przez Krajową Radę Sądownictwa, a ukształtowaną przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2018, poz. 3). Kluczowa jest okoliczność, że kwestionowana przez pozwaną procedura była przedmiotem kontroli konstytucyjności przeprowadzonej przez jedyny umocowany konstytucyjnie do tego organ, jakim jest Trybunał Konstytucyjny. W efekcie tej kontroli, regulacje te, wyrokiem z 25 marca 2019 r., K 12/18 uznane zostały za zgodne z art. 187 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 w związku z art. 2, art. 10 ust. 1 i art. 173 oraz z art. 186 ust. 1 Konstytucji RP. Przy czym należy nadmienić, że zgodnie z treścią art. 190 ust. 1 Konstytucji RP, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Oznacza to,
I NWW 46/23 3 że wiążą wszystkie podmioty występujące w obrocie prawnym, a więc zarówno strony i uczestników postępowania, jak również organy stosujące prawo. Odnosząc się do przywołanej przez wnioskodawcę uchwały Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., BSA I 4110 1/20 wskazać należy, że wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 20 kwietnia 2020 r., U 2/20, została uznana za niezgodną z art. 179, art. 144 ust. 3 pkt 17, art. 183 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 7 i art. 2 Konstytucji RP, art. 2 i art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz.U. 2004, nr 90, poz. 864/30 ze zm.) oraz art. 6 ust. 1 EKPCz. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wiąże zaś bezpośrednio zarówno wszystkie składy sędziowskie sądów powszechnych, jak i wszystkie składy sędziowskie Sądu Najwyższego. Wobec czego zaznaczyć należy, że uchwała Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., BSA I 4110 1/20 utraciła swój walor normatywny ze względu na niezgodność z Konstytucją RP. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 26 § 3 u.SN orzeczono, jak w sentencji. (K.B.) [as]
Powiązane orzeczenia
- I NWW 201/23 2023-07-31Czy wniosek o wyłączenie asesora sądowego, oparty na zarzucie nienależytej obsady sądu wynikającej z procedury powołania asesora przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., po…
- I NWW 142/22 2022-10-05Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty na zarzucie wadliwości procedury powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., podlega rozpoznaniu…
- I NWW 275/22 2023-01-25Czy wniosek o wyłączenie sędziów, oparty wyłącznie na kwestionowaniu procedury powołania sędziów przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., podlega pozostawieniu bez rozpozna…
- I NWW 51/22 2022-12-14Czy wniosek o wyłączenie sędziego, który opiera się na zarzucie wadliwości procedury nominacyjnej sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., podlega rozpoznaniu prze…
- I NWW 8/23 2023-02-07Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty na kwestionowaniu procedury powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., podlega rozpoznaniu przez…
Powołane przepisy
art. 26 § 2art. 26 § 3art. 187 ust. 1art. 2art. 10 ust. 1art. 173art. 186 ust. 1art. 190 ust. 1art. 179art. 144 ust. 3art. 183 ust. 1art. 45 ust. 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy