I ZB 83/25
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2026-01-22
Skład orzekający: Jarosław Sobutka, Marka Siwka, Marek Siwek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o stwierdzenie braku spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, oparty wyłącznie na okolicznościach towarzyszących jego powołaniu, spełnia wymogi formalne określone w ustawie o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej odrzucił wniosek o stwierdzenie braku spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziego SN, uznając go za niedopuszczalny z powodu braków formalnych. Wniosek oparty wyłącznie na okolicznościach towarzyszących powołaniu sędziego, bez wskazania konkretnych okoliczności uzasadniających żądanie oraz dowodów na ich poparcie w zakresie dotyczącym postępowania sędziego po powołaniu i wpływu na wynik sprawy, nie spełnia wymogów określonych w art. 29 § 5 i § 9 pkt 2 ustawy o Sądzie Najwyższym.Stan faktyczny
Obrońca sędziego X. Y. złożył wniosek o stwierdzenie braku spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez Sędziego Sądu Najwyższego Marka Siwka w sprawie dyscyplinarnej. Wniosek oparto na wadliwej procedurze powołania sędziego SN i rekomendacji wadliwie powołanej KRS. Nie dołączono żadnych dowodów do wniosku.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o stwierdzenie braku spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziego SN z powodu niespełnienia wymagań formalnych.Pełny tekst orzeczenia
I ZB 83/25 POSTANOWIENIE Dnia 22 stycznia 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Sobutka po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu 22 stycznia 2026 r. w Warszawie w przedmiocie wniosku z 12 listopada 2025 r. adw. R. S. – obrońcy X. Y. sędziego Sądu Rejonowego w […] o stwierdzenie braku spełnienia przez Sędziego Sądu Najwyższego Marka Siwka wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie sygn. akt II ZO 69/25 na podstawie art. 29 § 10 ustawy o Sądzie Najwyższym odrzuca wniosek. UZASADNIENIE Pismem 12 listopada 2025 r. adw. R. S. – obrońca X. Y. sędziego Sądu Rejonowego w […], złożył wniosek stwierdzenie braku spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności SSN Marka Siwka. Wniosek ten został złożony w sprawie dyscyplinarnej o sygn. akt I ZO 69/25 zawisłej przed Sądem Najwyższym Izbą Odpowiedzialności Zawodowej i oparto go na postawie art. 25 § 5 i 6 pkt 2 u.s.n.
I ZB 83/25 2 W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że SSN Marek Siwek został powołany do Sądu Najwyższego w wadliwej procedurze, na podstawie rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa powołanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz.3) i nie spełnia on wymogów niezawisłości i bezstronności. W uzasadnieniu powołano się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i międzynarodowych trybunałów. Nie dołączono żadnych dowodów do przedmiotowego wniosku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek nie może być przedmiotem rozpoznania ze względu na jego wady konstrukcyjne. Podstawą wniosku był art. 29 § 5 u.s.n., zgodnie z którym dopuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy. Na podstawie art. 29 § 9 i 10 u.s.n. wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto zawierać żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 29 § 5 u.s.n. oraz przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie. Wniosek niespełniający tych wymagań podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny. W ocenie Sądu Najwyższego przedmiotowy wniosek podlega odrzuceniu z powodu braku spełnienia przesłanek określonych w art. 29 § 5 u.s.n.
I ZB 83/25 3 Wnioskodawca powołał się jedynie na okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego, które mają charakter ogólny i mogłyby oddziaływać na ocenę dochowania standardu niezawisłości i bezstronności w każdej sprawie rozpatrywanej przez sędziego, co w oczywisty sposób ignoruje brzmienie art. 29 § 5 u.s.n. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 6 lutego 2023 r., III CB 5/23). Co istotniejsze, wniosek nie zawiera wskazania okoliczności uzasadniających żądania ani dowodów na ich poparcie w zakresie dotyczącym sposobu postępowania sędziego po powołaniu, jak i charakteru sprawy oraz wpływu na jej wynik (zob. art. 29 § 9 pkt 2 u.s.n.). Jest to jedno z wymagań formalnych wniosku. Okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności (zob.m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 18 grudnia 2024 r., III CB 114/24 i z 15 stycznia 2025 r., III CB 125/24, czy z 15 kwietnia 2025 r., III CB 22/25). Wobec tych braków, wniosek o przeprowadzenie testu niezawisłości i bezstronności nie mógł zostać rozpoznany, ponieważ bazował wyłącznie na okolicznościach towarzyszących powołaniu sędziego, co – w świetle art. 29 § 4 u.s.n. – wyklucza możliwość jego merytorycznego rozpoznania. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy uznał, że wniosek nie spełnia wymagań formalnych określonych w art. 29 § 9 pkt 2 u.s.n. i na podstawie art. 29 § 10 u.s.n. orzekł jak na wstępie. [M. T.] [r.g.] Jarosław Sobutka
Powiązane orzeczenia
- I ZB 122/23 2024-01-12Czy wniosek obrońcy o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, oparty na wadliwości procedury nominacyjnej, podlega odrzuceniu z powodu braków formalnych lub niedopuszcza…
- I ZB 21/22 2024-12-10Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony na podstawie art. 29 § 6 ustawy o Sądzie Najwyższym, spełnia wymogi formalne określone w art. 29 § 9 pkt 2…
- I ZB 119/23 2024-01-16Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, oparty głównie na wadliwości procedury powołania sędziego, spełnia wymogi formalne określone w ustawie o Sądzie Najwyższym?
- I ZB 64/22 2023-03-22Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony na podstawie art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, spełnia warunki dopuszczalności określone w tej ustawi…
- I ZB 90/24 2025-06-25Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na okolicznościach związanych z procedurą nominacyjną i faktem orzekania w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, spełn…
Powołane przepisy
art. 29 § 10art. 25 § 5art. 29 § 5art. 29 § 9art. 29 § 9 pkt 2art. 29 § 4§ 10§ 5§ 9§ 9 pkt 2§ 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy