I ZI 11/26
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2026-08-31
Skład orzekający: Barbara Skoczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego, wniesiony w związku z subsydiarnym aktem oskarżenia, powinien zostać umorzony z powodu niedochowania terminu do wniesienia tego aktu?Ratio decidendi
Wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego, oparty na subsydiarnym akcie oskarżenia, podlega umorzeniu, jeżeli subsydiarny akt oskarżenia nie został skutecznie wniesiony z powodu niedochowania terminu. Miesięczny termin do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia liczony jest od doręczenia pokrzywdzonemu postanowienia prokuratora nadrzędnego, a nie jego pełnomocnikowi. Stanowisko Sądu Najwyższego w tym zakresie jest jednolite.Stan faktyczny
Złożono wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego w [...] X. Y., w związku z wniesieniem subsydiarnego aktu oskarżenia. Ustalono, że subsydiarny akt oskarżenia został wniesiony po upływie miesięcznego terminu od doręczenia pokrzywdzonemu postanowienia prokuratora nadrzędnego. Sąd Najwyższy umorzył postępowanie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy umorzył postępowanie w sprawie wniosku pełnomocnika wnioskodawcy o wydanie uchwały zezwalającej na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej SSO w [...] X. Y., na podstawie art. 17 § 1 pkt. 9 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych.Pełny tekst orzeczenia
I ZI 11/26
WYCIĄG Z PROTOKOŁU
Dnia 31 sierpnia 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Barbara Skoczkowska
Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Tarasiuk
Wywołano sprawę o godz.: 10:00
Posiedzenie odbywa się jawnie.
Na posiedzenie:
Nie stawił się sędzia Sądu Okręgowego w [...] X. Y., prawidłowo zawiadomiony o
terminie posiedzenia (k. 44).
Nie stawił się wnioskodawca – X.1 Y.1, prawidłowo zawiadomiony o terminie
posiedzenia (k. 44).
Nie stawił się jego pełnomocnik – adw. A.W., prawidłowo zawiadomiony o terminie
posiedzenia (k. 43).
Przewodnicząca stwierdza, iż obowiązkiem Sądu Najwyższego jest
przeprowadzenie badania warunków formalnych wniosku o zezwolenie na
pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, co równoznaczne jest z tym, że Sąd
Najwyższy w przypadku, gdy wniosek taki dotyczy wniesionego subsydiarnego aktu
oskarżenia jest nie tylko uprawniony, ale zobowiązany do poczynienia ustaleń czy
również warunki formalne wniesionego subsydiarnego aktu oskarżenia są
spełnione. Sytuacja ta dotyczy również, gdy subsydiarny akt oskarżenia został
przyjęty przez sąd rozpoznający sprawę. Jak wynika z dołączonych w dniu 22 lipca
2026 r. akt Sądu Rejonowego […] w [...] o sygn. […], sąd ten zwrócił się w dniu 16
kwietnia 2026 r. do Prokuratury Okręgowej w [...] o nadesłanie kopii zwrotnych
potwierdzeń doręczenia stronom odpisu postanowienia prokuratora Prokuratury
Okręgowej w [...] z dnia 9 stycznia 2026 r. Z dołączonych pokwitowań odbioru
wynika, że adw. A.W. odebrał odpis postanowienia w dniu 14 stycznia 2026 r.
natomiast pokwitowanie dla sędziego X.1 Y.1 zostało odebrane w sądzie
I ZI 11/26 2
okręgowym w dniu 13 stycznia 2026 r. Z akt sprawy karnej wynika, że subsydiarny
akt oskarżenia został wniesiony w dniu 16 lutego 2026 r. (k. 20).
Mając te okoliczności na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił:
Na podstawie art. 17 § 1 pkt. 9 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z
dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych umorzyć
postępowanie w sprawie wniosku pełnomocnika wnioskodawcy X.1
Y.1 o wydanie uchwały zezwalającej na pociągnięcie do
odpowiedzialności karnej SSO w [...] X. Y.,
UZASADNIENIE
Zgodnie z treścią art. 55 § 1 k.p.k. pokrzywdzony może w terminie miesiąca od
doręczenia mu zawiadomienia o postanowieniu prokuratora nadrzędnego o
utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia wnieść akt oskarżenia do sądu.
Ustawodawca określił przy tym, jakie kryteria muszą zostać spełnione dla
skutecznego wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia. Podkreślić należy, że tylko
skutecznie wniesiony akt oskarżenia daje uprawnienia do złożenia wniosku o
wydanie uchwały zezwalającej na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej. W
niniejszej sprawie subsydiarny akt oskarżenia został sporządzony i podpisany przez
adwokata, jednakże nie został dochowany miesięczny termin do jego wniesienia.
Podkreślić należy, że miesięczny termin określony w art. 55 § 1 k.p.k. liczony jest
od doręczenia pokrzywdzonemu, a nie jego pełnomocnikowi odpisu postanowienia
prokuratora nadrzędnego, o którym mowa była wyżej. Termin określony w art. 55 §
1 k.p.k. jest terminem prekluzyjnym skutkiem, którego upływ terminu powoduje
bezskuteczność wniesienia aktu oskarżenia, co oznacza, że w sprawie niniejszej
wystąpił brak skargi uprawnionego oskarżyciela. Jak wskazano powyżej,
postanowienie prokuratora nadrzędnego z dnia 9 stycznia 2026 r. zostało
doręczone X.1 Y.1 w dniu 13 stycznia 2026 r. (sędzia nie podał innego adresu dla
doręczeń). W takiej sytuacji szeroka argumentacja adw. A.W. zamieszczona w
subsydiarnym akcie oskarżenia, a dotycząca dochowania terminu nie ma
jakiegokolwiek znaczenia, albowiem dotyczy doręczenia jemu jako pełnomocnikowi
I ZI 11/26 3
tego odpisu. Zauważyć należy, że stanowisko Sądu Najwyższego w tym zakresie
jest jednolite (wyrok z dnia 26 lutego 2014 r., III KK 6/14 oraz postanowienia: z dnia
11 marca 2015 r., V KZ 6/15; z dnia 29 lipca 2015 r., II KK 98/15 i z dnia 10
października 2017 r., II KK 181/17). Takie samo stanowisko zajmują również
komentatorzy (Kodeks Postępowania Karnego. Komentarz T.I, pod redakcją
Dariusza Świeckiego, s. 333).
Wobec powyższego, w sprawie wystąpiła negatywna przesłanka procesowa i
postępowanie należało umorzyć.
[…]
Przewodnicząca Protokolant
[r.g.]
Powiązane orzeczenia
- I DO 19/20 2020-06-09Czy wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, złożony w trybie subsydiarnego aktu oskarżenia, może być uwzględniony, gdy nie zostały spełnione proceduralne przesłanki do jego wniesienia?
- I DI 14/21 2021-06-16Czy wniosek o zezwolenie na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej, złożony przez pełnomocnika z urzędu po upływie terminu do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia, może zostać uwzględniony?
- II DIZ 24/21 2021-02-12Czy zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego umarzające postępowanie w sprawie wniosku o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, złożone przez osobę nieposiadającą uprawnienia do wniesienia su…
- I DIO 7/21 2022-01-20Czy wnioskodawczyni, która nie wykazała uprawnień oskarżyciela subsydiarnego, może skutecznie zaskarżyć zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej?
- I DO 20/20 2020-09-29Czy wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej może być skutecznie złożony przez pokrzywdzonego, który nie uzyskał uprawnienia do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia?
Powołane przepisy
art. 17 § 1 pkt. 9 KPKart. 128art. 55 § 1 KPKart. 55 §
1 KPK§ 1 pkt. 9§ 1§
1
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy