I ZI 84/23

Izba Odpowiedzialności Zawodowej2024-04-16

Skład orzekający: Maria Szczepaniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej jest właściwy do rozpoznania wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego w stanie spoczynku?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego w stanie spoczynku. Zgodnie z art. 49 § 1 Prawa o ustroju sądów administracyjnych, w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące Sądu Najwyższego, a w zakresie w nich nieuregulowanym – przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych. Określone w tych przepisach uprawnienia Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego przysługują Prezesowi Naczelnego Sądu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwym sądem dyscyplinarnym dla sędziów sądów administracyjnych.
Stan faktyczny
Instytut Pamięci Narodowej złożył do Sądu Najwyższego wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej X. Y., sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego w stanie spoczynku, podejrzanego o popełnienie przestępstw. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek i stwierdził swoją niewłaściwość do jego rozpoznania. Sprawę przekazano Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu jako właściwemu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu jako właściwemu do rozpoznania wniosku.

Pełny tekst orzeczenia

I ZI 84/23 POSTANOWIENIE Dnia 16 kwietnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szczepaniec po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 16 kwietnia 2024 r. w związku z wnioskiem Instytutu Pamięci Narodowej Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w S. z dnia 11 grudnia 2023 r., sygn. akt […] o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej X. Y. sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego w stanie spoczynku postanowił: na podstawie art. 35 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (dalej: u.s.p.), stwierdzić swoją niewłaściwość i sprawę przekazać Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie jako właściwemu do rozpoznania wniosku Instytutu Pamięci Narodowej Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w S. z dnia 11 grudnia 2023 r., sygn. akt […] o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej X. Y. sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego w stanie spoczynku. UZASADNIENIE W dniu 11 grudnia 2023 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek Instytutu Pamięci Narodowej Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi I ZI 84/23 2 Polskiemu w S., zarejestrowany pod sygn. akt I ZI 84/23 o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej X. Y. sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego w stanie spoczynku wobec dostatecznie uzasadnionego podejrzenia dopuszczenia się przez wymienionego czynu art. 189 § 2 k.k. w zb. z art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.U. 2023, poz. 102 t.j., dalej jako: ustawa o IPN). Sąd Najwyższy zważył co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 49 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492, dalej: p.u.s.a.) w sprawach nieuregulowanych w ustawie, do Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz do sędziów, urzędników i pracowników tego Sądu, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące Sądu Najwyższego, a w zakresie w nich nieuregulowanym - przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych. Określone w tych przepisach uprawnienia Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego przysługują Prezesowi Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z uwagi na fakt, że postępowanie w przedmiocie wydania uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej nie zostało uregulowane w ustawie wyznaczającej ustrojowe ramy funkcjonowania sądów administracyjnych, zgodnie z przywołanym wyżej art. 49 § 1 p.u.s.a., należy w tym zakresie odpowiednio stosować przepisy u.s.p. Nadto, zawarte w art. 49 § 1 p.u.s.a. odesłanie, co do sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, do odpowiedniego stosowania przepisów ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, należy stosować, jeśli chodzi o ustalenie sądu właściwego do rozpoznania wniosków oskarżycieli o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów wojewódzkich sądów administracyjnych oraz sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z uwzględnieniem treści art. 9 p.u.s.a., który określa, iż to Naczelny Sąd Administracyjny, jest właściwym sądem dyscyplinarnym dla tych sędziów. W orzecznictwie, jak i w doktrynie przyjmowano, że sądem właściwym do rozpoznania wniosków oskarżycieli o zezwolenie na pociągnięcie do I ZI 84/23 3 odpowiedzialności karnej sędziów tych sądów jest Naczelny Sąd Administracyjny, działający jako sąd dyscyplinarny w pierwszej instancji w składzie trzech sędziów, a w drugiej instancji w składzie siedmiu sędziów (por. W. Kozielewicz, Odpowiedzialność dyscyplinarna sędziów. Komentarz, Warszawa 2005, s. 207, J. Chromicki, Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach dyscyplinarnych sędziów sądów administracyjnych, Zeszyty Naczelnego Sądu Administracyjnego, 2010, nr 5 – 6, s. 59 – 76, P. Balic, Właściwość sądu w przedmiocie wydania uchwały zezwalającej na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego. Glosa aprobująca do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 1 czerwca 2021 r., sygn. akt I DI 16/21, Wojskowy Przegląd Prawniczy, 2021, nr 3, s. 91 – 97, postanowienie Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego z dnia 22 maja 2003 r., sygn. akt SNO 35/03, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2018 r., sygn. akt D 2/23, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2021 r., sygn. akt D 6/19, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 2023 r., sygn. akt I ZI 11/23). To stanowisko, podzielane przez Sąd Najwyższy w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, jako podstawę przyjmuje założenie, iż tryb postępowania w zakresie zezwolenia na pociągnięcie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego do odpowiedzialności karnej regulują przepisy art. 80 u.s.p. w zw. z art. 10 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (dalej: u.SN) w zw. art. 49 § 1 p.u.s.a. Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie. [M. T.] [ms] I ZI 84/23 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 35 § 1 KPKart. 128art. 189 § 2 KKart. 231 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 2 ust. 1art. 3art. 49 § 1art. 9art. 80art. 10 § 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy