I ZO 59/22

Izba Odpowiedzialności Zawodowej2023-03-10

Skład orzekający: Barbara Skoczkowska, Tomasza Demendeckiego, Tomasz Demendecki, Tomasz Szanciło, Dariusz Kala, Krzysztof Wesołowski, Beata Janiszewska, Mariusz Łodko, Elżbietę Karską, Małgorzatę Manowską

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego, który został wyznaczony jedynie jako zastępca członka składu orzekającego, jest zasadny i powinien zostać rozpoznany?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o wyłączenie sędziego, który został wyznaczony jedynie jako zastępca członka składu orzekającego, jest bezprzedmiotowy i przedwczesny. Tylko sędzia wyznaczony do składu orzekającego może być przedmiotem wniosku o wyłączenie. Wniosek taki jest zasadny jedynie wtedy, gdy sędzia faktycznie uczestniczy w rozpoznawaniu sprawy.
Stan faktyczny
Obrońca obwinionej sędzi złożył wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Elżbiety Karskiej od udziału w rozpoznawaniu sprawy dotyczącej wniosku o zbadanie niezawisłości i bezstronności innego sędziego. Sędzia Karska została wyznaczona jedynie jako zastępca członka składu orzekającego, a nie jako jego pełnoprawny członek. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić wniosek o wyłączenie sędziego bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

I ZO 59/22 POSTANOWIENIE Dnia 10 marca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Skoczkowska w sprawie zażalenia na uchwałę Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w Krakowie z dnia 4 kwietnia 2022 r., sygn. akt ASDo 5/21, wniesionego przez obwinioną sędzię Sądu Rejonowego w K. M.S. oraz jej obrońców, w przedmiocie wniosku obwinionej o zbadanie spełnienia przez SSN Tomasza Demendeckiego wymogów niezawisłości i bezstronności na podstawie art. 29 § 5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym w sprawie o sygn. II ZO 49/22, po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, na posiedzeniu w dniu 10 marca 2023 r., wniosku obrońcy obwinionej P.S. o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Elżbiety Karskiej od udziału w rozpoznawaniu sprawy o sygn. I ZB 31/22 postanowił: pozostawić wniosek bez rozpoznania. UZASADNIENIE Obrońcy obwinionej M.S. oraz obwiniona wnieśli zażalenia na uchwałę Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w Krakowie z dnia 4 kwietnia 2022 r., sygn. akt ASDo 5/21. Sprawę zarejestrowano w repertorium Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego pod I ZO 59/22 2 sygnaturą II ZO 49/22, a sędzią wyznaczonym do rozpoznawania sprawy został SSN Tomasz Demendecki. Obwiniona sędzia M.S. pismem z dnia 17 października 2022 r. wniosła, w trybie art. 29 § 5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, o zbadanie spełnienia przez SSN Tomasza Demendeckiego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu. W dniu 3 listopada 2022 r. przeprowadzono losowanie składu orzekającego w sprawie rozpoznania wniosku o zbadanie spełnienia przez SSN Tomasza Demendeckiego wymogów niezawisłości i bezstronności, zarejestrowanego w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego pod sygn. akt I ZB 31/22. W wyniku losowania do rozpoznania wniosku został wyznaczony skład orzekający: SSN Tomasz Szanciło (przewodniczący), SSN Dariusz Kala, SSN Krzysztof Wesołowski, SSN Beata Janiszewska i SSN Mariusz Łodko oraz wyznaczono zastępców członków składu orzekającego: SSN Elżbietę Karską i SSN Małgorzatę Manowską. Obrońca obwinionej sędzi M.S., P.S. pismem z dnia 9 listopada 2022 r. wniósł o wyłączenie SSN Elżbietę Karską na podstawie art. 41 § 1 k.p.k., od udziału w rozpoznawaniu wniosku o zbadanie spełnienia przez SSN Tomasza Demendeckiego wymogów niezawisłości i bezstronności. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek obrońcy obwinionej M.S. należało pozostawić bez rozpoznania. Wbrew twierdzeniom obrońcy, SSN Elżbieta Karska nie jest wyznaczona do składu rozpoznającego wniosek o zbadanie spełnienia przez SSN Tomasza Demendeckiego wymogów niezawisłości i bezstronności. Zgodnie z art. 29 § 15 ustawy o Sądzie Najwyższym wniosek taki rozpoznaje się w składzie 5 sędziów losowanych spośród całego składu Sądu I ZO 59/22 3 Najwyższego. W niniejszej sprawie skład orzekający w drodze losowania, jak to wyżej wskazano, utworzyli sędziowie SN: Tomasz Szanciło, Dariusz Kala, Krzysztof Wesołowski, Beata Janiszewska oraz Mariusz Łodko. Sędzia SN Elżbieta Karska, podobnie jak sędzia SN Małgorzata Manowska, została wyznaczona wyłącznie jako zastępca członka składu orzekającego, w związku z czym nie można twierdzić, że współtworzy ten skład. Warto zwrócić uwagę, że podstawą losowania sędziów zastępców do rozpoznawania wniosku o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziego Sądu Najwyższego jest § 81 ust. 4 Regulaminu Sądu Najwyższego, który wyraźnie rozróżnia „sędziów wchodzących do składu orzekającego” oraz „sędziów zastępców” (zob. również § 81 ust. 8 i 9 Regulaminu). Z faktu, że SSN Elżbieta Karska nie jest sędzią wyznaczonym do składu orzekającego wynika bezprzedmiotowość – na tym etapie – wniosku o jej wyłączenie od rozpoznawania sprawy. Wniosek ten jest bowiem przedwczesny, skoro nie jest ona członkiem pięcioosobowego składu właściwego do rozpoznania sprawy w przedmiocie niezawisłości i bezstronności sędziego w trybie art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym. Zgodnie z ugruntowanym, wieloletnim stanowiskiem Sądu Najwyższego od udziału w sprawie może być wyłączony bowiem tylko ten sędzia, który wyznaczony został do jej rozpoznania (zob. wyrok SN z dnia 17 stycznia 2023 r., sygn. akt II ZOW 19/22 oraz postanowienia SN: z dnia 14 grudnia 2016 r., sygn. akt III KO 99/16; z dnia 10 października 2014 r., sygn. akt SNO 51/14; z dnia 25 stycznia 2012 r., sygn. akt SNO 49/11; z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. akt WD 7/10; z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt WO 4/10; z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt WD 3/10). Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie. I ZO 59/22 4 ał

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 29 § 5art. 41 § 1 KPKart. 29 § 15§ 5§ 1§ 15§ 81 ust. 4§ 81 ust. 8

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy