I ZSK 42/22
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2025-04-24
Skład orzekający: Marek Dobrowolski, Maria Szczepaniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Rejonowego, formułując własny pogląd w piśmie skierowanym do zagranicznej instytucji w sprawie wyborów prezydenckich, naruszył zakaz prowadzenia działalności publicznej nie dającej się pogodzić z zasadami niezależności sądów i niezawisłości sędziów oraz uchybił godności urzędu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał sędziego za winnego przewinienia dyscyplinarnego, stwierdzając, że jego aktywność w sferze publicznej poprzez zajęcie stanowiska w bieżącym sporze politycznym, formułowanie własnego poglądu przeciwko konkretnym rozwiązaniom partii politycznej w kontekście procesu legislacyjnego dotyczącego wyborów prezydenckich, stanowiło naruszenie art. 178 ust. 3 Konstytucji RP. Dodatkowo, kwestionowanie skuteczności powołania sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego zostało uznane za uchybienie godności urzędu. Sąd, uznając czyn za przewinienie mniejszej wagi, odstąpił od wymierzenia kary dyscyplinarnej.Stan faktyczny
Sędzia Sądu Rejonowego X.Y. skierował pismo do Dyrektora Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka OBWE, w którym zajął czynną postawę w bieżącym sporze politycznym dotyczącym wyborów prezydenckich. W piśmie formułował własny pogląd przeciwko rozwiązaniom proponowanym przez jedną z partii politycznych oraz publicznie kwestionował skuteczność powołania sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego. Został obwiniony o naruszenie zakazu działalności publicznej i uchybienie godności urzędu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uznał obwinionego sędziego za winnego przewinienia dyscyplinarnego, ale odstąpił od wymierzenia kary dyscyplinarnej, uznając czyn za przewinienie mniejszej wagi. Kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa.Pełny tekst orzeczenia
I ZSK 42/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Dobrowolski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Maria Szczepaniec Ławnik SN Marek Molczyk Protokolant starszy inspektor sądowy Łukasz Kaczmarek przy udziale Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w P., obwinionego sędziego Sądu Rejonowego w T. X.Y. i jego obrońcy adwokata P. C. działającego z substytucji adw. R. S., po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2025 r. w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej sprawy dyscyplinarnej sędziego Sądu Rejonowego w T. X.Y., obwinionego o to, że: występując w piśmie z dnia 28 kwietnia 2020 roku skierowanym do Ambasadora Ingibjorg Sólrun Gisladóttir - Dyrektora Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie, będąc sędzią Sądu Rejonowego w T., w nieustalonym miejscu, podjął aktywność w sferze publicznej poprzez zajęcie czynnej postawy w bieżącym sporze politycznym, formułując własny pogląd i opowiadając się przeciw konkretnym rozwiązaniom proponowanym przez jedną z partii politycznych w związku z procesem legislacyjnym spowodowanym zaistniałą sytuacją epidemiczną i zagrożeniem zakażenia wirusem SARS-CoV-2 wywołującym chorobę COVID-19, polegającym na uregulowaniu kwestii dotyczących przeprowadzenia wyborów na urząd Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej zarządzonych - zgodnie z kalendarzem wyborczym - na dzień 10 maja 2020 roku, wbrew zakazowi wyrażonemu w art. 178 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia
I ZSK 42/22 2 1997 roku (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) statuującemu, że sędzia nie może prowadzić działalności publicznej, która nie daje pogodzić się z zasadami niezależności sądów i niezawisłości sędziów oraz uchybił godności urzędu wskazując, jakoby rozpoznanie protestów wyborczych i stwierdzenie ważności wyborów toczyć się miało przed Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego, w której członkowie - sędziowie Sądu Najwyższego - zostali powołani w wadliwym prawnie procesie wywołującym brak niezależności tej izby, publicznie kwestionując skuteczność powołania sędziów orzekających w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego w Warszawie, to jest podejmując się działania przynoszącego ujmę godności sędziego i podważającego zaufanie do jego niezawisłości, niezależności i bezstronności, to jest o przewinienie dyscyplinarne określone w art. 107 § 1 pkt 3, 4 i 5 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (dalej powoływana jako: u.s.p.) w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 128 u.s.p. orzeka: I. uznaje obwinionego sędziego Sądu Rejonowego w T. X.Y. za winnego przewinienia służbowego opisanego w zarzucie, określonego w art. 107 § 1 pkt 3, 4 i 5 u.s.p. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 128 u.s.p., i przy przyjęciu, że czyn ten stanowi przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi, o którym mowa w art. 109 § 5 u.s.p., na podstawie art. 109 § 5 u.s.p., odstępuje od wymierzenia mu kary dyscyplinarnej; II. na podstawie art. 133 u.s.p. kosztami postępowania dyscyplinarnego obciąża Skarb Państwa. [M. T.] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I ZSK 34/22 2025-03-06Czy sędzia Sądu Rejonowego, który w piśmie skierowanym do organizacji międzynarodowej wyraził zaniepokojenie zmianami w prawie wyborczym dotyczącymi wyborów prezydenckich w kontekście pandemii COVID-19 oraz zakwestionowa…
- I ZSK 29/22 2024-08-07Czy sędzia popełnia przewinienie dyscyplinarne, sygnując pismo skierowane do zagranicznej instytucji, w którym wyraża zaniepokojenie procesem legislacyjnym dotyczącym wyborów prezydenckich i kwestionuje niezależność Izby…
- II ZOW 39/23 2024-03-13Czy sędzia popełnia przewinienie dyscyplinarne, angażując się w sferę publiczną poprzez zajęcie czynnej postawy w bieżącym sporze politycznym, formułując własny pogląd i opowiadając się przeciw konkretnym rozwiązaniom pr…
- SNO 13/15 2015-04-13Czy sędzia, kwestionując zgodność przepisów ustawowych z Konstytucją i opierając swoje działania na bezpośrednim stosowaniu Konstytucji, może być uznany za winnego przewinienia dyscyplinarnego polegającego na rażącym nar…
- I ZSK 21/23 2024-06-05Czy sędzia popełnia przewinienie dyscyplinarne, podpisując pismo skierowane do Ambasadora OBWE dotyczące procesu legislacyjnego związanego z wyborami prezydenckimi, które może być interpretowane jako zajęcie czynnej post…
Powołane przepisy
art. 178 ust. 3art. 107 § 1 pkt 3art. 11 § 2 KKart. 128art. 109 § 5art. 133§ 1 pkt 3§ 2§ 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy