I ZZ 1/24
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2024-02-15
Skład orzekający: Krzysztof Staryk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie natychmiastowej przerwy w czynnościach służbowych sędziego, który został zatrzymany na gorącym uczynku popełnienia przestępstwa prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu, jest uzasadnione i czy Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny powinien go zawiesić w czynnościach służbowych na okres 2 miesięcy?Ratio decidendi
Zarzadzenie natychmiastowej przerwy w czynnościach służbowych sędziego, który został zatrzymany na gorącym uczynku popełnienia przestępstwa prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu, jest uzasadnione. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, kontrolując prawidłowość zarządzenia przerwy, powinien zawiesić sędziego w czynnościach służbowych, gdy powaga sądu i istotne interesy służby tego wymagają. Okres 2 miesięcy jest wystarczający do przeprowadzenia niezbędnych czynności w sprawie.Stan faktyczny
Sędzia Sądu Rejonowego w G., X.Y., został zatrzymany przez policję podczas kierowania samochodem pod wpływem alkoholu. Badania wykazały obecność alkoholu w wydychanym powietrzu. Po potwierdzeniu jego tożsamości i obecności alkoholu przez prokuratora, sędzia został zwolniony. Prezes Sądu Rejonowego zarządził wobec niego miesięczną przerwę w czynnościach służbowych. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał kwestię zarządzenia przerwy i uchwalił zawieszenie sędziego w czynnościach służbowych na okres 2 miesięcy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy – Izba Odpowiedzialności Zawodowej uchwalił zawiesić sędziego Sądu Rejonowego w G. – X.Y. w czynnościach służbowych na okres 2 miesięcy.Pełny tekst orzeczenia
I ZZ 1/24 UCHWAŁA Dnia 15 lutego 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Staryk Protokolant starszy sekretarz sądowy Renata Szczegot po rozpoznaniu, na posiedzeniu jawnym, w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, w dniu 15 lutego 2024 r., w kwestii wydanego na podstawie art. 130 § 1 i 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych, tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 217) zarządzenia Prezesa Sądu Rejonowego w G. z dnia 23 stycznia 2024 r. w sprawie zarządzenia natychmiastowej przerwy w czynnościach służbowych sędziego Sądu Rejonowego w G. - X.Y. na podstawie art. 130 § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (tekst jednolity Dz.U. z 2023 r., poz. 217) – dalej powoływana jako u.s.p. uchwalił: zawiesić sędziego Sądu Rejonowego w G. – X.Y. w czynnościach służbowych na okres 2 miesięcy. UZASADNIENIE W dniu 22 stycznia 2024 r. w związku ze zgłoszeniem podejrzenia kierowania samochodem osobowym przez osobę nietrzeźwą, poruszającą się na drodze publicznej - ul. […] w R., z polecenia oficera dyżurnego Komendy Miejskiej Policji, funkcjonariusze policji post. K. K. i asp.szt. M. W. o godz. 13:05 zatrzymali do kontroli pojazd marki C. o nr rej. […]. Po wylegitymowaniu kierującego okazał się nim X.Y. Według zeznań asp. szt. M. W., od ww. wyczuwalna była woń alkoholu, dlatego w celu udaremnienia możliwej ucieczki, użyto wobec zatrzymanego
I ZZ 1/24 2 środków przymusu w postaci założenia kajdanek na ręce trzymane z tyłu, a następnie osadzono w radiowozie policyjnym, gdzie przeprowadzono badania na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu. Badanie przeprowadzono urządzeniem AlcoSensor o nr […] z wynikami: I badanie godz. 13:24 – 1,10 mg/l, II badanie 14:48 – błąd, III badanie godz. 13:50 – 1,06 mg/l. Po przeprowadzonych badaniach, X.Y. oświadczył, że jest sędzią Sądu Rejonowego w G., wobec czego funkcjonariusze Policji zawiadomili o powyższym zdarzeniu dyżurnego KMP w R. Na miejsce zdarzenia przybyła jednostka policji wyposażona w urządzenie kontrolno-pomiarowe Dräger […], Naczelnik Wydziału Ruchu Drogowego KMP w R. kom. M. K. oraz prokurator prokuratury Rejonowej […] D. B. Funkcjonariusze Policji w obecności prokuratora ponownie wykonali pomiar zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu z wynikami: I badanie godz. 14:59– 0,89 mg/l, II badanie godz. 15:02– 0,84 mg/l. Obecna na miejscu prokurator zleciła pobranie krwi kierującego, na co X.Y. nie wyraził zgody. Zgodnie z decyzją prezesa Sądu Apelacyjnego w […]. zatrzymanego ponownie poddano badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu, gdzie o godz. 16:50 uzyskano wynik 0,70 mg/l i o godz. 18:15 zwolniono X.Y. do miejsca zamieszkania. Informację o powyższym została przesłana Prezesowi Sądu Rejonowego w G. W związku z powyższym, na podstawie art. 130 § 1 u.s.p. Prezes Sądu Rejonowego w G. pismem z dnia 23 stycznia 2024 r. zarządził wobec sędziego Sądu Rejonowego w G. – X.Y. przerwę w czynnościach służbowych na okres jednego miesiąca. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Zarządzenie natychmiastowej przerwy w czynnościach służbowych sędziego Sądu Rejonowego w G. – X.Y. było uzasadnione. Uchwała o zawieszeniu w czynnościach służbowych na podstawie art. 130 § 3 u.s.p. podejmowana jest na wstępnym etapie postępowania (gdy nie zostało jeszcze wszczęte postępowanie dyscyplinarne, ani też Sąd dyscyplinarny nie podjął jeszcze uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej sądowej lub administracyjnej), w sytuacji, gdy zaistniały ściśle określone
I ZZ 1/24 3 okoliczności faktyczne, które uzasadniają zastosowanie tymczasowych środków nadzwyczajnych - mających w danym wypadku charakter sui generis środków zapobiegawczych - w imię ochrony zagrożonego dobra nadrzędnego, jakim jest dobro wymiaru sprawiedliwości. Wydanie takiej uchwały dopuszczalne jest tylko w dwóch wypadkach: „jeżeli sędziego zatrzymano na gorącym uczynku”, „jeżeli ze względu na rodzaj czynu dokonanego przez sędziego powaga sądu lub istotne interesy służbowe wymagają natychmiastowego odsunięcia go od wykonywania obowiązków służbowych”. Uchwała taka nie może rozstrzygać w sposób ostateczny wszelkich kwestii związanych z podstawami faktycznymi i prawnymi ewentualnej przyszłej odpowiedzialności dyscyplinarnej (zob. uchwała Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego z dnia 23 lipca 2008 r., SNO 66/08) bądź karnej. Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że zawieszenie sędziego w czynnościach służbowych przewidziane w art. 130 § 3 u.s.p. różni się od zawieszenia sędziego unormowanego w art. 129 u.s.p., nie wymaga uprzedniego wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Jest ono możliwe wówczas, gdy sąd dyscyplinarny oceni zarządzenie przerwy jako uzasadnione. Innymi słowy, sąd dyscyplinarny kontroluje prawidłowość zarządzenia przerwy, jeżeli uzna tę czynność za prawidłową, to zawiesza sędziego w czynnościach (uchwały SN: z 8 maja 2002 r., SNO 10/02, OSNSD 2002, poz. 5 oraz z 23 września 2002 r., SNO 32/02, OSNSD 2002, nr 1-2, poz. 35; por. też uchwały SN: z 20 marca 2008 r., SNO 26/08,OSNSD 2008, poz. 41; z 27 czerwca 2008 r., SNO 59/08, OSNSD 2008, poz. 67; z 10 lipca 2008 r., SNO 29/08, OSNSD 2008, poz. 69; z 15 lipca 2008 r., SNO 63/08,OSNSD 2008, poz. 72 oraz z 8 października 2008 r., SNO 79/08, OSNSD 2008, poz. 88). Z przedstawionego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że sędziego Sądu Rejonowego w X.Y. G. zatrzymano w trakcie kierowania po drodze publicznej samochodem osobowym pod wpływem alkoholu – a więc z powodu schwytania na gorącym uczynku popełnienia przestępstwa umyślnego z art. 178a § 1 k.k. W takiej sytuacji powaga sądu i istotne interesy służby wymagają odsunięcia go od pełnienia czynności służbowych, tj. zawieszenia go w tych czynnościach.
I ZZ 1/24 4 Jednocześnie wobec zgromadzonego materiału dowodowego, w ocenie Sądu nie było celowe wzywanie sędziego na posiedzenie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że instytucja zawieszenia w czynnościach służbowych sędziego, określona w art. 130 § 3 u.s.p., jest środkiem o charakterze tymczasowym i w związku z powyższym sąd dyscyplinarny, zawieszając sędziego w czynnościach służbowych, powinien określić termin, do którego zawieszenie to ma trwać (por. uchwała Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego z dnia 8 maja 2002 r., SNO 10/02), Sąd Najwyższy uznał, że okres 2 miesięcy będzie wystarczający do przeprowadzenia wszelkich niezbędnych czynności w niniejszej sprawie. Właściwość Sądu dyscyplinarnego określono na podstawie art. 130 § 3 u.s.p. w związku z art. 110 § 1 pkt 2 u.s.p., natomiast skład Sądu ustalono w oparciu o art. 10 § 1 i art. 27a ustawy o Sądzie Najwyższym w związku z art. 30 § 1 k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [M. T.] [ał]
Powiązane orzeczenia
- I DO 8/21 2021-08-03Czy w przypadku podejrzenia popełnienia przez sędziego przestępstwa umyślnego, w tym prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu, zachodzą podstawy do zawieszenia go w czynnościach służbowych i obniżenia wynagrodzenia?
- SNO 23/09 2009-04-01Czy uchwała sądu dyscyplinarnego o zawieszeniu sędziego w czynnościach służbowych, podjęta na podstawie zarządzenia o natychmiastowej przerwie w czynnościach służbowych sędziego, jest słuszna, gdy sędzia kwestionuje pods…
- SNO 15/03 2003-04-11Czy w przypadku toczącego się postępowania dyscyplinarnego przeciwko sędziemu, który dopuścił się czynu rażąco naruszającego godność zawodu sędziego (w tym prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu), zasadne jest orzeczen…
- I ZZ 5/25 2025-11-17Czy zarządzenie Ministra Sprawiedliwości o natychmiastowej przerwie w czynnościach służbowych sędziego, wydane na podstawie art. 130 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, jest zasadne, gdy sędzia jest podejrzewa…
- SNO 9/16 2016-04-20Czy utrzymanie w mocy uchwały o zawieszeniu sędziego w czynnościach służbowych, podjętej na podstawie art. 130 § 3 Prawa o ustroju sądów powszechnych, jest uzasadnione, gdy zarządzenie o przerwie w czynnościach służbowyc…
Powołane przepisy
art. 130 § 1art. 130 § 3art. 129art. 178a § 1 KKart. 110 § 1 pkt 2art. 10 § 1art. 27aart. 30 § 1 KPKart. 128§ 1§ 3§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy