II ZO 110/25
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2025-12-01
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja przysługuje od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych utrzymującego w mocy postanowienie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Kasacja do Sądu Najwyższego przysługuje stronom od prawomocnego orzeczenia wydanego przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych w drugiej instancji, zgodnie z art. 622 ust. 1 ustawy o radcach prawnych. Sąd Najwyższy konsekwentnie przyjmuje, że niedopuszczalna jest kasacja od rozstrzygnięcia dyscyplinarnego niebędącego orzeczeniem. Ponieważ ustawa o radcach prawnych rozróżnia orzeczenia i postanowienia, a kasacja jest przewidziana wyłącznie od orzeczeń, nie jest dopuszczalne wniesienie kasacji od postanowienia.Stan faktyczny
Obwiniony radca prawny złożył kasację od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, które utrzymało w mocy postanowienie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego odmówił przyjęcia kasacji, wskazując, że przysługuje ona od orzeczeń, a nie od postanowień. Obwiniony złożył zażalenie na to zarządzenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego o odmowie przyjęcia kasacji.Pełny tekst orzeczenia
II ZO 110/25 POSTANOWIENIE Dnia 1 grudnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Wiesław Kozielewicz na posiedzeniu w dniu 1 grudnia 2025 r. w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, po rozpoznaniu zażalenia obwinionego radcy prawnego A. M. na zarządzenie Przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych z dnia 26 maja 2025 r., sygn. akt [...], o odmowie przyjęcia kasacji złożonej przez obwinionego radcę prawnego A. M. od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych z dnia 8 października 2024 r. sygn. akt [...], postanowił: zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy UZASADNIENIE Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie postanowieniem z dnia 6 marca 2025 r., sygn. akt [...], utrzymał w mocy postanowienie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Dyscyplinarnej [...] z dnia 27 czerwca 2024 r., sygn. akt [...], w przedmiocie odmowy przywrócenia obwinionemu radcy prawnemu A. M. terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Dyscyplinarnej [...] z dnia 26 maja 2022 r., sygn. akt [...]. Od tego postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie kasację złożył obwiniony radca prawny A. M., określając to postanowienie „orzeczeniem.”
II ZO 110/25 2 Przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych zarządzeniem z dnia 26 maja 2025 r., sygn. akt [...], odmówił przyjęcia kasacji złożonej przez obwinionego radcę prawnego A. M. od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych z dnia 8 października 2024 r. sygn. akt [...], wskazując w uzasadnieniu zarządzenia, że obwiniony radca prawny A. M. zaskarżył kasacją postanowienie a nie orzeczenie, zaś od postanowienia nie przysługuje prawo do złożenia kasacji, o czym wnoszący kasację został poinformowany. Na to zarządzenie zażalenie złożył obwiniony radca prawny A. M. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 622 ust 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, od prawomocnego orzeczenia wydanego przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych w drugiej instancji, przysługuje, stronom, Ministrowi Sprawiedliwości, Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz Prezesowi Krajowej Rady Radców Prawnych, kasacja do Sądu Najwyższego, którą wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem. Kasacja może być wniesiona z powodu rażącego naruszenia prawa, jak również rażącej niewspółmierności kary dyscyplinarnej (por. W. Kozielewicz, Kasacja w sprawach dyscyplinarnych, w: I. Nowikowski (red.), Problemy stosowania prawa sądowego. Księga ofiarowana Profesorowi Edwardowi Skrętowiczowi, Lublin 2007, s. 336 – 346). W orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje stanowisko, że rozstrzygnięcia, dla których ustawa przewiduje formę orzeczeń, odpowiadają wydawanym w postępowaniu karnym wyrokom, zaś rozstrzygnięcia dla których przewiduje formę postanowień, odpowiadają wydawanym w postępowaniu karnym postanowieniom (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2013 r., sygn. akt VI KZ 1/13, Legalis nr 597632). Zatem a contrario należy stwierdzić, że nie przysługuje kasacja od prawomocnego postanowienia wydanego przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie, którym utrzymano w mocy postanowienie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej
II ZO 110/25 3 Izby Dyscyplinarnej [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania. Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie konsekwentnie przyjmuje, że niedopuszczalna jest kasacja od rozstrzygnięcia dyscyplinarnego nie będącego orzeczeniem w postępowaniach dyscyplinarnych na gruncie ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze, jak i ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt SDI 3/05, R-OSNSD 2005, poz. 77, z dnia 28 lutego 2007 r., sygn. akt SDI 5/07, R-OSNSD 2007, poz. 100, z dnia 29 października 2009 r., sygn. akt SDI 17/09, R- OSNSD 2009, poz. 128). Należy też zauważyć, że na gruncie postępowania karnego kasacja przysługuje stronie jedynie od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego oraz od prawomocnego postanowienia sądu odwoławczego o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego (por. art. 519 k.p.k.). Stronie w postępowaniu karnym nie przysługuje zaś prawo do złożenia kasacji od prawomocnego postanowienia sądu odwoławczego utrzymującego w mocy postanowienie sądu pierwszej instancji o odmowie przywrócenia terminu do złożenia apelacji. Skoro ustawodawca na gruncie ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, rozróżnił orzeczenia, które stanowią odpowiednik wyroków (o których jest mowa w przepisach k.p.k.), oraz postanowienia, których nie można przecież tym samym utożsamiać, ani zaliczać, do orzeczeń w rozumieniu tej ustawy, zaś w przepisie 622 ust 1 tej ustawy, przewidziano możliwość wniesienia kasacji wyłącznie od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych, to nie jest dopuszczalne wniesienie kasacji od postanowienia. Prawidłowo zatem Przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych, zarządzeniem z dnia 26 maja 2025 r., sygn. akt [...], odmówił przyjęcia kasacji złożonej przez obwinionego radcę prawnego A. M. od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych z dnia 8 października 2024 r. sygn. akt [...], gdyż jest ona niedopuszczalna. W tym stanie rzeczy należało rozstrzygnąć jak na wstępie. [M. T.]
II ZO 110/25 4 [r.g.]
Powiązane orzeczenia
- II DO 6/19 2019-06-11Czy kasacja przysługuje od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego przy Krajowej Izbie Radców Prawnych, które zostało wydane w drugiej instancji, ale ma wadliwą formę (orzeczenie zamiast postanowienia)?
- II ZO 23/23 2024-01-12Czy kasacja od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego odmawiającego przyjęcia kasacji od postanowienia w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia odwołania jest dopuszczalna?
- I DSI 2/18 2018-11-20Czy kasacja od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych przysługuje od każdego orzeczenia tego sądu, czy tylko od prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie?
- VI KZ 2/17 2017-03-01Czy kasacja przysługuje od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w postępowaniu dyscyplinarnym?
- II DK 59/21 2022-01-20Czy kasacja wniesiona przez obwinioną radcę prawnego od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych, utrzymującego w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego, jest oczywiście bezzasadna?
Powołane przepisy
art. 622 ust 1art. 519 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy