II ZO 87/22

Izba Odpowiedzialności Zawodowej2023-12-19

Skład orzekający: Zbigniew Korzeniowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie zabezpieczające wydane przez TSUE oraz oczekiwanie na rozstrzygnięcie TSUE w sprawie C-204/21 mogą stanowić podstawę do zawieszenia postępowania dyscyplinarnego wobec sędziego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego dokonał błędnej wykładni przepisów, zawieszając postępowanie dyscyplinarne. SN stwierdził, że ani postanowienie zabezpieczające, ani spodziewane rozstrzygnięcie TSUE w sprawie C-204/21 nie mogły stanowić podstawy do zawieszenia postępowania, ponieważ orzeczenia TSUE nie mają bezpośredniej stosowalności w Polsce, a ich implementacja zależy od woli ustawodawcy.
Stan faktyczny
Prezes Sądu Okręgowego zażądał wszczęcia czynności wyjaśniających wobec sędziego M. F. z powodu zanegowania przez niego prawnej skuteczności orzeczeń Sądu Apelacyjnego. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego zawiesił postępowanie, uznając, że postanowienie zabezpieczające TSUE w sprawie C-204/21 stanowi podstawę do zawieszenia postępowania dyscyplinarnego. Postanowienie to zostało zaskarżone przez Prezesa Sądu Okręgowego oraz przez sędziego M. F.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i zwrócił sprawę Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w K. do dalszego postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

II ZO 87/22 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 19 grudnia 2023 r w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej zażalenia Prezesa Sądu Okręgowego w K. – SSO D. P. oraz zażalenia sędziego Sądu Okręgowego w K. M. F., na postanowienie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […] z 6 września 2022 r., sygn. akt […], postanowił uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę zwrócić Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w K. do dalszego postępowania UZASADNIENIE Pismem z 2 września 2021 r. Prezes Sądu Okręgowego w K. zażądał wszczęcia czynności wyjaśniających wobec sędziego Sądu Okręgowego w K. M. F. Czynności wyjaśniające podjęte 26 października 2021 r. przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […], dotyczyły faktu zanegowania przez SSO M. F., w sprawach o sygn. akt: […], […] oraz […], prawnej skuteczności orzeczeń wydanych przez Sąd Apelacyjny w […] Postanowieniem z 6 września 2022 r., wydanym w sprawie o sygn. akt […], Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […] SSA T. S. zawiesił postępowanie do czasu zakończenia postępowania przed TSUE w sprawie o sygn. akt C-204/21. W uzasadnieniu postanowienia Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […] wskazał, że rozważenia wymagałoby zakwalifikowanie czynów SSO M. F. z art. 107 § 3 usp. Tymczasem zgodnie z zabezpieczeniem wydanym w sprawie C-204/21 przez TSUE, stosowanie przepisów art. 107 § 1 pkt II ZO 87/22 2 2 i 3 usp zostało wstrzymane, do czasu zakończenia postępowania w tej sprawie. Ponieważ nie jest znana data zakończenia postępowania w sprawie C - 204/21, postępowanie należało zawiesić (postanowienie k. 6). Postanowienie z 6 września 2022 r. zostało zaskarżone zażaleniem z 20 września 2022 r. przez Prezesa Sądu Okręgowego w K. oraz zażaleniem z 6 września 2022 r. przez sędziego M. F. W treści środka zaskarżenia SSO M. F. wskazał, że interpretacja przyjęta przez Zastępcę Rzecznika w treści postanowienia jest niewłaściwa. Wynika z niej, że w aktualnym stanie prawnym sędzia badający legalność powołania innej osoby na stanowisko sędziowskie musi liczyć się z odpowiedzialnością dyscyplinarną, która w dodatku zależy od przyszłego i niepewnego rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. akt C-204/21. Tymczasem zawieszenie obowiązywania przepisu art. 107 usp oznacza, że badanie legalności powołania dokonane przed, jak i w trakcie obowiązywania zabezpieczenia nie może być karane (zażalenie k. 5). W zażaleniu Prezesa Sądu Okręgowego w K. postanowienie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […] z 6 września 2021 r. zostało zaskarżone w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono obrazę przepisów postępowania mogącą mieć wpływ na jego treść, tj. art. 22 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 usp, poprzez bezzasadne uznanie, że zabezpieczenie wydane w postanowieniu Trybunału Sprawiedliwości z 14 lipca 2021 r., sygn. akt C-204/21, jest podstawą do zawieszenia postępowania sygn. SD 8/21, tj. stanowi długotrwałą przeszkodę uniemożliwiającą prowadzenie tego postępowania (zażalenie k. 2-4). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenia zasługują na uwzględnienie. Skarżący słusznie uznali, że Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […] w postanowieniu z 6 września 2022 r., sygn. akt […], dokonał błędnej wykładni przepisów, prowadzących do zawieszenia postępowania w sprawie. Odpowiedzialność dyscyplinarna sędziego M. F., nie zależy bowiem zarówno od rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. akt C-204/21 (co podnosił w zażaleniu sędzia II ZO 87/22 3 M. F.), jak i od treści postanowienia Trybunału Sprawiedliwości z 14 lipca 2021 r., sygn. akt C-204/21 (co podnosił Prezes Sądu Okręgowego w K.). Zgodnie z treścią art. 22 § 1 k.p.k., przesłanką zawieszenia postępowania jest długotrwała przeszkoda uniemożliwiająca jego prowadzenie. W zaskarżonym postanowieniu za takie przesłanki uznano: postanowienie zabezpieczające wydane przez TSUE 14 lipca 2021 r., sygn. akt C-204/21 oraz oczekiwanie na rozstrzygnięcie TSUE w sprawie głównej o sygn. C-204/21. Sąd Najwyższy wskazuje, że zarówno postanowienie, jak i wyroki TSUE nie mają waloru bezpośredniej stosowalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jako państwa członkowskiego UE. Orzeczenia TSUE mogą nakazywać określone działania jednak, przełożenie ich treści na polski porządek prawny i funkcjonowanie organów państwa zależne jest od woli ustawodawcy. To Polski Parlament jest adresatem tychże orzeczeń. Sąd Najwyższy miał przy tym na uwadze dotychczasowe stanowisko wyrażone przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 14 lipca 2021 r., sygn. akt P 7/20 oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 7 października 2021 r., sygn. akt K 3/21. Mając na uwadze powyższe, zarówno postanowienie zabezpieczające, jak i spodziewane rozstrzygniecie w sprawie o sygn. akt C – 204/21, nie mogło stanowić podstawy zawieszenia postępowania w sprawie [...]. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […], w sytuacji ustalenia, że czyn sędziego wymaga rozważenia zakwalifikowania go z art. 107 § 1 pkt 3 usp, powinien podjąć w sprawie odpowiednie, wynikające z ustawy czynności. Kierując się powyższym Sąd Najwyższy rozstrzygnął ja na wstępie. [M. T.] [ms] II ZO 87/22 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 107 § 3art. 107 § 1art. 107art. 22 § 1 KPKart. 128art. 107 § 1 pkt 3§ 3§ 1§ 1 pkt 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy