I PZ 33/10
PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2010-12-13
Skład orzekający: Zbigniew Korzeniowski, Beata Gudowska, Małgorzata Wrębiakowska-Marzec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku współuczestnictwa formalnego powodów w sprawie o zapłatę, koszty zastępstwa procesowego strony pozwanej powinny być zasądzone od każdego z powodów w pełnej wysokości, czy też należy je proporcjonalnie obniżyć?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że w przypadku współuczestnictwa formalnego powodów w sprawie o zapłatę, koszty zastępstwa procesowego strony pozwanej, reprezentowanej przez jednego radcę prawnego, powinny być zasądzone od każdego z powodów w obniżonej wysokości. Sąd podkreślił, że nakład pracy pełnomocnika strony pozwanej w każdej z rozłączonych spraw mógł być jedynie nieznacznie większy niż w jednym postępowaniu, a zasądzenie pełnych kosztów od każdego z powodów byłoby sprzeczne ze względami słuszności.Stan faktyczny
Powód J. Ś. domagał się zapłaty od Prokuratury Okręgowej w K. Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, oddalając powództwo i zasądzając od powoda na rzecz pozwanej kwotę 675 zł tytułem kosztów postępowania w obu instancjach. Powód wniósł zażalenie na postanowienie o kosztach, zarzucając obrazę przepisów k.p.c. dotyczących obciążenia go całością kosztów zastępstwa procesowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie dotyczące kosztów postępowania i zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 386 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w obu instancjach.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I PZ 33/10 POSTANOWIENIE Dnia 13 grudnia 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Korzeniowski (przewodniczący) SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec w sprawie z powództwa J. Ś. przeciwko Prokuraturze Okręgowej w K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 13 grudnia 2010 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia 6 maja 2010 r., uchyla postanowienie zawarte w wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 maja 2010 r. dotyczące kosztów postępowania i zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej 386 zł (trzysta osiemdziesiąt sześć) tytułem zwrotu kosztów postępowania w obu instancjach. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 6 maja 2010 r. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony przez pozwaną Prokuraturę Okręgową wyrok Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 25 czerwca 2009 r. w ten sposób, że oddalił powództwo J. Ś. o zapłatę i zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 675 zł tytułem kosztów postępowania w obydwu instancjach.
2 W zażaleniu skierowanym przeciwko postanowieniu o kosztach postępowania, powód – wnosząc o jego zmianę – zarzucił obrazę przepisów art. 98 § 1 i 3 w związku z art. 102 k.p.c. przez obciążenie go całością kosztów związanych z zastępstwem procesowym w obydwu instancjach realizowanym przez radcę prawnego na rzecz Prokuratury Okręgowej. Wskazał, że w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek, umożliwiający odstąpienie od zasądzenia tych kosztów względnie obciążenie go w znacznie mniejszej części. Powołał się w szczególności na to, że dochodził roszczeń ze stosunku pracy wspólnie z sześcioma innymi, zatrudnionymi na tej samej podstawie powodami, którzy wystąpienie na drogę sądową traktowali jako ostateczność. Podobnie jak inni powodowie, nie korzystał z pomocy kwalifikowanego zastępcy procesowego. Podniósł, że po drugiej stronie procesu występował jeden radca prawny, który reprezentował interesy tego samego podmiotu (Prokuratury Okręgowej w Krakowie), pozwanego w siedmiu odrębnych postępowaniach, w których powództwa oparte były na takich samych podstawach faktycznych i prawnych, wobec czego jego rzeczywisty nakład pracy wiązał się z przygotowaniem siedmiu jednobrzmiących zestawów pism procesowych. Stwierdził w końcu, że nie uzasadnia to zasądzenia od każdego z powodów całości wykazanych przez pełnomocnika kosztów, gdyż ostatecznie łączne wynagrodzenie pełnomocnika przekroczyło stawki minimalne wynagrodzenia radcy prawnego z tytułu świadczonej pomocy prawnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest jednym z kilku wniesionych w przedmiocie kosztów postępowania zasądzonych na rzecz strony pozwanej w sprawie, w której pierwotnie wystąpiło siedmiu powodów będących współuczestnikami formalnymi. Przedmiot sporu w tej sprawie wynosił kwotę 30.371,23 zł, ale sprawy powodów zostały rozdzielone, co Sąd Najwyższy uwzględnił już, rozpoznając zażalenia innych powodów w odrębnych sprawach (por. np. postanowienia z dnia 5 października 2010 r., I PZ 24/10 i I PZ 22/10 oraz z dnia 29 października 2010 r., I PZ 27/10, nie publ.).
3 Zważył, że – zgodnie z art. 105 § 1 k.p.c. – współuczestnicy sporu zwracają koszty procesu w częściach równych i uznał, że jeżeli przegrywającą jest strona powodowa, po której występuje kilka osób, koszty zastępstwa procesowego strony pozwanej reprezentowanej przez radcę prawnego wyrażają się jednym wynagrodzeniem, a nie jego wielokrotnością. Udział siedmiu powodów w jednej sprawie zawisłej przed Sądem Rejonowym miał charakter współuczestnictwa formalnego, więc nawet po jej rozdzieleniu nakład pracy pełnomocnika strony pozwanej w każdej z rozłączonych spraw mógł być jedynie tylko nieco większy, niż gdyby toczyło się jedno postępowanie. Zdaniem Sądu Najwyższego, względy słuszności przemawiały w takim wypadku przeciwko zasądzeniu kosztów równych wynagrodzeniu radcy prawnego odpowiadającemu stawce minimalnej odpowiedniej dla wartości przedmiotu sporu w każdej z tych spraw. W konsekwencji Sąd Najwyższy zasądził od poszczególnych powodów na rzecz strony pozwanej kwoty po 386 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania za obydwie instancje. Sąd Najwyższy orzekający w niniejszej sprawie zaaprobował ten sposób podejścia do sposobu rozliczenia stron, uznając go za sprawiedliwy i słuszny, w związku z czym orzekł, jak na wstępie (art. 394 § 3 w związku z art. 398 k.p.c. oraz § 6 pkt 5, § 11 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Powiązane orzeczenia
- III CZP 29/15 2015-07-10Czy w przypadku współuczestnictwa formalnego, gdy wielu powodów jest reprezentowanych przez jednego pełnomocnika, koszty zastępstwa procesowego powinny być zasądzone odrębnie dla każdego z nich, czy też jedno wynagrodzen…
- I PZ 22/10 2010-10-05Czy w przypadku wyłączenia przez sąd do odrębnego rozpoznania roszczeń kilku powodów występujących pierwotnie jako współuczestnicy formalni, koszty zastępstwa procesowego strony pozwanej powinny być obliczane wielokrotni…
- I PZ 24/10 2010-10-05Czy w przypadku, gdy kilku powodów dochodziło roszczeń ze stosunku pracy w sprawach formalnie rozdzielonych, ale faktycznie stanowiących jedną sprawę, można zasądzić od przegrywającego powoda pełne koszty zastępstwa proc…
- III CZP 58/15 2015-10-08Czy współuczestnikom formalnym, reprezentowanym przez tego samego pełnomocnika procesowego, sąd przyznaje zwrot kosztów procesu w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu jednego pełnomocnika dla każdego ze współuczestnikó…
- IV CZ 111/12 2012-11-07Czy w przypadku współuczestnictwa procesowego po stronie pozwanej, wynagrodzenie pełnomocnika procesowego powinno być ustalone odrębnie dla każdego ze współuczestników, czy też od wartości przedmiotu sporu w całej sprawi…
Powołane przepisy
art. 98 § 1art. 102 KPCart. 105 § 1 KPCart. 394 § 3art. 398 KPC§ 1§ 3§ 6 pkt 5§ 11 ust. 1§ 12 ust. 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy