I UO 3/19

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2019-06-27

Skład orzekający: Krzysztof Staryk, Dawid Miąsik, Maciej Pacuda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego odmawiające przyjęcia skargi kasacyjnej jest dopuszczalne?
Ratio decidendi
Przepisy Kodeksu postępowania cywilnego nie przewidują możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego. Dopuszczalność środków odwoławczych jest wyczerpująco uregulowana w Kodeksie postępowania cywilnego i ich wniesienie jest możliwe tylko wtedy, gdy akt ten dopuszcza określony środek. Jedynym środkiem zaskarżenia od orzeczenia Sądu Najwyższego jest skarga o wznowienie postępowania.
Stan faktyczny
Ubezpieczony złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jego apelację od wyroku Sądu pierwszej instancji, który oddalił jego odwołanie od decyzji ZUS odmawiającej przyznania emerytury w obniżonym wieku. Sąd Najwyższy postanowieniem odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Ubezpieczony wniósł zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie ubezpieczonego na postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I UO 3/19 POSTANOWIENIE Dnia 27 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Staryk (przewodniczący) SSN Dawid Miąsik SSN Maciej Pacuda (sprawozdawca) w sprawie z odwołania Z. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych […] Oddziałowi w W. o emeryturę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 27 czerwca 2019 r., zażalenia ubezpieczonego na postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 20 marca 2019 r., sygn. akt I UK 91/18, odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 20 marca 2019 r., I UK 91/18, wydanym na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez ubezpieczonego Z. S. od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 7 listopada 2017 r., oddalającego apelację ubezpieczonego od wyroku Sądu pierwszej instancji z dnia 11 października 2016 r. oddalającego odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych […] Oddziału w W., odmawiającej przyznania ubezpieczonemu prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym z powodu nieudowodnienia przez niego 15 lat pracy w szczególnych warunkach. 2 Ubezpieczony Z.S. wniósł do Sądu Najwyższego zażalenie na postanowienie z dnia 20 marca 2019 r., zaskarżając to postanowienie w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., przez jego błędne zastosowanie i uznanie, że skarga kasacyjna nie posiada odpowiedniego/należytego uzasadnienia w sytuacji, gdy w ocenie żalącego się uzasadnienie skargi jest właściwe i w pełni uzasadniające konieczność jej wniesienia. Powołując się na tak sformułowany zarzut, żalący się wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i przyjęcie skargi kasacyjnej oraz rozpatrzenie jej w sposób merytoryczny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kodeks postępowania cywilnego ustanawia jednolity system zaskarżania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych, opierający się na zasadzie dwuinstancyjności. Przeciwko prawomocnym orzeczeniom sądów drugiej instancji może być skierowana do Sądu Najwyższego skarga kasacyjna (art. 3981 § 1 k.p.c.), a przeciwko niektórym innym orzeczeniom zażalenie (art. 3941 § 1, § 11 i § 2 k.p.c.). Przepisy nie przewidują natomiast możliwości wniesienia zażalenia na orzeczenie Sądu Najwyższego. Dopuszczalność poszczególnych środków odwoławczych lub innych środków zaskarżenia jest wyczerpująco uregulowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Ich wniesienie jest zatem możliwe tylko wówczas, gdy akt ten dopuszcza określony środek odwoławczy lub inny środek zaskarżenia. Sąd Najwyższy rozpoznaje wprawdzie zażalenia, jednakże katalog określający w sposób zamknięty rodzaje postanowień, od których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego, zawiera jedynie powołany wcześniej art. 3941 k.p.c., który nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego, lecz wyłącznie na postanowienia sądu drugiej instancji (art. 3941 § 1 i 2 k.p.c.) oraz na orzeczenia sądu drugiej instancji uchylające wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujące sprawę do ponownego rozpoznania (art. 3941 § 11 k.p.c.). Przepis ten jest zaś wykładany w judykaturze restrykcyjnie (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 12 października 2007 r., IV CZ 28/07, OSNC 2008 nr 2, 3 poz. 29; z dnia 14 grudnia 2007 r., III CZ 61/07, Biuletyn SN 2008, nr 4, s. 12; z dnia 15 lipca 2008 r., III UZ 3/08, LEX nr 497695; z dnia 7 października 2009 r., III UZ 3/09, LEX nr 560877 i z dnia 20 stycznia 2010 r., II PZ 29/09, LEX nr 577837). W orzecznictwie podkreśla się, że przepisy Kodeksu postępowania cywilnego nie przewidują możliwości wniesienia jakiegokolwiek środka odwoławczego od orzeczenia Sądu Najwyższego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 9 lutego 2017 r., II PO 1/17, LEX nr 2216090 i przywołane tam orzecznictwo), a jedyny wyjątek stanowi skarga o wznowienie postępowania jako nadzwyczajny i szczególny środek zaskarżenia. Również Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13 października 2015 r., SK 63/12 (OTK-A 2015, nr 9, poz. 146), orzekając, że art. 3941 § 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego w zakresie, w jakim nie przewiduje możliwości zaskarżenia orzeczenia o kosztach postępowania wydanego po raz pierwszy przez Sąd Najwyższy, jest zgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 78 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 176 ust. 1 Konstytucji, podkreślił niezaskarżalność orzeczeń Sądu Najwyższego. Kierując się przedstawionymi motywami oraz opierając się na podstawie art. 3986 § 3 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji swojego postanowienia. [aw]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3981 § 1 KPCart. 3941 § 1art. 3941 KPCart. 3941 § 11 KPCart. 3941 § 3art. 45 ust. 1art. 78art. 32 ust. 1art. 176 ust. 1art. 3986 § 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy