II PUO 10/21
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2021-02-11
Skład orzekający: Jolanta Frańczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku wyłączenia sędziego z mocy ustawy na podstawie art. 48 § 1 pkt 2 k.p.c. sąd przełożony powinien wyznaczyć inny równorzędny sąd do rozpoznania sprawy?Ratio decidendi
Zgodnie z art. 481 k.p.c., wprowadzonym ustawą z dnia 4 lipca 2019 r., w przypadku wyłączenia sędziego na podstawie art. 48 § 1 pkt 1-4 k.p.c., sąd występuje do sądu nad nim przełożonego o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy. Sąd przełożony następnie wyznacza inny równorzędny sąd. W sytuacji, gdy ubezpieczony jest powinowatym w drugim stopniu sędziego sądu apelacyjnego, co skutkuje wyłączeniem tego sędziego z mocy ustawy, Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 481 k.p.c., wyznacza właściwy sąd do rozpoznania sprawy.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny zwrócił się do Sądu Najwyższego o wyznaczenie innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy z odwołania od decyzji ZUS o wypłatę emerytury. Powodem było powinowactwo drugiego stopnia między ubezpieczonym a sędzią Sądu Apelacyjnego, co skutkowało wyłączeniem sędziego z mocy ustawy. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy wyznaczył Sąd Apelacyjny w (…) jako właściwy do rozpoznania apelacji organu rentowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II PUO 10/21 POSTANOWIENIE Dnia 11 lutego 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Frańczak w sprawie z wniosku A. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o wypłatę emerytury, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 11 lutego 2021 r., wniosku Sądu Apelacyjnego w (…) o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zawartego w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 21 stycznia 2021 r., sygn. akt III AUa (…), wyznacza Sąd Apelacyjny w (…) jako właściwy do rozpoznania apelacji organu rentowego (art. 481 k.p.c.). UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2021 r. Sąd Apelacyjny w (…) na podstawie art. 481 k.p.c. zwrócił się do Sądu Najwyższego o wyznaczenie innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy z odwołania A. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o wypłatę emerytury, przedstawionej Sądowi Apelacyjnemu z apelacją organu rentowego od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 3 grudnia 2020 r. W motywach postanowienia stwierdzono, że ubezpieczony i sędzia Sądu Apelacyjnego B. O. są względem siebie powinowatymi drugiego stopnia, co powoduje, że sędzia podlega na podstawie art. 48 § 1 pkt 2 k.p.c. wyłączeniu z mocy ustawy.
2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1469 ze zm.) wprowadzony został - z dniem 7 listopada 2019 r. - przepis art. 481 k.p.c., przewidujący, że w przypadku wyłączenia sędziego na podstawie art. 48 § 1 pkt 1-4 k.p.c. sąd występuje do sądu nad nim przełożonego o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy, a sąd przełożony wyznacza inny równorzędny sąd. W związku z tym, że ubezpieczony jest mężem siostry sędziego Sądu Apelacyjnego w (…) B. O., Sąd Najwyższy zgodnie z art. 481 k.p.c. wyznaczył do rozpoznania sprawy Sąd Apelacyjny w […].
Powiązane orzeczenia
- III CO 408/25 2025-05-22Czy w przypadku, gdy jeden z sędziów sądu właściwego do rozpoznania sprawy podlega wyłączeniu na podstawie art. 48 § 1 k.p.c., sąd ten powinien zostać wyłączony od rozpoznania sprawy w całości na podstawie art. 481 k.p.c…
- III CO 482/23 2023-07-28Czy Sąd Najwyższy powinien wyznaczyć inny sąd równorzędny do rozpoznania sprawy, gdy pozwanymi są sędziowie, którzy na mocy art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c. są wyłączeni od rozpoznania sprawy?
- II UK 93/06 2006-11-23Czy udział sędziego w postępowaniu przed sądem niższej instancji, które nie zakończyło się wydaniem zaskarżonego orzeczenia, stanowi bezwzględną przyczynę wyłączenia sędziego z mocy prawa?
- III CO 334/22 2022-05-12Czy wyłączenie sędziego na podstawie art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c. w sądzie apelacyjnym uzasadnia wyznaczenie innego sądu apelacyjnego do rozpoznania zażalenia na podstawie art. 481 k.p.c., nawet jeśli wyłączony sędzia nie zo…
- IV CO 119/20 2020-08-10Czy wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów danego sądu, który nie wskazuje imiennie wszystkich sędziów i nie precyzuje indywidualnych przyczyn wyłączenia dla każdego z nich, może być podstawą do przekazania sprawy innem…
Powołane przepisy
art. 481 KPCart. 48 § 1 pkt 2 KPCart. 48 § 1 pkt 1§ 1 pkt 2§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy