II UO 2/10
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2010-10-08
Skład orzekający: Halina Kiryło, Zbigniew Myszka, Małgorzata Wrębiakowska-Marzec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów sądu apelacyjnego od rozpoznania sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, jeśli wnioskodawca powołuje się na więzi rodzinne sędziego z innymi osobami wykonującymi zawody prawnicze oraz na rzekome działanie na rzecz „mafii spółdzielczej”?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów nie zasługuje na uwzględnienie, gdy wnioskodawca nie przedstawił racjonalnych argumentów uzasadniających wątpliwości co do bezstronności sędziów. Samo niezadowolenie z rozstrzygnięcia wcześniejszych sporów nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziów na podstawie art. 49 k.p.c. Brak jest również przesłanek do wyłączenia z mocy art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c., gdyż sędziowie nie są stronami w sprawie ani nie pozostają w stosunku prawnym, który wpływałby na ich prawa lub obowiązki.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła o wyłączenie sędziów sądu apelacyjnego od rozpoznania sprawy z odwołania od decyzji ZUS. Jako podstawę podała więzi rodzinne jednego z sędziów z osobami wykonującymi zawody prawnicze oraz zarzuciła działanie na rzecz „mafii spółdzielczej”. Sędziowie złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o wyłączenie sędziów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wyłączenie sędziów.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UO 2/10 POSTANOWIENIE Dnia 8 października 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Halina Kiryło (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Zbigniew Myszka SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec w sprawie z wniosku C. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o przeliczenie świadczenia, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 8 października 2010 r., wniosku C. B. o wyłączenie sędziów Sądu Apelacyjnego w […] oddala wniosek. UZASADNIENIE W sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym w G. na skutek odwołania ubezpieczonej C. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 marca 2010 r. wniosła o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Okręgowego i Sądu Apelacyjnego w […] od rozpoznania sprawy. Za podstawę prawną swego żądania wskazała przepisy art. 48§1 i art. 49 k.p.c. oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 czerwca 2008r., P 8/07. W uzasadnieniu wniosku podała, że sędzia Sądu Apelacyjnego P. C. był uprzednio sędzią Sądu Okręgowego w S., a jeden z jego synów jest Prezesem Sądu Rejonowego w S. i równocześnie sędzią Sądu Okręgowego, zaś drugi syn jest komornikiem w S. Opisane więzi rodzinne
2 wykluczają bezstronność wszystkich sędziów, gdyż są oni kolegami rodziny C. i działają na rzecz mafii spółdzielczej S. oraz szkodę wnioskodawczyni. Sędziowie Sądu Apelacyjnego w […] złożyli indywidualne oświadczenia, iż nie pozostają z żadną ze stron w takim stosunku prawnym lub osobistym, który mógłby poddawać w wątpliwość ich bezstronność. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego w […] nie zasługuje na uwzględnienie Zgodnie z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej strona ma prawo do rozpoznania jej sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. W powołanym przez wnioskodawczynię wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 czerwca 2008 r., P 8/07 (OTK-A 2008 nr 5, poz. 84) podkreślono znaczenie bezstronności i niezawisłości sądu w odbiorze społecznym. Umocnieniu tej bezstronności i niezawisłości sądów w ocenie społecznej służy zaś instytucja wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 48 k.p.c.) albo na żądanie sędziego lub na wniosek strony ( art. 49 k.p.c.). Reguły wyłączenia sędziego pozwalają na budowanie zaufania do wymiaru sprawiedliwości. W niniejszym przypadku nie zachodzą przesłanki wyłączenia sędziów Sądu Apelacyjnego z mocy art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c., skoro sędziowie ci nie są stronami w sprawie z odwołania ubezpieczonej od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ani nie pozostają z żadną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziaływałby na ich prawa lub obowiązki. Z kolei zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 49 k.p.c., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 48, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieją okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Wyłączenie sędziego na wniosek następuje zatem w przypadku wystąpienia okoliczności (zarówno wewnętrznych, jak i zewnętrznych), które w sytuacji konkretnego sędziego mogą
3 budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania przez niego w danej sprawie orzeczenia opartego na w pełni zobiektyzowanych przesłankach. Oświadczeniom sędziów Sądu Apelacyjnego w […] o niewystępowaniu tego rodzaju okoliczności, mogących wywołać wątpliwości co do ich bezstronności w niniejszej sprawie, wnioskodawczyni nie przeciwstawiła żadnych racjonalnych argumentów uzasadniających jej obawy w tym zakresie. Nie zachodzi bowiem zależność między wcześniejszymi sprawami cywilnymi czy egzekucyjnymi z udziałem wnioskodawczyni a obecnie rozpoznawaną sprawą z ubezpieczeń społecznych. Odwołująca się nie wskazała nawet, by którykolwiek sędzia tego Sądu rozpoznawał uprzednio jej sprawy, a tym bardzie by dopuścił się konkretnych nadużyć w sposobie prowadzenia postępowania. Samo zaś niezadowolenie z rozstrzygnięcia wcześniejszych sporów nie uzasadnia jeszcze zarzutu stronniczości wszystkich sędziów i wyłączenia ich z mocy art. 49 k.p.c. Mając powyższe na uwadze, z mocy art. 52 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- II UO 1/10 2010-06-02Czy wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Apelacyjnego, oparty na rzekomych więziach rodzinnych i rzekomych powiązaniach z innymi sprawami, może być uznany za zasadny, mimo braku dowodów na istnienie wątpliwości co do bezstr…
- II UO 5/17 2017-09-05Czy istnieją podstawy do wyłączenia wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego w (...) od rozpoznania sprawy o składki na ubezpieczenie społeczne, jeśli strona podnosi zarzut naruszenia jej konstytucyjnego prawa do rozpoznania…
- II UO 3/19 2019-10-16Czy istnieją podstawy do wyłączenia wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego w (...) od rozpoznania sprawy dotyczącej ustalenia obowiązku ubezpieczenia, ze względu na możliwość uzasadnionej wątpliwości co do ich bezstronnośc…
- I UO 4/19 2019-08-07Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Sądu Apelacyjnego od rozpoznania wniosków o ich wyłączenie, złożonych przez sędziów Sądu Okręgowego, w sytuacji gdy sprawa dotyczy ustalenia obowiązku ubezpieczenia społecznego…
- II UO 1/17 2017-03-09Czy istnieją podstawy do wyłączenia wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego od rozpoznania sprawy o ustalenie obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym, gdy strona wniosła powództwo przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi…
Powołane przepisy
art. 48§1art. 49 KPCart. 45 ust. 1art. 48 KPCart. 48 § 1 pkt 1 KPCart. 48art. 52 KPC§1§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy