II UZ 20/18
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2018-09-13
Skład orzekający: Katarzyna Gonera, Zbigniew Korzeniowski, Piotr Prusinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy późniejsze wykrycie okoliczności faktycznej lub dowodu, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c., nawet jeśli strona w skardze o wznowienie odwołuje się do naruszenia przepisów proceduralnych lub prawa materialnego, a nie do nowych okoliczności faktycznych lub dowodów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga o wznowienie postępowania oparta na art. 403 § 2 k.p.c. wymaga wskazania konkretnych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby wpłynąć na wynik sprawy i z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Odwołanie się do naruszenia przepisów proceduralnych lub prawa materialnego, bez wskazania nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania. Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę, ponieważ skarżący nie wykazał istnienia takich okoliczności.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego, powołując się na naruszenie art. 477¹⁰ § 2 k.p.c. i art. 57 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu i odrzucił skargę, uznając, że wskazane naruszenia nie stanowią okoliczności faktycznej mogącej mieć wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. Wnioskodawca wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie art. 410 k.p.c. i art. 403 § 2 k.p.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UZ 20/18 POSTANOWIENIE Dnia 13 września 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący) SSN Zbigniew Korzeniowski (sprawozdawca) SSN Piotr Prusinowski w sprawie z wniosku D. C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w (…) III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 września 2011 roku w sprawie o sygn. akt III AUa (…), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 13 września 2018 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 7 marca 2018 r., sygn. akt III AUa (…), 1. oddala zażalenie, 2. r. pr. P. B. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w (…) 120 zł (sto dwadzieścia) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej wnioskodawcy z urzędu w postępowaniu zażaleniowym, przy czym kwotę tę należy podwyższyć o stawkę podatku VAT. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w (…) postanowieniem z 7 marca 2018 r. oddalił wniosek D.C. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu i odrzucił jego skargę o wznowienie
2 postępowania zakończonego wyrokiem tego Sądu z 14 września 2011 r., sygn. akt III AUa (…). Skarga wskazywała na podstawę wznowienia postępowania z art. 403 § 2 k.p.c., podnosząc, iż skarżący wykrył 27 stycznia 2018 r. okoliczność faktyczną, tj. naruszenie przez Sąd art. 47710 § 2 k.p.c. poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, bowiem organ rentowy „decydował o tym czy orzec o związku inwalidztwa ze służbą” (…). Sąd naruszył również art. 57 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin z uwagi na to, że „orzecznik ZUS, a w postępowaniu sądowym biegli i sąd orzekają zgodnie z cytowanym przepisem o związku niezdolności do pracy (inwalidztwa) ze służbą wojskową”. W uzasadnieniu odrzucenia skargi Sąd Apelacyjny stwierdził, iż powołane naruszenia art. 47710 § 2 k.p.c. oraz art. 57 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin nie stanowią okoliczności faktycznej, mogącej mieć wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. Skarga stanowi jedynie polemikę z prawidłowym rozstrzygnięciem sprawy. Wcześniej Sąd Apelacyjny postanowieniem z 1 sierpnia 2014 r. ustanowił skarżącemu adwokata z urzędu, który uznał, iż brak było podstaw do wniesienia skargi o wznowienie postępowania oraz odmówił jej sporządzenia. Negatywnie Sąd odniósł się do aktualnego wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu z uwagi oczywistą bezzasadność skargi i z drugiej strony samodzielność skarżącego w prowadzeniu postępowania. Z tych przyczyn Sąd orzekł na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. i art. 117 § 5 k.p.c. W zażaleniu zarzucono naruszenie: 1) art. 410 k.p.c. przez niewłaściwe zastosowanie i odrzucenie skargi; 2) art. 403 § 2 k.p.c. przez niezastosowanie w sytuacji, gdy skarżący określił na jakie dowody nie mógł powołać się w postępowaniu zakończonym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w B. z 14 września 2011 r. W uzasadnieniu wskazano, że na etapie wstępnym Sąd nie może dokonywać merytorycznej oceny skargi, bo jest to przedmiotem analizy na rozprawie. Strona musi jedynie uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające dopuszczalność wznowienia i zachowanie przepisanego terminu. Skarżący wskazał przesłanki wznowienia, dlatego orzeczenie o jego ewentualnej zasadności powinno nastąpić po wznowieniu postępowania, a nie na etapie odrzucenia skargi w trybie art. 410 §
3 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zarzuty zażalenia nie są zasadne. Pierwszy, gdyż skarga o wznowienie postępowania nieoparta na ustawowej podstawie może być odrzucona bez wyznaczenia rozprawy. Przepis wszak wyraźnie stanowi, że postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 410 § 1 k.p.c.). Sąd Apelacyjny podał w uzasadnieniu skarżonego postanowienia dlaczego skarga nie została oparta na ustawowej podstawie. W tej części skarżący poprzestaje na ogólnym zarzucie (zdaniu), że art. 403 § 2 k.p.c. został naruszony poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy skarżący określił na jakie dowody nie mógł powołać się w postępowaniu zakończonym wyrokiem Sąd Apelacyjnego w (…) z 14 września 2011 r., sygn. akt III AUa (…). Skarżący w uzasadnieniu zażalenia jednak w ogóle nie podaje jakie dowody lub okoliczności składały się na podstawę wznowienia postępowania z art. 403 § 2 k.p.c. Rzecz w tym, że Sąd Apelacyjny odrzucił skargę ze względu na niewskazanie w skardze żadnych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które składałyby się na podstawę wznowienia postępowania z art. 403 § 2 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Analiza treści skargi potwierdza trafność rozstrzygnięcia Sądu Apelacyjnego. Okoliczności podane w skardze nie spełniają się jako podstawa wznowienia postępowania. Zarzut naruszenia art. 47710 § 2 k.p.c. nie jest przesłanką wznowienia postępowania. Zarzut odnosi się do orzeczenia z punktu II. wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z 14 września 2011 r. Jest to postanowienie w którym Sąd ten przekazał organowi rentowemu zawarty w apelacji wniosek skarżącego o przyznanie prawa renty inwalidy wojskowego w związku ze służbą wojskową. Na takie postanowienie nie służy skarga o wznowienie postępowania (art. 399 k.p.c.).
4 Sąd Apelacyjny w uzasadnieniu wyroku z 14 września 2011 r. przedstawił klarownie dlaczego przekazał sprawę w części dotyczącej prawa do renty inwalidy wojskowego w związku ze służbą wojskową do organu rentowego. W tej części sprawa podlegała potem samodzielnemu rozpoznaniu. Została rozpoznana jako odrębna sprawa i zakończyła się wyrokiem Sądu Najwyższego z 27 czerwca 2018 r., I UK […]/17, oddalającym skargę kasacyjną wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z 20 grudnia 2016 r., sygn. akt III AUa (…), oddalającego jego apelację od wyroku Sądu pierwszej instancji oddającego odwołanie od decyzji pozwanego. W konkluzji należy zatem stwierdzić, że skarżący niezasadnie zarzuca naruszenie art. 403 § 2 k.p.c., gdyż trafnie ocenił Sąd w zaskarżonym postanowieniu brak przesłanek tej podstawy przedsądu. Odwołanie się w skardze do „wykrycia naruszenia art. 44710 § 2 k.p.c.” z zarzutem, że w już pierwszym postępowaniu powinno zostać rozstrzygnięte prawo do spornej renty, jedynie potwierdza, że skarżący nie odwoływał się do nowych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które ma na uwadze podstawa wznowienia z art. 403 § 2 k.p.c. Z tych motywów orzeczono jak w sentencji (art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- I UZ 24/18 2018-08-08Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie z art. 403 § 2 k.p.c. (wykrycie nowych środków dowodowych) lub art. 401 pkt 2 k.p.c. (pozbawienie możności działania), podlega odrzuceniu, jeśli przedstawione dow…
- V CZ 93/11 2011-12-16Czy skarga o wznowienie postępowania oparta na podstawie wykrycia po uprawomocnieniu się wyroku nowych faktów (art. 403 § 2 k.p.c.) lub na podstawie pozbawienia strony możności działania wskutek naruszenia przepisów praw…
- V CZ 52/16 2016-09-09Czy późniejsze wykrycie okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, uzasadnia wznowienie postępowania na p…
- III UZ 28/19 2019-10-29Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie wykrycia nowych okoliczności lub środków dowodowych (art. 403 § 2 k.p.c.), może być uwzględniona, jeśli powołane dowody lub okoliczności były znane stronie w toku…
- I CZ 27/19 2019-04-17Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie z art. 403 § 2 k.p.c., może zostać odrzucona, jeśli strona nie wykazała, że powołane okoliczności faktyczne lub środki dowodowe istniały w toku postępowania, nie…
Powołane przepisy
art. 403 § 2 KPCart. 47710 § 2 KPCart. 57art. 410 § 1 KPCart. 117 § 5 KPCart. 410 KPCart. 410 §
3art. 403 § 2 KPCart. 399 KPCart. 44710 § 2 KPCart. 39814 KPCart. 3941 § 3 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy