III KRS 60/14
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2014-11-04
Skład orzekający: Jolanta Strusińska-Żukowska, Roman Kuczyński, Krzysztof Staryk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Krajowa Rada Sądownictwa naruszyła prawo, przedstawiając Prezydentowi RP kandydatury do objęcia stanowiska sędziego Sądu Okręgowego, mimo że jedna z odwołujących się kandydatek zarzuciła naruszenie zasad etyki zawodowej przez jednego z rekomendowanych kandydatów oraz nierówne traktowanie?Ratio decidendi
Krajowa Rada Sądownictwa nie naruszyła prawa, przedstawiając Prezydentowi RP kandydatury do objęcia stanowiska sędziego Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy nie posiada kompetencji do merytorycznego rozpatrywania kwalifikacji kandydata, a kontrola sądowa ogranicza się do oceny zgodności procedury z prawem. Wnioskodawczyni nie wykazała, aby zaskarżona uchwała była sprzeczna z prawem, a zarzucane naruszenia zasad etyki zawodowej przez innego kandydata nie stanowiły podstawy do uchylenia uchwały Rady, zwłaszcza że Rada dokonała wszechstronnej oceny wszystkich kandydatów.Stan faktyczny
Krajowa Rada Sądownictwa uchwałą z dnia 6 maja 2014 r. przedstawiła Prezydentowi RP kandydatury trzech sędziów do objęcia stanowiska sędziego Sądu Okręgowego w O., a jednocześnie nie przedstawiła kandydatury sędzi M.G. Sędzia M.G. wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących oceny kandydatów, zasad etyki zawodowej przez jednego z rekomendowanych kandydatów oraz nierówne traktowanie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił odwołanie od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KRS 60/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (przewodniczący) SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca) SSN Krzysztof Staryk w sprawie z odwołania M. G. od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa Nr […]/2014 z dnia 6 maja 2014 r. w przedmiocie przedstawienia wniosków o powołanie do pełnienia urzędu na trzy stanowiska sędziego Sądu Okręgowego w O., ogłoszone w Monitorze Polskim z 2013 r., poz. 507, z udziałem T. P. M. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 4 listopada 2014 r., oddala odwołanie. UZASADNIENIE Na mocy uchwały nr […]/2014 roku z dnia 6 maja 2014 r. Krajowa Rada Sądownictwa postanowiła przedstawić Prezydentowi Rzeczpospolitej Polskiej z wnioskiem o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego w O. kandydatury sędziów D. K. K., T. P. M. i A. M. T. oraz nie
2 przedstawić Prezydentowi Rzeczpospolitej Polskiej z wnioskiem o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego w O. kandydatury m.in. sędzi M. G.. W trakcie posiedzenia Krajowej Rady Sądownictwa w dniu 6 maja 2014 r. na kandydaturę: - pana D. K. K. oddano 21 głosów „za”, przy braku głosów „przeciw” i braku głosów „wstrzymujących się”, udzielając Jego kandydaturze jednogłośnego poparcia, - pana T. P. M. oddano 21 głosów „za”, przy braku głosów „przeciw” i braku głosów „wstrzymujących się”, udzielając Jego kandydaturze jednogłośnego poparcia, - pana A. M. T. oddano 21 głosów „za”, przy braku głosów „przeciw” i braku głosów „wstrzymujących się”, udzielając Jego kandydaturze jednogłośnego poparcia, - pani M. E. C. nie oddano głosów „za”, oddano 7 głosów „przeciw”, przy 14 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pana H. F. nie oddano głosów „za”, oddano 7 głosów „przeciw”, przy 14 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jego kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani M. A. G. nie oddano głosów „za”, oddano 3 głosy „przeciw”, przy 18 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani K. A. G. nie oddano głosów „za”, oddano 8 głosów „przeciw”, przy 13 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pana T. H. nie oddano głosów „za”, oddano 5 głosów „przeciw”, przy 16 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jego kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani A. A. I. nie oddano głosów „za”, oddano 4 głosy „przeciw”, przy 17 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów,
3 - pana S. M. K. nie oddano głosów „za”, oddano 5 głosów „przeciw”, przy 16 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jego kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani L. K. M. L. nie oddano głosów „za”, oddano 6 głosów „przeciw”, przy 15 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani M. M. P. nie oddano głosów „za”, oddano 6 głosów „przeciw”, przy 15 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani A. D. P. nie oddano głosów „za”, oddano 6 głosów „przeciw”, przy 15 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pana M. T. P. nie oddano głosów „za”, oddano 7 głosów „przeciw”, przy 14 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jego kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pana R. D. R. nie oddano głosów „za”, oddano 3 głosy „przeciw”, przy 18 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jego kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani I. A. R. nie oddano głosów „za”, oddano 3 głosy „przeciw”, przy 18 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani I. A. S. P. nie oddano głosów „za”, oddano 6 głosów „przeciw”, przy 15 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pana P. A. S. nie oddano głosów „za”, oddano 2 głosy „przeciw”, przy 19 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jego kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pana J. P. S. nie oddano głosów „za”, oddano 3 głosy „przeciw”, przy 18 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jego kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów,
4 - pana A. G. S. nie oddano głosów „za”, oddano 5 głosów „przeciw”, przy 16 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jego kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pana K. J. T. nie oddano głosów „za”, oddano 5 głosów „przeciw”, przy 16 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jego kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani K. A. W. nie oddano głosów „za”, oddano 2 głosy „przeciw”, przy 19 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów, - pani M. W. nie oddano głosów „za”, oddano 3 głosy „przeciw”, przy 18 głosach „wstrzymujących się”, w rezultacie czego Jej kandydatura nie uzyskała wymaganej bezwzględnej większości głosów. Postępowanie wywołane zgłoszeniem pana M. B. 21 głosami „za”, przy braku głosów „przeciw” i braku głosów „wstrzymujących się”, zostało jako zbędne umorzone (art. 41 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa). Mając powyższe głosowanie na uwadze oraz przy uwzględnieniu oceny całościowej wynikającej z łącznego zastosowania ustawowych kryteriów rozpatrzonych przez Krajową Radę Sądownictwa, w przedmiotowym postępowaniu nominacyjnym, na wyróżnienie, zdaniem Rady, zasługiwały kandydatury: pana sędziego D. K. K., pana sędziego T. P. M. oraz pana sędziego A. M. T.. Rada dokonując takiego wyboru miała na uwadze przymioty wskazane w bardzo dobrych ocenach kwalifikacyjnych dotyczących pracy Kandydatów. W ocenie Rady wymienieni kandydaci posiadali obszerną i pogłębioną wiedzę merytoryczną predysponującą ich do objęcia stanowiska sędziego sądu okręgowego oraz odpowiednie doświadczenie zawodowe, a ponadto otrzymali zdecydowane poparcie środowiska sędziowskiego. Odnośnie pozostałych kandydatów, Rada wskazała, że spełniają oni kryteria ustawowe powołania na urząd sędziego sądu okręgowego i prezentują odpowiedni poziom merytoryczny. Jednakże ogólne oceny kwalifikacji tych osób nie są tak wyróżniające, jak oceny kwalifikacji pana sędziego D. K. K., pana sędziego T. P. M. oraz pana sędziego A. M. T.. Z kolei w sprawie kandydatury Pana sędziego M. B.,
5 który cofnął zgłoszenie swojej kandydatury, dalsze postępowanie wszczęte w następstwie złożenia jego wniosku stało się bezprzedmiotowe. Mając powyższe na uwadze, Krajowa Rada Sądownictwa postanowiła jak na wstępie. Pani M. G. zaskarżyła uchwałę Nr […]/2014 Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 6 maja 2014 r. w zakresie pkt I ppkt 1, to jest w przedmiocie przedstawienia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej z wnioskiem o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Okręgowego w O. kandydatury pana sędziego T.M. oraz, w zakresie pkt I ppkt 2, to jest w przedmiocie nie przedstawienia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej z wnioskiem o powołanie do pełnienia urzędu na sędziego Sądu Okręgowego w O. kandydatury sędzi M. G.. Niniejszej uchwale zarzuciła: - naruszenie przepisów art. 33 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa w zw. z art. 82 § 1 i 2 oraz art. 107 § 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych z dnia 27 lipca 2001 r. w zw. z § 3, § 5 ust. 2 i § 12 ust. 1 Zbioru Zasad Etyki Zawodowej Sędziów uchwalonego Uchwałą nr 16/2003 r. Krajowej Rady Sądownictwa, wyrażające się w pominięciu przy jej podejmowaniu okoliczności, że doszło do naruszenia zasady etyki zawodu przez niektórych sędziów Sądu Rejonowego w O. - w tym przez Pana sędziego T. M. - albowiem brali oni udział, jako delegaci w Zgromadzeniu Przedstawicieli Sędziów Apelacji (…), w dniu 17 lutego 2014 r., a fakt uprzedniego zaznajamiania się z dokumentacją dotyczącą kontrkandydatów, następnie uczestnictwa w samym głosowaniu, stwarzał warunki, w których osoby te mogły, w istotny sposób, wpływać na przebieg i ostateczny wynik procedury konkursowej; - naruszenie przepisów art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 33 ust. 1 oraz art. 35 ust. 2 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa, wyrażające się w tym, że ocena kandydatury sędzi M. G. nastąpiła bez zachowania obowiązku wszechstronnego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy, z wyłączeniem oparcia jej o jasne i jednakowe dla wszystkich kryteria, których w skarżonej uchwale nie określono, w sposób pozwalający na zapoznanie się z merytorycznymi podstawami dokonanego wyboru, a nadto poprzez przedstawienie Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej kandydatury sędziego T. M. pomimo zaistniałej przesłanki negatywnej wynikającej z faktu, iż w głosowaniu
6 Zgromadzenia Przedstawicieli Sędziów Apelacji (…), będącym podstawą wyboru kandydata na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego, wyżej wymieniony brał udział, jako delegat. Mając powyższe na uwadze wniosła o uchylenie w części zaskarżonej uchwały, w zakresie pkt I ppkt 1, to jest w przedmiocie przedstawienia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej z wnioskiem o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Okręgowego w O. kandydatury pana sędziego T. M. oraz w zakresie pkt I ppkt 2, to jest w przedmiocie nie przedstawienia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej z wnioskiem o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Okręgowego w O. kandydatury sędzi M. G. i w tym zakresie przekazanie sprawy Krajowej Radzie Sądownictwa do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Artykuł 2 Konstytucji RP, przez wskazanie, że Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej, nakazuje dochowanie przez Krajową Radę Sądownictwa obowiązku wszechstronnego rozpatrzenia i oceny kandydatów do pełnienia urzędu na stanowiskach sędziowskich, w sposób respektujący standardy charakterystyczne dla organów demokratycznego państwa prawnego, w tym - między innymi - zasadę ochrony zaufania obywatela do państwa. Z kolei przedmiotem ochrony wynikającej z art. 60 ustawy zasadniczej jest przede wszystkim formalny aspekt dostępu do służby, a więc związany z przestrzeganiem jednolitych kryteriów i procedur postępowania, a nie sama ocena kwalifikacji, czy też wiarygodności danej osoby z punktu widzenia kryteriów stosowanych w ramach tego postępowania. Sądowa kontrola dokonywana przez pryzmat tego przepisu nie stwarza podstaw do wkraczania w zakres kompetencji Rady, gdyż mogłoby to oznaczać naruszenie jej konstytucyjnych uprawnień i kompetencji wynikających z art. 179 Konstytucji. Ochrona sądowa udzielana kandydatowi na określone stanowisko sędziowskie, dokonywana przy uwzględnieniu art. 60 ustawy zasadniczej, powinna zatem obejmować kontrolę postępowania przed Radą pod względem jego zgodności z
7 prawem, a więc musi być ograniczona do oceny zgodności z prawem zastosowanej procedury oceny kandydatury bądź kandydatur i w efekcie przedstawienia Prezydentowi RP wniosku o powołanie lub odmowy objęcia danego kandydata takim wnioskiem. Wreszcie art. 32 Konstytucji statuuje zasadę równości wszystkich wobec prawa i równości traktowania wszystkich przez władze publiczne (ust. 1) oraz zakazuje dyskryminacji w życiu politycznym, społecznym i gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny (ust. 2). Kontrola sądowa postępowania przed Radą w zakresie jej zgodności z tym przepisem powinna więc sprowadzać się do oceny, czy wszyscy kandydaci uczestniczący w procedurze konkursowej byli traktowani jednakowo oraz czy żaden z nich nie był w żaden sposób dyskryminowany. W kontekście tak rozumianych wskazanych wyżej zasad konstytucyjnych rozważeniu podlegają podniesione przez skarżącego zarzuty obrazy art. 33 ust. 1, art. 35 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy, do kompetencji Rady należy, między innymi, rozpatrywanie i ocena kandydatów do pełnienia urzędu na stanowiskach sędziowskich w sądach powszechnych oraz - będące wynikiem realizacji tego zadania - przedstawianie Prezydentowi RP wniosków o powołanie sędziów w sądach powszechnych. Kognicja Sądu Najwyższego do oceny uchwały Rady w powyższym zakresie obejmuje zatem - zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy - wyłącznie badanie, czy nie pozostaje ona w sprzeczności z prawem. Oznacza to, że Sąd Najwyższy nie posiada kompetencji do merytorycznego rozpatrywania kwalifikacji kandydata na sędziego, zaś przedmiotem sprawowanej przez niego kontroli jest formalny aspekt dostępu do służby, związany z przestrzeganiem jednolitych kryteriów i procedur postępowania, a nie sama ocena kwalifikacji czy też predyspozycji danej osoby z punktu widzenia kryteriów stosowanych w ramach postępowania przed Radą. Nie można przy tym tracić z pola widzenia celu tego postępowania, jakim jest wyłonienie najlepszych kandydatów spośród osób spełniających wymagania wstępne i niejednokrotnie posiadających zbliżone oceny w zakresie kwalifikacji i predyspozycji do pełnienia urzędu sędziowskiego. W konsekwencji ocena doboru kryteriów oraz znaczenie przywiązywane do poszczególnych kryteriów przy ocenie kandydatów na stanowiska sędziowskie pozostają poza zakresem kompetencji Sądu Najwyższego do kontroli legalności
8 uchwał Rady, chyba że naruszają one podstawowe zasady prawne, w szczególności zasadę jednakowego dostępu do stanowisk sędziowskich i zasadę niedyskryminacji (por. uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2008 r., SK 57/06, OTK-A 2008 nr 4, poz. 63 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2009 r., III KRS 13/09, OSNP 2011 nr 13-14, poz. 196 i orzeczenia w nim powołane). Przepis art. 33 ust. 1 ustawy zobowiązuje Krajową Radę Sądownictwa, aby przed podjęciem uchwały w indywidualnych sprawach należących do jej kompetencji (art. 3 ust. 1), wszechstronnie rozważyła sprawę, na podstawie udostępnionej dokumentacji oraz wyjaśnień uczestników postępowania lub innych osób, jeśli zostały złożone. W myśl art. 37 ust. 1 ustawy, jeżeli na stanowisko sędziowskie zgłosił się więcej niż jeden kandydat, Rada rozpatruje i ocenia wszystkie zgłoszone kandydatury łącznie. W takim przypadku Rada podejmuje uchwałę obejmującą rozstrzygnięcia w przedmiocie przedstawienia wniosku o powołanie do pełnienia urzędu sędziego w stosunku do wszystkich kandydatów. Z treści tych przepisów, przy uwzględnieniu zasad ogólnie przyjętych w działaniu organów państwa w demokratycznym państwie prawnym (art. 2 Konstytucji), wynika zatem obowiązek wszechstronnego rozpatrzenia i oceny przez Radę wszystkich kandydatur zgłoszonych do pełnienia urzędu na stanowiskach sędziowskich, a ich naruszenie może polegać na pominięciu przez Radę istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wynikających z udostępnionej jej dokumentacji lub wyjaśnień, albo dokonaniu ustaleń sprzecznych z tym materiałem. Z kolei art. 35 ust. 2 ustawy stanowi, że przy ustalaniu kolejności kandydatów na liście zespół członków Rady kieruje się przede wszystkim oceną kwalifikacji kandydatów, a ponadto uwzględnia: 1) doświadczenie zawodowe, opinie przełożonych, rekomendacje, publikacje i inne dokumenty dołączone do karty zgłoszenia; 2) opinie kolegium właściwego sądu oraz ocenę właściwego zgromadzenia ogólnego sędziów. Ten katalog (adresowany w pierwszej kolejności do zespołu członków Rady przy sporządzaniu listy rekomendowanych kandydatów) nie ma wyczerpującego charakteru i - poza wyeksponowaniem oceny kwalifikacji kandydatów, jako kryterium podstawowego - w żadnym razie nie hierarchizuje kolejnych przymiotów, którymi powinna odznaczać się osoba ubiegająca się o to
9 stanowisko. Ustawodawca nie zastosował w tym przepisie „gradacji kryteriów”, przypisując im - poza oceną kwalifikacji kandydatów - takie samo znaczenie. Co do kwalifikacji kandydatów, to art. 35 ust. 2 ustawy nie precyzuje tego pojęcia. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że - poza ustawowymi wymaganiami stawianymi kandydatom w przepisach ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych, wyznaczającymi minimum standardów dla osoby ubiegającej się o stanowisko sędziego - w przepisie tym chodzi o uwzględnienie w ocenie kandydatów dodatkowych elementów składających się na teoretyczne i praktyczne umiejętności potrzebne do wykonywania tego zawodu, jak np. wyniki ukończenia studiów i egzaminu sędziowskiego, uzyskane stopnie naukowe, ukończone studia podyplomowe i szkolenia, reprezentowana w toku wykonywania dotychczasowej pracy i analizowana przez sędziów wizytatorów oraz przełożonych wiedza prawnicza, sposób organizowania pracy i wywiązywania się z obowiązków, itp. Jak już wskazano, przedmiotem ochrony i celem postępowania odwoławczego toczącego się przed Sądem Najwyższym jest kontrola zgodności uchwały Krajowej Rady Sądownictwa z prawem. Sąd Najwyższy bada przede wszystkim formalny aspekt dostępu do służby związany z przestrzeganiem jednolitych kryteriów i procedur. Do tych należy uregulowane w art. 31, 34 i 35 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa postępowanie zespołu Rady i unormowane w art. 34 i 37 tej ustawy postępowanie Rady in pleno. Uchwały Rady w sprawach indywidualnych wymagają uzasadnienia (art. 42 ust. 1 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa). Uwzględniając kognicję Sądu Najwyższego zakreśloną w art. 13 ust. 2 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, nieobejmującą merytorycznej oceny sprawy rozstrzygniętej w uchwale (por. pkt 5 uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2008 r., SK 57/06 i ugruntowane w tej kwestii stanowisko Sądu Najwyższego), decyzję Rady uzasadnia wystarczająco wymienienie wyróżniających cech pozytywnych kandydata rekomendowanego do nominacji i ogólne wskazanie, że pozostali - traktowani łącznie - takich cech nie wykazywali w stopniu przewyższającym wybranego kandydata. Jeżeli Rada nie głosuje negatywnie, czyli podejmuje uchwałę o przedstawieniu kandydata do nominacji sędziowskiej, nie musi wskazywać racji, którymi kierowała się decydując
10 o nieoddaniu głosów za każdym z innych kandydatów. Sąd Najwyższy nie weryfikuje wyboru, jeżeli nie wynika on z błędnego ustalenia stanu faktycznego lub naruszenia prawa (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 sierpnia 2010 r., III KRS 6/10, OSNP 2012 nr 1-2, poz. 25). Uzasadnienie uchwały Rady ograniczone do szczegółowego przedstawienia kandydatur wybranych w głosowaniu z wnioskiem o ich powołanie do pełnienia urzędu sędziego (niezaprezentowanie w uzasadnieniu uchwały szczegółowej charakterystyki kandydatów, których Rady postanowiła nie przedstawiać Prezydentowi RP z wnioskiem o powołanie na stanowisko sędziego) nie narusza prawa, gdyż stanowisko Rady odzwierciedla sumę wielu cech każdego z kandydatów dającą obraz jednego jako „najlepszego” ze wszystkich. W takim wypadku poszczególne cechy „gorszych” kandydatów nie są eksponowane i tylko subiektywnie wynik głosowania Rady może być oceniany jako ich przegrana (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2013 r., III KRS 201/13, LEX nr 1402636). W wyroku z dnia 17 sierpnia 2010 r., III KRS 10/10 (LEX nr 678015) Sąd Najwyższy trafnie zauważył, że żadne (także uwzględniane w pierwszej kolejności kwalifikacje zawodowe) z kryteriów oceny poszczególnych kandydatów na wolne stanowiska sędziowskie brane pod uwagę w postępowaniu przed Radę nie ma charakteru decydującego ani też nie jest wymagane uszeregowanie kandydatów w oparciu o każde z nich. O przeprowadzeniu prawidłowej oceny zgłoszonych kandydatur decyduje bowiem ocena całościowa (kompleksowa) wynikająca z łącznego zastosowania tych kryteriów. Należy też podkreślić, że uchwała Rady jest aktem podejmowanym przez organ kolegialny w następstwie głosowania, którego wyniki trudno przedstawić w formie uzasadnienia. W takim przypadku kontrola sądowa musi ograniczyć się do oceny, czy zachowane były podstawowe reguły proceduralne. W rozpoznawanej sprawie takie reguły zostały zaś zachowane, w szczególności przez to, że przy wydawaniu przedmiotowej uchwały Rada kierowała się między innymi wynikami poparcia, jakie poszczególni kandydaci uzyskali w środowisku sędziowskim. Jest to ustawowa przesłanka udzielenia poparcia kandydatowi na urząd sędziego. Wyniki głosowania w kolegium i zgromadzeniu ogólnym sędziów właściwego sądu (poparcie środowiska sędziowskiego) nie wiążą wprawdzie Krajowej Rady
11 Sądownictwa przy ocenianiu kandydata na wolne stanowisko sędziowskie, jednakże są istotne z punktu widzenia art. 35 ust. 2 pkt 2 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, gdyż stanowią jedno z ustawowych kryteriów rzutujących na ocenę predyspozycji kandydatów do pełnienia urzędu na obsadzanym stanowisku sędziego. W orzecznictwie przyjmuje się nawet, że mają one istotniejsze znaczenie dla oceny kandydatów niż rekomendacje, publikacje, czy też inne dokumenty dołączone do karty zgłoszenia (por. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 5 września 2013 r., III KRS 212/13, OSNP 2014 nr 9). Dlatego też Rada powinna umotywować swój wybór wówczas, gdy dotyczył on osoby, która uzyskała mniejsze poparcie środowiska zawodowego (wyroki Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 2010 r., III KRS 24/09, LEX nr 737271; z dnia 15 stycznia 2013 r., III KRS 33/12, LEX nr 1294479 oraz z dnia 15 maja 2013 r., III KRS 197/13, Legalis nr 750374). Zgodnie z art. 35 ust. 2 pkt 2 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, Zespół - a następnie Rada - uwzględnia opinię kolegium właściwego sądu oraz ocenę właściwego zgromadzenia ogólnego sędziów. Rada nie ma obowiązku dociekać (przeprowadzać szczególnego postępowania dowodowego) w zakresie przyczyn przedstawienia określonej opinii i oceny co do konkretnej kandydatury przez kolegium i zgromadzenie ogólne, które są wynikiem głosowania w tych organach kolegialnych. W rezultacie, nie można zgodzić się z odwołującą, że Rada nie dokonała oceny jej kandydatury w oparciu o wszechstronnie rozważony materiał źródłowy. Rada uznała, że spośród kandydatów ubiegających się o obsadę wolnego stanowiska sędziowskiego, kandydatura odwołującej się nie będzie przedstawiona Prezydentowi RP z wnioskiem o powołanie do pełnienia tego urzędu przede wszystkim dlatego, że - działając stosownie do art. 37 ust. 1 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa - dokonała w procedurze konkursowej wyboru innej (najlepszej) kandydatury spośród wszystkich osób zgłaszających się do objęcia wolnego stanowiska. Nie można uznać także, że doszło w trakcie trwania Zgromadzenia Przedstawicieli Sędziów Apelacji (…) w dniu 17 lutego 2014 roku do naruszenia przez kandydata T. M. normy z art. 58 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych z dnia 27 lipca 2011 r. Zgodnie z art. 58 § 1 i 2 (w brzmieniu
12 obowiązującym w dniu 17 lutego 2014 r.) jeżeli na wolne stanowisko sędziowskie zostanie zgłoszona więcej niż jedna kandydatura, rozpatrzenie wszystkich kandydatur odbywa się na tym samym posiedzeniu zgromadzenia, a Zgromadzenie ogólne sędziów apelacji (...) ocenia zgłoszonych kandydatów w drodze głosowania i przekazuje prezesowi odpowiednio sądu apelacyjnego (...) wszystkie zgłoszone kandydatury, ze wskazaniem liczby uzyskanych głosów. Z treści owego przepisu nie wynika zakaz uczestnictwa w Zgromadzeniu Przedstawicieli Sędziów Apelacji (…) przez kandydata na wolne stanowisko sędziowskie. Zgromadzenie Przedstawicieli Sędziów Apelacji (…) w dniu 17 lutego 2014 roku w sposób jednoznaczny i zdecydowany, po zapoznaniu się ze szczegółowymi opiniami wizytatorów, poparło kandydatury sędziów D. K. K., T. P. M. i A. M. T.. Jak wynika z protokołu sporządzonego przez Komisję Skrutacyjną wybraną przez Zgromadzenie Przedstawicieli Sędziów Apelacji (…) w dniu 17 lutego 2014 roku kandydat Sędzia Sądu Rejonowego w O. T. M. uzyskał 55 głosów na „tak”, 20 głosów na „nie”, 10 głosów „wstrzymujących się”, zaś kandydat Sędzia Sądu Rejonowego w O. M. G. uzyskała 17 głosów na „tak”, 42 głosów na „nie”, i 29 głosów „wstrzymujących się”. Krajowa Rada Sądownictwa powzięła uchwalę Nr […]/2014 roku w sposób zgodny za art. 42 ust. 2 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa z dnia 12 maja 2001 r. W jej uzasadnieniu w sposób szczegółowy zostały wskazane przesłanki, którymi kierowała się Krajowa Rada Sądownictwa postanawiając przedstawić Prezydentowi Rzeczpospolitej Polskiej z wnioskiem o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego Sądu Okręgowego w O. kandydatury sędziów D. K. K., T. P. M. i A. M. T. oraz nie przedstawić Prezydentowi Rzeczpospolitej Polskiej z wnioskiem o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego w O. kandydatury sędzi M. G. Takiej oceny Rady nie może podważyć przeciwstawienie przez odwołującą się własnej oceny sprowadzającej się do twierdzenia, że posiada wyższe kwalifikacje zawodowe, bardziej bogate doświadczenie życiowe niż wyłonieni kandydaci i w stopniu wyższym charakteryzuje się przymiotami osobistym predestynującymi do pełnienia służby.
13 Z przedstawionych względów - wobec niewykazania, że zaskarżona uchwała jest sprzeczna z prawem - Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 k.p.c. w związku z art. 44 ust. 3 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- III KRS 3/16 2016-03-17Czy Krajowa Rada Sądownictwa, przedstawiając Prezydentowi RP kandydatury do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego, naruszyła przepisy postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez arbitralne stosowan…
- I NKRS 15/23 2023-06-14Czy Krajowa Rada Sądownictwa naruszyła prawo, przedstawiając Prezydentowi RP wniosek o powołanie jednego kandydata na stanowisko sędziego sądu okręgowego, podczas gdy inny kandydat uważa, że jego kwalifikacje były lepsze…
- III KRS 84/15 2016-01-21Czy Krajowa Rada Sądownictwa, przedstawiając Prezydentowi RP kandydata do objęcia stanowiska sędziego, naruszyła przepisy prawa, w szczególności zasady równego traktowania i dostępu do służby publicznej, poprzez niewłaśc…
- III KRS 44/15 2015-08-11Czy Krajowa Rada Sądownictwa, przedstawiając Prezydentowi RP kandydatury do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego, naruszyła przepisy prawa, w tym zasady równości i równego traktowania, poprzez niewłaściwe zastosowanie…
- III KRS 6/16 2016-03-17Czy Krajowa Rada Sądownictwa, przedstawiając Prezydentowi RP wniosek o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego, naruszyła przepisy prawa, w szczególności zasady równego traktowania i wszechstronnego rozważen…
Powołane przepisy
art. 41art. 33 ust. 1art. 3 ust. 1art. 82 § 1art. 107 § 1art. 35 ust. 2art. 60art. 179art. 32art. 44 ust. 1art. 37 ust. 1art. 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy