III SPP 27/11
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2011-09-09
Skład orzekający: Jerzy Kwaśniewski, Zbigniew Korzeniowski, Jolanta Strusińska-Żukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego może być skutecznie wniesiona po otrzymaniu przez stronę uzasadnienia wyroku, a także czy wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego z urzędu jest zasadny bez oświadczenia o nieuiszczeniu tych kosztów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił skargę na przewlekłość postępowania, wskazując, że nie zachodzi ona, gdy postępowanie nie trwa dłużej niż jest to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych, a nadto skarga została wniesiona po otrzymaniu uzasadnienia wyroku, co uniemożliwia realizację celu skargi, jakim jest nadanie sprawie odpowiednio szybkiego biegu. Wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego z urzędu został oddalony z powodu braku wymaganego przez przepisy oświadczenia o nieuiszczeniu tych kosztów w całości lub w części.Stan faktyczny
Powód wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym, zarzucając opóźnienie w doręczeniu wyroku z uzasadnieniem, co miało uniemożliwić złożenie skargi kasacyjnej w terminie. Sąd Najwyższy rozpoznał również wniosek pełnomocnika skarżącego o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego z urzędu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę na przewlekłość postępowania oraz oddalił wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III SPP 27/11 POSTANOWIENIE Dnia 9 września 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jerzy Kwaśniewski (przewodniczący) SSN Zbigniew Korzeniowski SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (sprawozdawca) w sprawie ze skargi J. K. na przewlekłość postępowania Sądu Apelacyjnego […] w sprawie I ACa …/09, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 9 września 2011 r., 1. oddala skargę; 2. oddala wniosek pełnomocnika skarżącego adwokata E. D. o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego z urzędu. Uzasadnienie Powód J. K. wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania przed Sądem Apelacyjnym w sprawie I ACa …/09, podnosząc że wyrok w tej sprawie zapadł 14 grudnia 2009 r., a skarżący w dniu 18 grudnia 2009 r. złożył wniosek o doręczenie mu tego orzeczenia z uzasadnieniem. Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2009 r. Sąd Apelacyjny odrzucił wniosek, stwierdzając że pismo w tym przedmiocie zostało nadane w placówce pocztowej 13 grudnia 2009 r., a więc przed dniem wydania wyroku. Powód złożył w dniu 30 stycznia 2009 r. zażalenie na to postanowienie, bowiem faktyczną datą nadania przesyłki był dzień 18 grudnia 2009 r. Sąd
2 Apelacyjny uznał zażalenie za uzasadnione, wobec czego postanowieniem z dnia 8 lutego 2010 r. uchylił swoje postanowienie z dnia 30 grudnia 2009 r. W ocenie skarżącego, na skutek błędnego ustalenia przez Sąd Apelacyjny daty nadania wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, doszło do opóźnienia w złożeniu skargi kasacyjnej, co naruszyło jego prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zbadanie wskazanego w skardze postępowania Sądu Apelacyjnego przez Sąd Najwyższy w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.) możliwe było jedynie w aspektach sprawności tego postępowania - czy nie zostało naruszone prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Zakres takiego badania odpowiadającego przedmiotowi skargi i jej celom (por. art. 1 ust. 1 i art. 2 powołanej ustawy) dotyczy naruszenia prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Sposobami badania, czy nie doszło do przewlekłości postępowania jest w szczególności ocena terminowości i prawidłowości czynności podjętych przez sąd w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty. Z utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika, że w trybie skargi dotyczącej naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki Sąd Najwyższy nie kontroluje merytorycznie rozstrzygnięć Sądu (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 listopada 2010 r., III SPP 22/10, LEX nr 694241), a ocenie pod kątem przewlekłości postępowania podlega czas trwania całości postępowania, a nie terminowość podejmowania przez sąd poszczególnych czynności. Nie wyklucza to możliwości stwierdzenia przewlekłości postępowania z powodu nieterminowości podjęcia przez sąd jednej czynności, ale jest to możliwe
3 tylko wtedy, gdy opóźnienie w wykonaniu tej czynności jest tak znaczne, że powoduje przewlekłość całego postępowania. Nie zachodzi to w rozpoznawanej sprawie. Nadto zauważyć trzeba, że skarga została wniesiona po otrzymaniu przez skarżącego uzasadnienia wyroku, przez co nie może prowadzić do realizacji podstawowego celu skargi na przewlekłość postępowania, którym jest nadanie sprawie odpowiednio szybkiego biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 2 lipca 2009 r., III SPP 14/09, LEX nr 551875). Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 12 ust. 1 powołanej ustawy postanowił jak w punkcie 1 sentencji. Odnośnie natomiast do wniosku adwokata reprezentującego skarżącego z urzędu w niniejszym postępowaniu o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wskazać należy, że stosownie do treści § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Nie ulega wątpliwości, iż z treści przepisu wynika, że aby Skarb Państwa mógł wypłacić wynagrodzenie wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi konieczne jest złożenie oświadczenia o wskazanej treści, gdyż pozwala to w istocie określić zakres, w jakim wynagrodzenie musi zostać pokryte przez Skarb Państwa. Brak takiego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2008 r., I OZ 390/08, LEX nr 493827 i z dnia 28 sierpnia 2008 r., I OZ 615/08, LEX nr 527807). W związku z powyższym, biorąc pod uwagę, że zawarty w skardze wniosek pełnomocnika skarżącego o zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego z urzędu nie zawierał oświadczenia o ich nieuiszczeniu w całości lub w części, Sąd Najwyższy postanowił jak w pkt 2 sentencji.
Powiązane orzeczenia
- III SPP 240/14 2015-01-08Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego, złożona do Sądu Najwyższego, sporządzona przez stronę osobiście (bez zastępstwa adwokata lub radcy prawnego), podlega zwrotowi bez wezwania do usunięcia braków, nawet jeś…
- III SPP 209/14 2014-09-09Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego, sporządzona z naruszeniem obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego, podlega zwrotowi przez sąd pierwszej instancji bez wzywania do usunięcia bra…
- III SPP 198/14 2014-08-04Czy skarga na przewlekłość postępowania, sporządzona osobiście przez stronę niemającą adwokata lub radcy prawnego, podlega zwrotowi bez wezwania do usunięcia braków, nawet jeśli złożono wraz z nią wniosek o zwolnienie od…
- III SPP 213/14 2014-09-09Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego, sporządzona przez stronę osobiście z naruszeniem obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego, podlega zwrotowi przez sąd niższej instancji bez wzyw…
- III SPP 3/16 2016-01-27Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego, sporządzona przez stronę osobiście z naruszeniem obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego, podlega zwrotowi bez wezwania do usunięcia braków prz…
Powołane przepisy
art. 1 ust. 1art. 2art. 12 ust. 1§ 20
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy