III UZ 24/19
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2019-09-05
Skład orzekający: Jolanta Strusińska-Żukowska, Dawid Miąsik, Piotr Prusinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie dotyczącej wysokości podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, jest niedopuszczalna?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy potwierdził, że skarga kasacyjna w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest niedopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, chyba że sprawa dotyczy przyznania lub wstrzymania emerytury lub renty albo objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Sprawa dotycząca wysokości podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne ma charakter majątkowy i nie jest sprawą o objęcie ubezpieczeniem społecznym, a wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi różnicę między składką należną a składką wskazywaną przez odwołującego.Stan faktyczny
Z. S. odwołał się od decyzji ZUS ustalającej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne na kwotę niższą niż wskazywał. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną ubezpieczonego, uznając ją za niedopuszczalną z powodu zbyt niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia (423,09 zł). Ubezpieczony wniósł zażalenie, argumentując, że skarga kasacyjna była dopuszczalna ze względu na wartość sporu lub kwalifikację sprawy jako dotyczącej objęcia ubezpieczeniem społecznym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie i zasądził od odwołującego się na rzecz organu rentowego kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III UZ 24/19 POSTANOWIENIE Dnia 5 września 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dawid Miąsik SSN Piotr Prusinowski w sprawie z odwołania Z. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z udziałem zainteresowanej E. Ś. o wysokość podstawy wymiaru składek, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 5 września 2019 r., zażalenia odwołującego się na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 19 lutego 2019 r., sygn. akt III WSC U (…), 1. oddala zażalenie; 2. zasądza od odwołującego się na rzecz organu rentowego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w (…) postanowieniem z dnia 19 lutego 2019 r. odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez Z. S. od wyroku tego Sądu z dnia 12 lipca 2018 r., oddalającego apelację ubezpieczonego od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 18 sierpnia 2017 r., oddalającego jego odwołanie od decyzji organu rentowego
2 z dnia 26 lipca 2016 r. ustalającej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonego jako pracownika. W uzasadnieniu Sąd podniósł, że we wniesionej skardze kasacyjnej pełnomocnik określił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 38.382 zł. Sąd Apelacyjny w trybie art. 25 § 1 k.p.c. dokonał sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia wskazanego w skardze i w oparciu o informację organu rentowego ustalił, że wartość przedmiotu zaskarżenia stanowiąca różnicę między kwotą składek liczonych od podstawy wymiaru wskazanej przez ubezpieczonego w wysokości 1.158,33 zł i składek liczonych od podstawy wymiaru przyjętej przez organ rentowy w wysokości 696,90 zł wynosi 423,09 zł. Wobec powyższego Sąd Apelacyjny uznał, że na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. w związku z art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna wniesiona przez ubezpieczonego jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł pełnomocnik ubezpieczonego, który zarzucił naruszenie art. 3986 § 2 k.p.c. oraz art. 3982 § 1 k.p.c., a także art. 25 § 1 k.p.c. przez niewłaściwe zastosowanie wymienionych przepisów skutkujące odrzuceniem wniesionej przez niego skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej wobec niewłaściwego ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia w zaniżonej wysokości. W uzasadnieniu wskazał, że skarga kasacyjna w sprawie jest w pełni dopuszczalna ze względu na wartość przedmiotu sporu. Ponadto można ją kwalifikować jako sprawę dotyczącą objęcia ubezpieczeniem społecznym, niezależnie od tego, że dotyczy wysokości podstawy wymiaru składek. Organ rentowy w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, a w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych - niższa niż dziesięć tysięcy złotych. Jednakże w
3 sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o przyznanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Kwestia dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawie dotyczącej wysokości podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne wielokrotnie była przedmiotem orzeczeń Sądu Najwyższego, w których konsekwentnie przyjmuje się, że w postępowaniu, w którym przedmiot sporu stanowi wysokość podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, sprawa ma charakter majątkowy i nie jest sprawą o objęcie ubezpieczeniem społecznym. W takim postępowaniu wartość przedmiotu zaskarżenia równa jest różnicy pomiędzy składką należną, ustaloną w zaskarżonej decyzji za sporny okres, co należy ustalić w myśl art. 22 k.p.c. w związku z art. 3982 § 1 k.p.c., a wysokością składki wskazywaną (zapłaconą) przez odwołującego się płatnika (por. np. postanowienie z dnia 12 sierpnia 2014 r., I UZ 7/14, postanowienie z dnia 6 sierpnia 2015 r., II UZ 5/15, postanowienie z dnia 12 kwietnia 2016 r., II UZ 63/15, postanowienie z dnia 19 stycznia 2017 r., I UZ 55/16). Niniejsze postępowanie sądowe toczyło się w przedmiocie wniesionego przez ubezpieczonego odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 26 lipca 2016 r. ustalającej wysokość podstawy wymiaru składek Z. S. jako pracownika u płatnika składek E. Ś. na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, chorobowe oraz wypadkowe za miesiąc kwiecień 2016 r. w kwocie 696,60 zł. Odwołujący nie zgadzał się z wysokością podstawy wymiaru przyjętą przez organ rentowy w zaskarżonej decyzji, twierdząc że podstawa ta winna być liczona od kwoty należnego wynagrodzenia w wysokości 6.950 zł. Przedmiotem sporu nie było zatem objęcie ubezpieczeniem społecznym, a podstawa wymiaru składek na te ubezpieczenia, wobec czego Sąd Apelacyjny prawidłowo ustalił, że wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi różnicę między kwotą składek liczonych od podstawy wymiaru wskazanej przez ubezpieczonego w wysokości 1.158,33 zł, a składek liczonych od podstawy wymiaru przyjętej przez organ rentowy w wysokości 696,90 zł, tj. kwotę 423,09 zł.
4 Przy tak wyliczonej wartości przedmiotu zaskarżenia skarga kasacyjna ubezpieczonego, na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. w związku z art. 3982 § 1 k.p.c., jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. Zażalenie okazało się zatem nieuzasadnione, w związku z czym Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji (art. 3941 § 3 w związku z art. 39814 k.p.c. i art. 3941 § 3 w związku z art. 39821 w związku z art. 108 § 1 k.p.c.). l.n
Powiązane orzeczenia
- I UZ 104/10 2010-06-02Czy skarga kasacyjna w sprawie dotyczącej ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych, jest niedopuszczalna, jeśli nie doty…
- II UZ 49/21 2022-01-18Czy skarga kasacyjna w sprawie dotyczącej wysokości składek na ubezpieczenia społeczne, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, jest dopuszczalna, jeśli płatnik podnosi, że sprawa dotyczy objęcia…
- II UZ 73/21 2022-03-16Czy skarga kasacyjna w sprawie dotyczącej ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, jest dopuszczalna, jeśli nie dotyczy pr…
- I UZ 33/18 2018-11-15Czy w sprawie o ustalenie wysokości podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza 10.000 zł, skarga kasacyjna jest niedopuszczalna?
- II UZ 95/21 2022-04-27Czy skarga kasacyjna w sprawie dotyczącej ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10 000 zł, jest dopuszczalna?
Powołane przepisy
art. 25 § 1 KPCart. 3986 § 2 KPCart. 3982 § 1 KPCart. 22 KPCart. 3941 § 3art. 39814 KPCart. 39821art. 108 § 1 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy