I PK 235/18
WyrokIzba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2019-09-26
Skład orzekający: Katarzyna Gonera
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy postępowanie kasacyjne przed Sądem Najwyższym zostało zakończone, istnieje podstawa do umorzenia postępowania incydentalnego wywołanego wnioskiem pełnomocnika z urzędu o zwolnienie od obowiązku zastępowania strony?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy umorzył postępowanie wywołane wnioskiem pełnomocnika z urzędu o zwolnienie od obowiązku zastępowania strony w postępowaniu kasacyjnym, ponieważ postępowanie to zostało definitywnie zakończone. W takiej sytuacji wydanie postanowienia w przedmiocie wniosku stało się zbędne, co uzasadnia zastosowanie art. 355 § 1 k.p.c. w drodze odpowiedniego stosowania.Stan faktyczny
Pełnomocnik powoda z urzędu wniósł o zwolnienie go z funkcji z powodu utraty zaufania i rozbieżności stanowisk z klientem, co uniemożliwiało mu rzetelne wykonywanie obowiązków. Powód zarzucał pełnomocnikowi m.in. sankcjonowanie bezprawia sądu. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek pełnomocnika po tym, jak postępowanie kasacyjne zostało już zakończone postanowieniem o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy umorzył postępowanie wywołane wnioskiem pełnomocnika powoda o zwolnienie od obowiązku zastępowania strony w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I PK 235/18 POSTANOWIENIE Dnia 26 września 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Gonera w sprawie z powództwa L. S. przeciwko K. R. prowadzącemu działalność gospodarczą Z. w P. o zapłatę wynagrodzenia, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 26 września 2019 r., w związku ze skargą kasacyjną powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia 15 marca 2018 r., sygn. akt V Pa (…), umarza postępowanie wywołane wnioskiem pełnomocnika powoda ustanowionego przez sąd (pełnomocnika z urzędu) o zwolnienie od obowiązku zastępowania strony (powoda) w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Pełnomocnik powoda z urzędu (ustanowiony dla powoda przez Sąd Okręgowy w K.) adw. P. B. wniósł w piśmie z 14 sierpnia 2019 r. o zwolnienie go z funkcji pełnomocnika z urzędu. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik z urzędu podał, że ze względu na postawę powoda L. S. nie jest w stanie w sposób rzetelny wykonywać powierzonej mu funkcji pełnomocnika. Taki stan rzeczy powstał w wyniku rozbieżności stanowisk strony i pełnomocnika co do sposobu prowadzenia sprawy oraz „wymuszania” na pełnomocniku działań sprzecznych z interesem strony. Ponadto w
2 skierowanej do pełnomocnika korespondencji mailowej powód L. S. zarzucił, między innymi, że złożone przez pełnomocnika pismo procesowe „sankcjonuje bezprawie sądu w kwestii materiału dowodowego i stanowi próbę legalizacji nielegalnych działań sądu w tym zakresie”, ponadto zwrócił się do pełnomocnika: „Jeżeli nie jest Pan w stanie pomóc, gdyż przystąpił Pan do układu sądowo-prokuratorskiego, to proszę mi nie przeszkadzać i nie szkodzić”. Z uwagi na opisane insynuacje oraz utratę niezbędnego w wykonywaniu zawodu adwokata zaufania w relacjach pełnomocnik-klient, adw. P. B. oświadczył, że nie jest w stanie dalej reprezentować powoda jako jego pełnomocnik we wszystkich sprawach, w których został ustanowiony jego pełnomocnikiem z urzędu, w tym w obecnej sprawie przed Sądem Najwyższy. W związku z tym wniósł o zwolnienie go z pełnienia funkcji pełnomocnika z urzędu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 118 § 3 k.p.c. adwokat lub radca prawny ustanowiony przez sąd może wnosić – z ważnych przyczyn – o zwolnienie od obowiązku zastępowania strony w procesie. Sąd, zwalniając adwokata lub radcę prawnego, zwraca się jednocześnie do właściwej okręgowej rady adwokackiej lub rady okręgowej izby radców prawnych o wyznaczenie innego adwokata lub radcy prawnego. Z udzielania pomocy prawnej z urzędu (zastępowania w sprawie) adwokata i radcę prawnego może zwolnić tylko sąd. Może to zrobić z urzędu lub na wniosek strony ze względów, których ustawa nie ogranicza, natomiast na wniosek adwokata lub radcy prawnego – tylko z ważnych przyczyn. Uzasadnienia dla „ważnych przyczyn” należy szukać przede wszystkim wśród zasad deontologii zawodowej adwokatów i radców prawnych. Wśród nich można wymienić złe stosunki interpersonalne ze stroną, uniemożliwiające lub znacznie utrudniające świadczenie pomocy prawnej, zwłaszcza w sprawach wymagających współpracy i szczególnego wzajemnego zaufania między pełnomocnikiem (adwokatem) i stroną (klientem). Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Okoliczności przedstawione przez adw. P. B. we wniosku o zwolnienie go z obowiązku zastępowania powoda w postępowaniu kasacyjnym – uprawdopodobnione
3 złożeniem kserokopii korespondencji mailowej skierowanej przez powoda do pełnomocnika – uzasadniałyby zastosowanie art. 118 § 3 k.p.c. i zwolnienie adw. P. B. z funkcji pełnomocnika z urzędu. Ponieważ jednak postępowanie kasacyjne przed Sądem Najwyższym zostało definitywnie zakończone – wydaniem postanowienia Sądu Najwyższego z 27 sierpnia 2019 r., odmawiającego przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej w imieniu powoda i przyznającego pełnomocnikowi z urzędu należne mu wynagrodzenie – istniały podstawy do umorzenia postępowania incydentalnego wywołanego wnioskiem pełnomocnika ze względu na to, że wydanie postanowienia w tym przedmiocie stało się zbędne (odpowiednio stosowany art. 355 § 1 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- II CZ 89/10 2010-09-08Czy pełnomocnik z urzędu wyznaczony do postępowania przed sądami powszechnymi jest umocowany do reprezentowania strony w postępowaniu ze skargi kasacyjnej, a zwolnienie od kosztów sądowych rozciąga się na to postępowanie…
- III UK 229/15 2015-11-25Czy cofnięcie skargi kasacyjnej przez pełnomocnika z urzędu uzasadnia umorzenie postępowania kasacyjnego i przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej?
- V CSK 419/14 2015-02-10Czy odmowa ustanowienia pełnomocnika procesowego z urzędu może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony jej praw w postępowaniu kasacyjnym?
- I PSKP 31/22 2023-03-08Czy śmierć pełnomocnika strony w postępowaniu kasacyjnym, w którym zastępstwo procesowe jest obowiązkowe, stanowi podstawę do zawieszenia postępowania?
- II CSK 321/14 2014-08-27Czy cofnięcie skargi kasacyjnej przez pełnomocnika powoda skutkuje umorzeniem postępowania kasacyjnego?
Powołane przepisy
art. 118 § 3 KPCart. 355 § 1 KPC§ 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy