I UK 227/18
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2019-05-16
Skład orzekający: Krzysztof Staryk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna organu rentowego, oparta na zarzucie naruszenia § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. poprzez błędne uznanie obowiązku organu do informowania o brakach w dokumentacji, spełnia przesłankę oczywistej zasadności uzasadniającą przyjęcie jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi nie zawierało wystarczającej argumentacji wykazującej kwalifikowaną postać naruszenia prawa, polegającą na jego oczywistości widocznej prima facie. Skarżący ograniczył się do przedstawienia argumentacji będącej powtórzeniem uzasadnienia podstawy skargi, nie wykazując, w czym wyraża się "oczywista zasadność" skargi.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego i decyzję organu rentowego, ustalając wysokość kapitału początkowego J. P. na podstawie określonych podstaw wymiaru składek. Organ rentowy zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa procesowego poprzez błędne uznanie obowiązku informowania ubezpieczonego o brakach w dokumentacji. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej organu rentowego do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I UK 227/18 POSTANOWIENIE Dnia 16 maja 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Staryk w sprawie z odwołania J. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. o wysokość kapitału początkowego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 16 maja 2019 r., skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 11 grudnia 2017 r., sygn. akt III AUa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 11 grudnia 2017 r., sygn. akt III AUa […], Sąd Apelacyjny w […] – w sprawie z odwołania J. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. o wysokość kapitału początkowego – zmienił zaskarżony apelacją ubezpieczonego wyrok Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. Ośrodka Zamiejscowego w R. z dnia 30 maja 2017 r., sygn. akt IX U […], i poprzedzającą go decyzję organu rentowego z dnia 6 kwietnia 2016 r. w ten sposób, że do ustalenia wysokości kapitału początkowego J. P. przyjął podstawy wymiaru składek: za rok 1980 w kwocie 140.332 zł a za rok 1981 w kwocie 152.901 zł poczynając od 24 października 2012 r. Powyższy wyrok Sądu Apelacyjnego organ rentowy zaskarżył skargą kasacyjną. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazano na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej „polegającą na naruszeniu prawa
2 procesowego tj prawa procesowego tj. § 4 ust 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 11 października 2011 r w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2011 r poz. 1412 - zwane dalej rozporządzeniem) poprzez błędne zastosowanie i uznanie, że organ rentowy obowiązany jest każdorazowo do „poinformowania ubezpieczonego o brakach w dokumentacji”.” W odpowiedzi na skargę kasacyjną odwołujący się wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie na rzecz ubezpieczonego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi nie zawarto odpowiedniego wniosku strony w zakresie trybu określonego w art. 3989 k.p.c. tzw. „przedsądu”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna organu rentowego nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania uzasadniony twierdzeniem o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Wykazanie podnoszonej w skardze oczywistej zasadności skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) – jako przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania – wymagałoby przedstawienia tego, w czym wyraża się „oczywista
3 zasadność” skargi oraz argumentacji wykazującej, że rzeczywiście skarga jest oczywiście uzasadniona (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06 LEX nr 198531; z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, LEX nr 421035; z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, LEX nr 448289; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, LEX nr 448205; z dnia 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, LEX nr 465859 i z dnia 5 września 2008 r., I CZ 64/08). Podczas, gdy dla uwzględnienia skargi wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla przyjęcia skargi do rozpoznania – z uwagi na jej oczywistą zasadność w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. – niezbędne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły, czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, LEX nr 82274; z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, LEX nr 375616; z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/07, LEX nr 453107; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08, LEX nr 490364; z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, LEX nr 491538 i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, LEX nr 494134). W judykaturze podkreśla się, że przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 nr 13, poz. 230; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, LEX nr 442743; z dnia 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08, LEX nr 469185 i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08, LEX nr 494133 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 października 2013 r., III SK 11/13, LEX nr 1380967). Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie spełnia powyższych wymogów; nie wykazuje, aby w sprawie występował stan „oczywistej zasadności” skargi kasacyjnej w rozumieniu przepisu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.
4 Twierdzenia o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej autorka skargi wiąże z naruszeniem § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe przez błędne zastosowanie i uznanie, że organ rentowy obowiązany jest każdorazowo do poinformowania ubezpieczonego o brakach w dokumentacji. W takim ujęciu uzasadnienia wniosku brakuje odpowiedniego wywodu zawierającego argumentację, którą autorka skargi wykazałaby walor oczywistej zasadności jej skargi kasacyjnej w rozumieniu przepisu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Zamiast tego skarżący ogranicza się do przedstawienia argumentacji będącej w istocie powtórzeniem uzasadnienia podstawy skargi kasacyjnej. Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- II USK 5/22 2022-11-23Czy skarga kasacyjna organu rentowego zasługuje na przyjęcie do rozpoznania w sprawie o wysokość kapitału początkowego?
- II USK 186/24 2025-03-12Czy skarga kasacyjna organu rentowego, zarzucająca naruszenie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz Kodeksu pracy i Kodeksu cywilnego, a także naruszenie przepisów postępowania poprzez przekroczenie gr…
- II USK 298/22 2023-11-30Czy skarga kasacyjna organu rentowego, uzasadniona twierdzeniem o oczywistej zasadności naruszenia przepisów prawa przez Sąd Apelacyjny, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie ar…
- I USK 426/21 2022-05-10Czy skarga kasacyjna organu rentowego, uzasadniona twierdzeniem o jej „oczywistej zasadności” w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., spełnia wymogi przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- II USK 117/22 2023-04-05Czy skarga kasacyjna organu rentowego, oparta na zarzucie oczywistej zasadności, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli nie wykazano kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego…
Powołane przepisy
art. 3989 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 4 ust 1§ 1§ 1 pkt 4§ 4 ust. 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy