I UK 435/13

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2014-03-25

Skład orzekający: Beata Gudowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o prawo do renty rodzinnej powinna zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli zarzuty dotyczą naruszenia przepisów postępowania, w tym braku pouczenia o ustanowieniu zawodowego pełnomocnika i ograniczenia postępowania dowodowego, a uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi opiera się na tych samych argumentach?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy uzasadnienie wniosku o jej przyjęcie opiera się wyłącznie na argumentach dotyczących zarzutów naruszenia przepisów postępowania, które są już zawarte w samej skardze kasacyjnej. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Przytaczanie w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi argumentów sprowadzających się do opisu zarzutów ujętych w podstawach skargi nie świadczy o jej oczywistej zasadności i nie może być skuteczne.
Stan faktyczny
Ubezpieczona E. S. odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej przyznania prawa do renty rodzinnej po ojcu. Sąd Okręgowy oddalił jej odwołanie, a Sąd Apelacyjny oddalił apelację. Sąd Apelacyjny oparł się na opinii biegłych, zgodnie z którą ubezpieczona nie stała się całkowicie niezdolna do pracy i samodzielnej egzystencji przed ukończeniem nauki, co było warunkiem nabycia prawa do renty rodzinnej według art. 68 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym brak pouczenia o ustanowieniu zawodowego pełnomocnika oraz ograniczenie postępowania dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I UK 435/13 POSTANOWIENIE Dnia 25 marca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Gudowska w sprawie z odwołania E. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w O. o prawo do renty rodzinnej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 25 marca 2014 r., skargi kasacyjnej ubezpieczonej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 23 lipca 2013 r., sygn. akt III AUa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 23 lipca 2013 r. Sąd Apelacyjny, Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w (…) oddalił apelację E. S. od wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 5 grudnia 2012 r., oddalającego jej odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w O. z dnia 31 maja 2012 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa do renty rodzinnej po ojcu. Na podstawie opinii biegłych sądowych przyjęto, że ubezpieczona nie spełnia wynikającego z art. 68 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) warunku nabycia prawa do renty rodzinnej, gdyż nie stała się całkowicie niezdolna do pracy i samodzielnej egzystencji przed dniem 31 sierpnia 1994 r., tj. przed ukończeniem nauki. Skarga kasacyjna ubezpieczonej, obejmująca wyrok Sądu drugiej instancji w całości i zawierająca wniosek o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi 2 Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania, została oparta na podstawie naruszenia przepisów postępowania – art. 5 w związku z art. 232 zdanie 2 i art. 212 § 2 k.p.c. przez niepouczenie wnioskodawczyni o celowości ustanowienia zawodowego pełnomocnika oraz art. 382 w związku z art. 391 k.p.c. przez ograniczenie prowadzonego postępowania dowodowego do opinii biegłych neurologa, psychiatry i psychologa, bez odniesienia się do faktów i twierdzeń wnioskodawczyni oraz dowodów zgromadzonych w aktach dotyczących wcześniejszych okresów leczenia. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania podniosła, że skarga kasacyjna jest uzasadniona, gdyż z powodu istotnych uchybień proceduralnych mogących mieć wpływ na treść orzeczenia nie rozstrzygnięto faktów zasadniczych dla sprawy, przez co zaskarżone orzeczenie nie odpowiada prawu. Skomplikowanie sprawy pod względem faktycznym i prawnym przekraczało umiejętności jej nieprofesjonalnego pełnomocnika, więc zachodziła uzasadniona potrzeba pouczenia jej o przysługującym uprawnieniu do ustanowienia zawodowego pełnomocnika, tym bardziej że na każdym etapie postępowania zauważalna była jej nieporadność, błędnie kwalifikowana jako postawa roszczeniowa. Zwróciła także uwagę, że w piśmiennictwie krytycznie odniesiono się do możliwości udzielania pouczeń tylko w razie uzasadnionej potrzeby. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, jeżeli istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, jeżeli zachodzi nieważność postępowania lub jeżeli skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W ramach przedsądu ocenie w tym zakresie podlegają tylko przyczyny kasacyjne przewidziane w art. 3989 § 1 k.p.c. Nie są badane podstawy skargi określone w art. 3983 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., więc wymagane jest samodzielne i odrębne uzasadnienie wniosku (art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.). Przytaczanie w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania argumentów sprowadzających się do opisu zarzutów ujętych w podstawach skargi nie świadczy o jej oczywistej zasadności i nie może być skuteczne. 3 Uwzględniając to, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 68 ust. 1art. 5art. 232art. 212 § 2 KPCart. 382art. 391 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3983 § 1 pkt 1art. 3984 § 1 pkt 3 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy