I UK 514/14
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2015-08-05
Skład orzekający: Bogusław Cudowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca oceny stanu faktycznego i decyzji procesowych sądu drugiej instancji, w tym odmowy dopuszczenia dowodu z opinii biegłego, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie przyjmuje skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli przedstawione zagadnienie prawne sprowadza się do oceny stanu faktycznego i decyzji procesowych sądu drugiej instancji, a nie do problemu generalnego i abstrakcyjnego istotnego dla rozwoju prawa i praktyki sądowej. Sąd Najwyższy podkreślił, że naruszenie prawa procesowego samo w sobie nie jest odrębną przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a sąd orzekający nie ma obowiązku dopuszczania dowodów do momentu uzyskania opinii odpowiadającej oczekiwaniom strony.Stan faktyczny
Ubezpieczony wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach dotyczącego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 286 i 290 k.p.c., oraz istotne zagadnienie prawne dotyczące stadium postępowania dowodowego i rozbieżności w opiniach biegłych. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I UK 514/14 POSTANOWIENIE Dnia 5 sierpnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogusław Cudowski w sprawie z odwołania E. Ś. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Rybniku o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 5 sierpnia 2015 r., skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt III AUa 539/14, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Ubezpieczony wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 7 sierpnia 2014 r. Zarzucono naruszenie prawa procesowego, tj. art. 290, 227 oraz 233 k.p.c. Jako „podstawy skargi kasacyjnej uzasadniające jej rozpoznanie”, powołując się na art. 398 k.p.c., skarżący wskazał na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego sprowadzającego się do pytania, „czy Sąd Apelacyjny słusznie postąpił wydając wyrok w takim stadium postępowania dowodowego, które nie dojrzało do rozstrzygnięcia albowiem do opinii biegłego dr B.G. wynika, iż ubezpieczony jest niezdolny do pracy w związku z wypadkiem i na gruncie stanowiska biegłej B. G. zostały wniesione uzasadnione zarzuty pod adresem opinii pozostałych biegłych wypowiadających się w odmienny sposób”.
2 Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadniano naruszeniem prawa procesowego, w szczególności art. 286 oraz 290 k.p.c., argumentując, że Sąd Apelacyjny nie dopuścił dowodu z opinii Uniwersytetu w K., co pozostaje w sprzeczności z powołanym w skardze orzecznictwem Sądu Najwyższego, mimo że wniosek taki został przez pełnomocnika ubezpieczonego złożony i uzasadniony ewidentną rozbieżnością w opiniach biegłych zgromadzonych w niniejszej sprawie odnoszących się do stanu zdrowia ubezpieczonego oraz kwestii jego niezdolności do pracy w związku z wypadkiem w pracy. Organ rentowy wniósł pismo zatytułowane „pismo procesowe stanowiące odpowiedź na skargę kasacyjną ubezpieczonego z 24 września 2014 r., doręczoną 5 listopada 2014 r.”. Pismo nadano 27 listopada 2015 r. Organ rentowy wnioskował o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ewentualnie w razie rozpoznania skargi kasacyjnej o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Sad Najwyższy, zważył co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Z treści skargi kasacyjnej można wywnioskować, że skarżący przyjęcie skargi do rozpoznania uzasadnia występowaniem w sprawie istotnego zagadnienia prawnego sprowadzającego się do oceny decyzji procesowych Sądu Apelacyjnego, a także naruszeniem prawa procesowego, w szczególności art. 286 oraz 290 k.p.c. Uwzględniając przywołaną wyżej treść art. 3989 § 1 k.p.c., należy zauważyć, że ustawodawca nie wymienia naruszenia prawa procesowego jako odrębnej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Tym samym w ramach tzw. przedsądu pozostaje do rozważenia, czy wskazane przez skarżącego zagadnienie prawne uzasadnia przyjęcie skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania.
3 W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalonym jest stanowisko, że zagadnienie prawne powinno być: 1) sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń, 2) być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu, 3) pozostawać w związku z rozpoznawaną sprawą, 4) dotyczyć zagadnienia budzącego rzeczywiście istotne (poważne) wątpliwości. Istotność zagadnienia prawnego konkretyzuje się zaś w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa i praktyki sądowej (por. postanowienia SN z: 6 czerwca 2012 r., I UK 113/12, LEX nr 1675224; 26 listopada 2014 r., I PK 158/14, niepubl., oraz powołane tam orzecznictwo). Skarżący formułując zagadnienie prawne, nie spełnił powyższych wymogów. Przedstawiona przez niego kwestia prawna sprowadza się do oceny stanu faktycznego w tej konkretnej sprawie, tzn. zweryfikowania oceny Sądu Apelacyjnego w przedmiocie istnienia lub nieistnienia rozbieżności w opiniach biegłych, w konsekwencji również do oceny decyzji procesowej Sądu Apelacyjnego o niedopuszczeniu dowodu z opinii Uniwersytetu w K.. Wskazane przez skarżącego zagadnienie jest doniosłe jedynie dla zindywidualizowanej i skonkretyzowanej sytuacji występującej wyłącznie w sprawie objętej skargą kasacyjną, nie ma natomiast charakteru problemu generalnego oraz abstrakcyjnego, którego rozstrzygnięcie byłoby istotne dla rozwoju prawa i praktyki sądowej. Niezależnie od powyższego, celowym jest przypomnienie, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalonym jest stanowisko, że sąd orzekający w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku dopuszczania dowodów, zwłaszcza z opinii biegłych lekarzy tak długo, aż strona uzyska opinię odpowiadającą jej oczekiwaniom (przykładowo wyroki SN z: 19 marca 1997 r., II UKN 45/97, OSNP 1998 nr 1, poz. 24; 10 grudnia 1997 r., II UKN 391/97, OSNP 1998 nr 20, poz. 612; 4 sierpnia 1999 r., I PKN 20/99, OSNP 2000 nr 22, poz. 807). W sprawach tych istnieje też utrwalona, wieloletnia praktyka, że sąd orzekający zasięga opinii klinicznej na podstawie art. 290 k.p.c., nie dlatego, że wydane w sprawie opinie nie zadowalają strony lecz wówczas, gdy zebrany w sprawie
4 materiał dowodowy budzi wątpliwości sądu zwłaszcza, jeśli zawiera rozbieżności, przede wszystkim diagnostyczne, wskazujące na potrzebę przeprowadzenia szczególnych badań specjalistycznych lub wymagających obserwacji w warunkach szpitalnych (postanowienia SN z 19 kwietnia 2002 r., II UKN 349/01, LEX nr 1170933 oraz 26 lipca 2011 r., I UK 104/11, LEX nr 1646877). Odnośnie wniosku organu rentowego o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, odpowiedzi na skargę kasacyjną nie stanowi tak nazwane pismo procesowe wniesione po upływie ustawowego terminu do dokonania tej czynności. Pismo organu rentowego zostało wniesione z przekroczeniem ustawowego terminu na wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną, w konsekwencji nie wywołuje skutków w zakresie zawartego w nim wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym (art. 167 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. oraz 39821 k.p.c.). Z powyższych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- II UK 65/19 2019-10-23Czy skarga kasacyjna dotycząca oceny dowodów i ustaleń faktycznych, a nie istotnego zagadnienia prawnego, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- III UK 42/17 2017-11-15Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na rzekomym istotnym zagadnieniu prawnym dotyczącym dopuszczenia dowodu z kolejnej opinii biegłego, spełnia wymogi formalne określone w art. 3989 § 1 k.p.c…
- II UK 282/18 2019-06-13Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną, gdy zarzuty naruszenia przepisów postępowania opierają się na sprzeczności opinii biegłych, a Sąd drugiej instancji dokonał samodzielnej oceny stanu zdr…
- III UK 192/14 2015-03-25Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną, gdy strona kwestionuje opinię biegłego, a Sąd drugiej instancji nie zlecił dodatkowej opinii lub ustnego wyjaśnienia, opierając się na wiedzy sądu?
- II UK 483/16 2017-08-09Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, uzasadniony występowaniem istotnych zagadnień prawnych, musi być sformułowany w sposób abstrakcyjny i oderwany od ustaleń faktycznych, a także powiązany z konkret…
Powołane przepisy
art. 290art. 398 KPCart. 286art. 3989 § 1 KPCart. 290 KPCart. 167 KPCart. 391 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy