I UK 78/14
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2014-08-12
Skład orzekający: Krzysztof Staryk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, oparta na zarzucie naruszenia przepisów postępowania dotyczących zawieszenia postępowania, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie przesłanki oczywistej zasadności, jeśli skarżący nie przedstawił wystarczającej argumentacji prawnej wykazującej tę oczywistość?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykazał istnienia przesłanki oczywistej zasadności skargi w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Wykazanie tej przesłanki wymaga przedstawienia kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. Samo zasygnalizowanie potrzeby zawieszenia postępowania z uwagi na inne toczące się postępowanie, bez odpowiedniej jurydycznej argumentacji kwestionującej stanowisko sądu drugiej instancji, nie jest wystarczające.Stan faktyczny
Ubezpieczony złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego, który z kolei oddalił odwołanie od decyzji odmawiającej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. poprzez nieuwzględnienie wniosku o zawieszenie postępowania z uwagi na toczące się równolegle postępowanie dotyczące zapłaty składek. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I UK 78/14 POSTANOWIENIE Dnia 12 sierpnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Staryk w sprawie z odwołania C. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 12 sierpnia 2014 r., skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 23 maja 2013 r., sygn. akt III AUa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 23 maja 2013 r. Sąd Apelacyjny w (…) – w sprawie z odwołania C. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy – oddalił apelację odwołującego się od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia 20 września 2011 r., oddalającego odwołanie C. K. od decyzji organu rentowego z dnia 28 września 2010 r., odmawiającej mu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Powyższy wyrok Sądu Apelacyjnego ubezpieczony zaskarżył skargą kasacyjną. Skargę oparto na podstawie naruszenia przepisów postępowania (art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c.). W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wskazano na przyczynę przyjęcia skargi do rozpoznania określoną w przepisie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Oczywista zasadność skargi
2 kasacyjnej – w ocenie jej autora – wynika z tego, że „Sąd II instancji wydając rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania ubezpieczonemu renty z tytułu niezdolności do pracy, celem ustalenia jednej z przesłanek uzasadniających otrzymanie w/w świadczenia, - tj. warunku określonego w art. 57 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, jakim jest uzyskanie przez ubezpieczonego odpowiedniego okresu składkowego i nieskładkowego, - winien z powodów prejudycjalnych tj. z uwagi na sytuację równoległego toczenia się innego postępowania, od wyniku którego zależy rozstrzygnięcie sprawy (postępowanie C. K. i Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Usługowego „P.” przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o zapłatę składek przed Sądem Apelacyjnym w (…) sygn. akt. III AUa (…)), w trybie art. 177 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania cywilnego uwzględnić wniosek ubezpieczonego o zawieszenie postępowania”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ubezpieczonego nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Wykazanie podnoszonej w skardze oczywistej zasadności skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) – jako przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do
3 rozpoznania – wymagałoby przedstawienia tego, w czym wyraża się „oczywista zasadność” skargi oraz argumentacji wykazującej, że rzeczywiście skarga jest oczywiście uzasadniona. Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08 – LEX nr 494134; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08 – LEX nr 490364). W niniejszej sprawie stan taki nie występuje. Skarżący – w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania – wskazuje na kwestię dotyczącą potrzeby zawieszenia postępowania sądowego na podstawie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. w sprawie o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy z uwagi na równolegle toczące się postępowanie sądowe – jak to wskazuje w uzasadnieniu wniosku – „postępowanie C. K. i Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Usługowego „P.” przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o zapłatę składek, przed Sądem Apelacyjnym w (…), sygn. akt. III AUa (…)”. W ocenie autora rozpatrywanej skargi kasacyjnej „ustalenie czy po stronie C. K. i Przedsiębiorstwa - Produkcyjno Usługowego „P.”, ma miejsce nadpłata składek na ubezpieczenie społeczne, w postępowaniu o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy niewątpliwie winno mieć charakter pierwszorzędny. Pominięcie tego rodzaju ustalenia, miało istotny wpływ na wynik sprawy, mogło bowiem finalnie wpłynąć na nieprawidłowe ustalenie okresów składkowych i nieskładkowych przysługujących ubezpieczonemu i tym samym podjęcie rozstrzygnięcia o odmowie przyznania ubezpieczonemu żądanego świadczenia”. Tak ujęte – jak to wyżej przedstawiono – uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przekonuje o oczywistej zasadności rozpatrywanej skargi kasacyjnej w rozumieniu przepisu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Przede wszystkim uzasadnienie wniosku – poza tylko swoistą próbą zasygnalizowania występowania przyczyny przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. – nie zawiera odpowiedniej jurydycznej argumentacji, którą skarżący zakwestionowałby stanowisko zaskarżonego rozpatrywaną skargą kasacyjną wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) w zakresie nieuwzględnienia wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania w niniejszej
4 sprawie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy z apelacji ubezpieczonego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 1 lutego 2012 r. w sprawie sygn. akt X U (…) o zapłatę składek na ubezpieczenie społeczne; Sąd Apelacyjny w zaskarżonym rozpatrywaną skargą kasacyjną wyroku przyjął, że ewentualne nawet stwierdzenie w tej sprawie (X U (…)) wystąpienia nadpłaty składek po stronie Spółki nie oznacza, że składki te mogłyby zostać po ich zwróceniu przez organ rentowy przekazane na ubezpieczenie skarżącego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Autor rozpatrywanej skargi kasacyjnej w twierdzeniu o oczywistej zasadności jego skargi nie przedstawia odpowiedniej jurydycznej argumentacji – uwzględniającej regulacje przepisów prawa ubezpieczeń społecznych w tym między innymi powoływany w uzasadnieniu podstawy skargi przepis art. 24 ust. 6a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm.) – argumentacji, którą wykazałby walor oczywistej zasadności jego skargi kasacyjnej w rozumieniu przepisu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Wypada przypomnieć, że wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie (art. 3984 § 2 k.p.c.) podlegają rozpoznaniu na etapie „przedsądu”, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania. Oba te elementy muszą być więc przez skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione. Sąd Najwyższy w ramach „przedsądu” bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie (postanowienie Sądu Najwyższego z 16 maja 2008 r., I UK 16/08, LexPolonica nr 3058328). Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- I USK 388/23 2025-01-24Czy skarga kasacyjna w sprawie o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, oparta na zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyżs…
- III UK 165/16 2017-04-06Czy skarga kasacyjna od wyroku sądu drugiej instancji w sprawie o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie sprowadza się głównie do kwestionowania ustaleń…
- II UK 422/13 2014-01-08Czy skarga kasacyjna od wyroku sądu apelacyjnego w sprawie o rentę z tytułu niezdolności do pracy może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli jej uzasadnienie nie zawiera argumentacji prawnej wykazując…
- I UK 434/19 2020-12-16Czy skarga kasacyjna dotycząca prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, oparta na zarzutach naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli nie…
- I UK 371/15 2016-07-13Czy skarga kasacyjna dotycząca prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli jej uzasadnienie nie wskazuje na istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrz…
Powołane przepisy
art. 3983 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 57 ust. 1art. 177 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 KPCart. 177 § 1 pkt 1 KPCart. 24 ust. 6art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 2§ 1 pkt 4§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy