II UK 128/15
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2015-10-22
Skład orzekający: Jerzy Kuźniar
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik łączący w spornym okresie pracy obowiązki na stanowiskach wartownika i strażaka może zaliczyć taki okres do stażu pracy w szczególnych warunkach, wymaganego do nabycia prawa do wcześniejszej emerytury?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c. W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że nie jest dopuszczalne uwzględnianie do okresów pracy w szczególnych warunkach innych równocześnie wykonywanych prac, które nie oddziaływały szkodliwie na organizm pracownika, a wykładnia ta nie budzi wątpliwości.Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się przyznania prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Organ rentowy odmówił przyznania świadczenia, wskazując na niespełnienie wymogu 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Sądy obu instancji oddaliły odwołanie wnioskodawcy. W skardze kasacyjnej podniesiono zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestionując błędną wykładnię przepisów dotyczących pracy w szczególnych warunkach.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UK 128/15 POSTANOWIENIE Dnia 22 października 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Kuźniar w sprawie z wniosku R. I. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Opolu o prawo do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 22 października 2015 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 22 maja 2014 r., sygn. akt III AUa 2799/13, odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 22 maja 2014 r., III AUa 2799/13, Sąd Apelacyjny we Wrocławiu oddalił apelację wnioskodawcy R. I. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Opolu z dnia 30 października 2013 r. w sprawie przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Opolu, którym oddalono jego odwołanie od decyzji organu rentowego z dnia 28 maja 2013 r., odmawiającej przyznania prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach, gdyż wnioskodawca nie legitymował się 15 letnim okresem pracy w szczególnych warunkach i w związku z tym nie spełnił przesłanek określonych w art. 32 w związku z art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2015 r., poz. 748 ze zm.).
2 W skardze kasacyjnej od tego wyroku, zaskarżając go w całości, pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w związku z § 2 ust 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) przez błędne uznanie, że wnioskodawca nie spełnił wszystkich warunków do nabycia prawa do emerytury, w szczególności wymogu posiadania 15 lat pracy w szczególnych warunkach, oraz przepisów postępowania – art. 381, 382 i 328 § 2 k.p.c., wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu, wraz z orzeczeniem o kosztach postępowania. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadniono występowaniem zagadnienia prawnego „odnośnie stosowania przepisów § 2 ust 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. oraz art. 381 k.p.c.” jak i potrzebą wykładni przepisów prawa, wskazując nadto, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, bliżej tego stanowiska nie uzasadniając. W ocenie pełnomocnika wnioskodawcy, orzekające w sprawie Sądy obu instancji błędnie uznały, że skoro wnioskodawca w spornym okresie pracy łączył obowiązki na stanowiskach pracy wartownika i strażaka, to tego typu zatrudnienia nie można zakwalifikować do stażu pracy w warunkach szczególnych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie ma uzasadnienia. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) zachodzi nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
3 Za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu cytowanego przepisu uznaje się zagadnienie dotychczas niewyjaśnione i nierozwiązane w orzecznictwie, a więc cechujące się nowością i którego rozstrzygnięcie może sprzyjać rozwojowi prawa. W utrwalonym orzecznictwie przyjmuje się, że powołanie się na tę okoliczność wymaga, obok sformułowania tego zagadnienia, także przytoczenia związanych z nim konkretnych przepisów prawnych, wskazania, dlaczego jest ono istotne oraz przedstawienia argumentacji wskazującej na rozbieżne oceny prawne (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002 nr 1, poz. 11, z dnia 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, Wokanda 2004 nr 7-8, s. 51, z dnia 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05, LEX nr 180841). W sytuacji gdy podstawą wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania jest potrzeba wykładni przepisów prawa, konieczne jest określenie, które przepisy wymagają wykładni Sądu Najwyższego, ze wskazaniem, na czym polegają związane z tym poważne wątpliwości, lub z przedstawieniem rozbieżności w orzecznictwie sądów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, Biuletyn SN 2002 nr 7, s. 10). Podobnie jak w przypadku gdy podstawą wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest występujące w sprawie zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), nie zachodzi ona, jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii tego zagadnienia prawnego lub wykładni przepisów i wyraził swój pogląd we wcześniejszych orzeczeniach, brak nadto okoliczności uzasadniających zmianę tego poglądu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 2003 r., I PK 230/02, OSNP – wkładka z 2003 r. nr 13, poz. 5). Wskazana w uzasadnieniu skargi kasacyjnej potrzeba wykładni § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w istocie zmierza do odmiennej niż uczyniły to Sądy orzekające w sprawie, wykładni przepisów jak i oceny stanu faktycznego sprawy, zmierzając do odmiennego rozstrzygnięcia. W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 czerwca 2008 r., II UK 306/07 (OSNP 2009 nr 21-22, poz. 290), przyjęto że nie jest dopuszczalne uwzględnianie do okresów pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, wymaganych do nabycia prawa do emerytury w niższym wieku emerytalnym, innych równocześnie wykonywanych prac w ramach
4 dobowej miary czasu pracy, które nie oddziaływały szkodliwie na organizm pracownika i wykładnia ta nie budzi wątpliwości. Trzeba też wskazać za wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2011 r., I PK 43/11 (niepublikowany), że jednoczesne uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania występującymi w sprawie wątpliwościami prawnymi (zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów) generalnie wyklucza możliwość oczywistej zasadności skargi, pomijając nawet, że potrzeba wykładni przepisów prawa nie została w skardze kasacyjnej uzasadniona. Przesłanki uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zawarte w pkt 1 i 4 art. 3989 § 1 k.p.c. wzajemnie się krzyżują i wykluczają możliwość przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zarówno z uwagi na interes publiczny (pkt 1 powołanego przepisu), jak i prywatny skarżącego (pkt 4 powołanego przepisu). Trudno sobie bowiem wyobrazić sytuację, w której wyrok jest oczywiście wadliwy a jednocześnie w sprawie występuje tak poważna wątpliwość prawna, że wymaga interwencji i rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy. Z tych względów na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Powiązane orzeczenia
- III UK 196/17 2018-09-26Czy okresy pracy na stanowiskach ślusarza i operatora wózka widłowego mogą być zaliczone do stażu pracy w warunkach szczególnych, jeśli pracownik jednocześnie wykonywał prace kwalifikowane jako praca w warunkach szczegól…
- II UK 127/15/1 2015-10-22Czy praca w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, wymagana do nabycia prawa do emerytury w niższym wieku emerytalnym, może obejmować inne równocześnie wyk…
- III UK 260/16 2017-07-12Czy okresy prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, w których ubezpieczony podlegał ubezpieczeniom społecznym z tego tytułu, mogą być zaliczone do stażu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charak…
- I UK 21/18 2019-01-31Czy okres prowadzenia działalności gospodarczej, w którym wykonywana była praca w szczególnych warunkach, może być zaliczony do stażu pracy wymaganego do uzyskania prawa do wcześniejszej emerytury?
- I UK 412/18 2019-10-02Czy okres pełnienia funkcji związkowych, podczas którego pracownik nie wykonuje pracy w szczególnych warunkach, podlega zaliczeniu do stażu pracy w szczególnych warunkach wymaganego do ustalenia prawa do emerytury w niżs…
Powołane przepisy
art. 32art. 184art. 381art. 381 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 2 ust 1§ 2§ 1§ 1 pkt 1§ 2 ust. 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy