II UK 134/15

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2015-10-22

Skład orzekający: Beata Gudowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna oparta na zarzutach dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie przesłanki oczywistej zasadności?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie opiera się wyłącznie na krytyce oceny dowodów i ustaleń faktycznych, nawet jeśli skarżący powołuje się na oczywistą zasadność skargi. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej musi być powiązane z ustalonym stanem faktycznym i nie może sprowadzać się do argumentów niedopuszczalnych w podstawie skargi kasacyjnej, takich jak zarzuty dotyczące oceny dowodów.
Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się prawa do emerytury, twierdząc, że pracował w szczególnych warunkach jako spawacz przez wymagany okres. Sąd pierwszej instancji przychylił się do jego stanowiska. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, oddalając odwołanie, uznając, że wnioskodawca nie wykazał 15 lat zatrudnienia w szczególnych warunkach, a ustalenia sądu pierwszej instancji opierały się głównie na zeznaniach świadków i wyjaśnieniach wnioskodawcy, przy odmiennych faktach wynikających z akt osobowych. Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących emerytur w szczególnych warunkach oraz niewłaściwą ocenę dowodów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II UK 134/15 POSTANOWIENIE Dnia 22 października 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Gudowska w sprawie z wniosku F. T. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Opolu o prawo do emerytury, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 22 października 2015 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 23 lipca 2014 r., sygn. akt III AUa 181/14, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 23 lipca 2014 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu uwzględnił apelację Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Opolu i zmienił wyrok Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Opolu z dnia 29 listopada 2013 r. w sprawie F. T. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w Opolu o prawo do emerytury, oddaliwszy odwołanie. Uznał za uzasadnione zarzuty apelującego organu rentowego w odniesieniu do spornego okresu zatrudnienia wnioskodawcy w P. w G. od dnia 1 października 1970 r. do dnia 31 sierpnia 1983 r. oraz w „C.”, spółka jawna w G.. Uznał za błędne ustalenia Sądu pierwszej instancji, że wnioskodawca pracował stale i w pełnym wymiarze czasu na stanowisku spawacza, a więc na stanowisku wykazanym w wykazie A dział XIV poz. 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub 2 szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) w okresach od dnia 5 sierpnia 1972 r. do dnia 31 sierpnia 1983 r. – przez 11 lat i 26 dni, od dnia 4 grudnia 1995 r. do dnia 31 grudnia 1998 r. – przez 3 lata i 26 dni, od 1 dnia kwietnia 1992 r. do dnia 12 października 1992 r. – przez 6 miesięcy i 12 dni oraz od dnia 16 listopada 1992 r. do dnia 31 grudnia 1994 r. – przez 2 lata 1 miesiąc i 15 dni, łącznie przez 16 lat 5 miesięcy i 19 dni, jako dokonane wyłącznie na podstawie zeznań świadków i wyjaśnień wnioskodawcy, przy odmiennych faktach wynikających z akt osobowych. W ostateczności ustalił, że ubezpieczony nie wykonywał pracy stale i w pełnym wymiarze czasu na stanowisku spawacza, a w konsekwencji nie wykazał 15 lat zatrudnienia w szczególnych warunkach, od którego uzależnione jest prawo do emerytury na podstawie art. art. 184 w związku z art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2015 r., poz. 748). Skarga kasacyjna ubezpieczonego została oparta na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 184 w związku z art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przez przyjęcie, że nie przysługuje mu prawo do emerytury, mimo spełnienia wszystkich ustawowych warunków, oraz obrazy przepisów postępowania – art. 382 k.p.c. w związku z art. 227 k.p.c. „przez niczym nie uzasadnione pominięcie znaczenia osobowych źródeł dowodowych prowadzące do oceny materiału dowodowego w sposób niewszechstronny oraz niezgodny z zasadami doświadczenia życiowego, logiką i notoryjnością”, a także niewłaściwe zastosowanie art. 473 k.p.c. prowadzące do przyjęcia, że w postępowaniu dowodowym dopuszczalna jest hierarchizacja dowodów. Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadnił istnieniem przesłanki ujętej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., stwierdzając, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Motywował to „naruszeniem tak prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, pozostającym w związku z wynikiem sprawy, którego przejawy podniesiono w zarzutach”. Podniósł, że nie może być wątpliwości, iż prawo do wcześniejszej emerytury - w związku ze stanem faktycznym i prawnym - powinno być przyznane, a jego odmowa „prowadzi do pokrzywdzenia ubezpieczonego, bezpodstawnej negacji jego uprawnień do zabezpieczenia społecznego i 3 destabilizacji jego pozycji w postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, jeżeli istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, jeżeli zachodzi nieważność postępowania lub jeżeli skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Powołanie się na oczywistą zasadność skargi, czyli na naruszenie prawa o charakterze kwalifikowanym, wymaga odrębnego od uzasadnienia podstaw kasacyjnych, wykazania, że wadliwe zastosowanie przepisu doprowadziło do wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.). Co do zasady nie odpowiada temu odwoływanie się w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania argumentów sprowadzających się do zarzutów ujętych w podstawach skargi, te bowiem nie są badane w ramach przedsądu, w którym Sąd Najwyższy ocenia tylko przyczyny kasacyjne przewidziane w art. 3989 § 1 k.p.c. W związku z tym, że każda z przyczyn wniesienia skargi kasacyjnej, także powołana przez skarżącego jako oczywista zasadność skargi, musi być powiązana z ustalonym w sprawie stanem faktycznym (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2002 r., III CZP 76/01, niepubl. i postanowienia z dnia 9 lipca 2009 r., II PZP 3/09, niepubl., z dnia 9 kwietnia 2008 r., II PZP 5/08, OSNP 2009 nr 15-16, poz. 203, z dnia 17 stycznia 2003 r., III CZP 82/02, niepubl. oraz z dnia 4 kwietnia 2013 r., III UK 98/12, niepubl.), wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie wspiera nawiązanie do wskazanych w podstawie skargi kasacyjnej kontrowersji dotyczących dokonanych ustaleń, zbudowanej na krytyce oceny dowodów. Takie uzasadnienie przyczyn kasacyjnych jest zresztą niedopuszczalne (art. 3983 § 3 oraz art. 39813§ 2 k.p.c.; por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 2012 r., II PK 278/11, niepubl., czy wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 lutego 2014 r., V CSK 140/13, niepubl.). Mając to na względzie, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej 4 do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 184art. 32art. 382 KPCart. 227 KPCart. 473 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 1 pkt 3 KPCart. 3983 § 3art. 39813§ 2 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy