II UK 335/14
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2015-04-21
Skład orzekający: Roman Kuczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odbywanie nauki w szkole resortowej mieści się w pojęciu pełnienia służby w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, co uzasadniałoby obniżenie emerytury za okres nauki?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione przez skarżącego argumenty nie spełniają wymogów formalnych określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. W szczególności, skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie. Sąd odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego, które jednoznacznie rozstrzygnęły kwestie związane z ustalaniem wysokości emerytury policyjnej w kontekście służby w organach bezpieczeństwa państwa.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną dotyczącą wysokości emerytury policyjnej. Kwestionował sposób obliczenia świadczenia, argumentując, że okres nauki w szkole resortowej powinien być traktowany jako pełnienie służby, co wpływa na wysokość emerytury. Wnioskodawca powołał się na potrzebę wykładni przepisów dotyczących zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy oraz ustawy o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UK 335/14 POSTANOWIENIE Dnia 21 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Roman Kuczyński w sprawie z wniosku W S. przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W. o wysokość emerytury policyjnej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 21 kwietnia 2015 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt III AUa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) zachodzi nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nie spełnia obowiązku określonego w art. 3984 § 2 k.p.c. powołanie się przez skarżącego na jakiekolwiek względy, które w jego ocenie uzasadniają przyjęcie skargi do rozpoznania. Argumentacja uzasadniająca taki wniosek powinna nawiązywać do wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. przesłanek przedsądu (por.
2 postanowienie Sądu Najwyższego z 11 kwietnia 2006 r., II CSK 65/06, LEX nr 189753). Ubezpieczony wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na to, że w niniejszej sprawie występuje: „(…) potrzebą wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości i wymagających dokonania wykładni przez Sąd Najwyższy, art. 15b ust. 1 i 2 w zw. z art. 15 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin. Ponadto skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, z uwagi na istotne zagadnienie prawne występujące w niniejszej sprawie, a także potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości, tj. art. 15b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin w zw. z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów. Konieczne jest wyjaśnienie czy odbywanie nauki w szkole resortowej mieści się w pojęciu pełnienie służby i czy w związku z tym należy dokonać obniżenia emerytury również za okresy nauki.” Powołane okoliczności nie uzasadniają – w ocenie Sądu Najwyższego – przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Z orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika, że uzasadnienie wniosku opartego na przesłance wymienionej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. musi zawierać odpowiedni wywód prawny zbliżony do tego, jaki jest przyjęty przy przedstawieniu Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z 9 maja 2006 r., V CSK 75/06, LEX nr 1102817). Analogicznie należy traktować wymagania konstrukcyjne samego zagadnienia prawnego, formułowanego w ramach przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., oraz jego związek ze sprawą i skargą kasacyjną, która miałaby zostać rozpoznana przez Sąd Najwyższy. Zagadnienie
3 prawne powinno: 1) być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy, wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń (postanowienie Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01, LEX nr 52571); 2) być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (postanowienia Sądu Najwyższego z 15 października 2002 r., III CZP 66/02, LEX nr 57240; z 22 października 2002 r., III CZP 64/02, LEX nr 77033 i z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08, LEX nr 478179); 3) pozostawać w związku z rozpoznawaną sprawą (postanowienia Sądu Najwyższego z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07, LEX nr 864002; z 4 sierpnia 2006 r., III CZ 47/06, LEX nr 560581; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, LEX nr 560504; z 26 czerwca 2008 r., I CSK 108/08, LEX nr 560494) i 4) dotyczyć kwestii prawnych budzących rzeczywiście istotne (poważne) wątpliwości. Istotność zagadnienia prawnego konkretyzuje się zaś w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa i praktyki sądowej. Twierdzenie o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego jest uzasadnione tylko wtedy, kiedy przedstawiony problem prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy lub kiedy istnieją rozbieżne poglądy w tym zakresie, wynikające z odmiennej wykładni przepisów konstruujących to zagadnienie (postanowienia Sądu Najwyższego z 10 marca 2010 r., II UK 363/09, LEX nr 577467; z 12 marca 2010 r., II UK 400/09, LEX nr 577468). Ponadto, co jest istotne, zagadnienie prawne powinno odnosić się do konkretnego przepisu prawa albo konkretnej regulacji prawnej, co oznacza konieczność sformułowania przez skarżącego, jakiego przepisu (zespołu przepisów lub norm prawnych) prawa materialnego lub procesowego, którego dotyczy przedstawiane zagadnienie. W rozpoznawanej sprawie we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnieniu nie zawarto wywodu, który spełniałby powyższe wymagania. Z kolei dla spełnienia wymagania z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. konieczne jest przedstawienie, jakie poważne wątpliwości budzi wykładnia określonych przepisów prawa lub wskazanie rozbieżnych orzeczeń sądowych wydanych w oparciu o różną wykładnię tych przepisów (postanowienia Sądu Najwyższego z 25 października 2007 r., V CSK 357/07, LEX nr 621244; z 13 grudnia 2007 r., I PK 233/07, OSNP
4 2009 nr 3-4, poz. 43). Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zawiera wywodu identyfikującego jakiekolwiek rozbieżności w orzecznictwie ani nawet wątpliwości, jakie może budzić wykładnia przepisów tam wskazanych. Przedstawiona we wniosku potrzeba wykładni przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy nie występuje, ponieważ kwestia ustalenia wysokości emerytury policyjnej z uwzględnieniem wprowadzonej od dnia 16 marca 2009 r. zmiany zasad obliczania wysokości emerytury dla osób, które pozostawały w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r. i pełniły służbę w organach, o których mowa w art. 2 ustawy o ujawnianiu informacji była już przedmiotem rozważań judykatury. Przede wszystkim Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 24 lutego 2010 r., K 6/09 (OTK-ZU 2012 Seria A 2010 nr 2, poz. 15) potwierdził zgodność art. 15b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy z art. 2, art. 10, art. 30, art. 32 i art. 67 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Jednocześnie Trybunał uznał, że przepis ten nie jest niezgodny z art. 42 Konstytucji. W tych kwestiach Trybunał Konstytucyjny dokonał wszechstronnej analizy zgodności zakwestionowanej regulacji z Konwencją o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności i na gruncie orzecznictwa Europejskiej Komisji Praw Człowieka i Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Sąd Najwyższy nie jest uprawniony do weryfikacji stanowiska Trybunału Konstytucyjnego, ale jest nim związany (art. 190 ust. 1 Konstytucji RP) także dlatego, że podziela stanowisko i konstytucyjną argumentację prawniczą zawartą w wymienionym orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego. W szczególności Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 3 marca 2011 r., II UZP 2/11 (OSNP 2011 nr 15-16, poz. 210) wyjaśnił, że za każdy rok pełnienia służby w latach 1944-1990 w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990, emerytura wynosi 0,7% podstawy jej wymiaru (art. 15b ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy), co oznacza, że wysokość emerytury wyliczanej wyłącznie za okresy pełnienia takiej służby może być niższa od 40% podstawy wymiaru tego świadczenia. W tym uporczywie bezpodstawnie i bezzasadnie kontestowanym zakresie istotne było orzeczenie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 14 maja
5 2013 r., uznające skargi w podobnych sprawach za niedopuszczalne (sprawa C. i innych przeciwko Polsce - 15189/10 oraz 1627 innych). Oczywiście kontrowersyjna, bezpodstawna i bezzasadna krytyka stanowiska zawartego w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 3 marca 2011 r., II UZP 2/11, nie wymagała kolejnej potrzeby rozstrzygnięcia problemu prawnego, jednoznacznie wyjaśnionego w powołanych judykatach. Z powyższych motywów Sąd Najwyższy - na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. - odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. l.n
Powiązane orzeczenia
- II UK 76/13 2013-07-10Czy okres nauki w szkole oficerskiej przed 1975 r. powinien być wliczany do podstawy wymiaru emerytury policyjnej według stawki 2,6%, jeśli nie był to okres służby w organach bezpieczeństwa państwa?
- II UK 236/13 2013-10-10Czy skarga kasacyjna dotycząca ustalenia wysokości emerytury policyjnej, gdzie spór dotyczy zaliczenia okresu służby do struktur Służby Bezpieczeństwa, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli jej u…
- II UK 156/16 2017-02-09Czy skarga kasacyjna dotycząca wysokości emerytury policyjnej, oparta na zarzutach błędnej wykładni przepisów o równorzędności okresów służby wojskowej i zastosowania przepisów po nowelizacji, spełnia przesłanki przyjęci…
- II UK 131/14 2014-11-26Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną dotyczącą wysokości emerytury policyjnej, gdy podnoszone zagadnienie prawne nie ma cechy nowości i zostało już rozstrzygnięte w orzecznictwie?
- II UK 333/14 2015-04-21Czy skarga kasacyjna dotycząca wysokości emerytury policyjnej, oparta na zarzucie niewłaściwej wykładni przepisów dotyczących służby w organach bezpieczeństwa państwa, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania prze…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 15b ust. 1art. 15 ust. 1art. 2 ust. 3art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 390 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 2art. 10art. 30art. 32
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy