II UK 385/17
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2018-08-23
Skład orzekający: Piotr Prusinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 382 k.p.c. w związku z art. 391 k.p.c. w związku z art. 278 i art. 290 § 1 k.p.c. przez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z opinii instytutu naukowo-badawczego w celu ustalenia daty powstania całkowitej niezdolności do pracy, stanowi podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania jako oczywiście uzasadnionej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej, zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. Sąd Najwyższy podkreślił, że jest związany ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji (art. 39813 § 2 k.p.c.). Zaniechanie przeprowadzenia kolejnej opinii biegłego nie stanowi naruszenia art. 278 § 1 k.p.c. i art. 290 § 1 k.p.c., a jedynie wyjątkowo dopuszczalne jest prowadzenie postępowania dowodowego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 381 k.p.c. i art. 232 zdanie drugie k.p.c., których naruszenia skarżąca nie podniosła.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni domagała się przyznania prawa do renty rodzinnej, co było uzależnione od ustalenia, że całkowita niezdolność do pracy wystąpiła u niej przed ukończeniem 16 roku życia. Sądy obu instancji ustaliły, że niezdolność do pracy powstała w późniejszym okresie. Wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym zaniechanie przeprowadzenia dowodu z opinii instytutu naukowo-badawczego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UK 385/17 POSTANOWIENIE Dnia 23 sierpnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Prusinowski w sprawie z wniosku I.S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Z. o przyznanie prawa do renty rodzinnej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 23 sierpnia 2018 r., skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego w P. z dnia 1 grudnia 2016 r., sygn. akt III AUa …/15, I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, II. przyznaje radcy prawnemu N.U. od Skarbu Państwa - Sąd Apelacyjny w P. tytułem wynagrodzenia za reprezentowanie wnioskodawczyni z urzędu 240 zł (dwieście czterdzieści) powiększone o należny podatek od towarów i usług, III. nie obciąża wnioskodawczyni kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 1 grudnia 2016 r. Sąd Apelacyjny w P. oddalił apelację I.S., wniesioną od wyroku Sądu Okręgowego w Z. z dnia 4 listopada 2015 r. Przedmiotem postępowania było prawo do renty rodzinnej. Ubezpieczona spełniała przesłanki do tego świadczenia jedynie w przypadku ustalenia, że całkowita niezdolność do pracy wystąpiła u niej przed ukończeniem 16 roku życia.
2 W tym zakresie, Sądy obu instancji ustaliły jednak zgodnie, że wnioskodawczyni stała się całkowicie niezdolna do pracy w późniejszym okresie. Skargę kasacyjną wywiodła wnioskodawczyni. W jej ocenie doszło do uchybienia art. 382 k.p.c. w związku z art. 391 k.p.c. w związku z art. 278 i art. 290 § 1 k.p.c. przez zaniechania przeprowadzania dowodu z opinii instytutu naukowo-badawczego co ustalenia daty powstania u ubezpieczonej całkowitej niezdolności do pracy. Dodatkowo skarżąca zarzuciła naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. i art. 385 k.p.c., a także art. 68 w związku z art. 12 i 13 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W ocenie wnioskodawczy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z uwagi na naruszenie przepisów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trudno uznać, że dochodzi do wypełnienia dyspozycji art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. tylko z racji odmiennego stanowiska co do kluczowych faktów, które zostały potwierdzone przez sąd rozpoznawczy opinią biegłego. Wystarczy podać, że podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenie faktów lub oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.), a Sąd Najwyższy związany jest ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia (art. 39813 § 2 k.p.c.). W ocenie skarżącej Sąd drugiej instancji miał obowiązek dopuścić kolejną opinię biegłego. Podstawą tego twierdzenia nie może być jednak art. 278 § 1 k.p.c. i art. 290 § 1 k.p.c. Przepisy te upoważniają do skorzystania z wiadomości specjalnych, nie przesądzają jednak o obowiązku kontunuowania postępowania dowodowego. Kwestią tą zajmuje się bowiem art. 381 k.p.c. i art. 232 zdanie drugie k.p.c. Przewidują one, że prowadzenie przez sąd odwoławczy postępowania dowodowego z urzędu lub na wniosek jest dopuszczalne wyjątkowo. Ubezpieczona przepisów tych nie wskazuje w skardze kasacyjnej, oznacza to, że ich naruszenie nie może świadczyć o spełnieniu przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Sąd Najwyższy bowiem również w trakcie przedsądu związany jest podstawami skargi (art. 39813 § 1 k.p.c.).
3 O oczywistości skargi kasacyjnej nie może również świadczyć powołanie się na art. 386 § 4 k.p.c. i art. 385 k.p.c. Przesłanką uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania nie jest konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego. Decyzję ta można podjąć tylko w razie potrzeby przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości, co w sprawie nie miało miejsca. Nie jest też prawdą, że Sąd drugiej instancji nie rozpoznał istoty sprawy, czy również, że nie dokonał oceny stanu zdrowia ubezpieczonej w sposób nie budzący wątpliwości. Świadczą o tym jednoznaczne tezy przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Nie jest też oczywiste, że apelacja była zasadna. Przeprowadzone rozważania świadczą o braku przesłanek z art. 3989 § 1 k.p.c. Należało zatem orzec jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I USK 247/21 2021-08-24Czy odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy jest uzasadniona, gdy zarzuty dotyczą naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 278 § 1 k.p.c. w związku z art. 232 k.p.c., art. 227…
- II UK 428/15 2016-06-15Czy naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 382 k.p.c. i art. 217 § 2 w zw. z art. 391 k.p.c., poprzez pominięcie dowodów z dokumentacji medycznej i nierozpoznanie istoty sprawy, może stanowić podstawę do przyjęcia…
- I USK 307/23 2025-01-24Czy skarga kasacyjna od wyroku sądu drugiej instancji w sprawie o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli nie spełnia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., w szcz…
- III UK 33/18 2018-11-20Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną w sprawie o prawo do renty, jeśli skarżący powołuje się na potrzebę wykładni przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 286 k.p.c., oraz na istnie…
- III UK 180/15 2016-05-10Czy skarga kasacyjna dotycząca naruszenia przepisów postępowania cywilnego, w szczególności dotyczących oceny dowodów i opinii biegłych, może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy sąd opiera się na jednoznacznych opiniach…
Powołane przepisy
art. 382 KPCart. 391 KPCart. 278art. 290 § 1 KPCart. 386 § 4 KPCart. 385 KPCart. 68art. 12art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 278 § 1 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy