II UK 391/18
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2019-11-07
Skład orzekający: Krzysztof Staryk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba prowadząca pozarolniczą działalność, objęta dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, po zakończeniu pobierania zasiłku macierzyńskiego, musi ponownie złożyć wniosek o objęcie ubezpieczeniem chorobowym, czy też ubezpieczenie to trwa nadal na podstawie wcześniej złożonego wniosku?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna nie spełnia kryteriów przyjęcia jej do rozpoznania. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, rozpoczęcie pobierania zasiłku macierzyńskiego przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność, objętą dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, powoduje ustanie tego ubezpieczenia. W konsekwencji, po zakończeniu okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego, ubezpieczony musi ponownie złożyć wniosek o objęcie ubezpieczeniem chorobowym.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni, prowadząca pozarolniczą działalność i objęta dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, po okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego kwestionowała konieczność ponownego złożenia wniosku o objęcie ubezpieczeniem chorobowym. Sąd Rejonowy oddalił jej odwołania od decyzji ZUS, a Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, oddalając te odwołania. Wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną, domagając się przyjęcia jej do rozpoznania z uwagi na istotne zagadnienie prawne.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawczyni na rzecz ZUS zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UK 391/18 POSTANOWIENIE Dnia 7 listopada 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Staryk w sprawie z wniosku A.P.D. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddziałowi w W. o zasiłek chorobowy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 7 listopada 2019 r., skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 14 maja 2018 r., sygn. akt XIV Ua (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od A.P.D. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddziału w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów pełnomocnika w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 14 maja 2018 r., sygn. akt XIV Ua (…), Sąd Okręgowy – Sąd Ubezpieczeń Społecznych w W. – w sprawie z odwołania A.P.D. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddziałowi w W. o zasiłek chorobowy – zmienił zaskarżony apelacją organu rentowego wyrok Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia 22 grudnia 2017 r., sygn. akt VII U (…), i oddalił odwołania wnioskodawczyni od decyzji ZUS z dnia 28 grudnia 2016 r., znak (…), z dnia 4 stycznia 2017 r., znak (…), z dnia 26 stycznia 2017 r., znak (…).
2 Powyższy wyrok Sądu Okręgowego odwołująca się zaskarżyła skargą kasacyjną. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne: czy ubezpieczony prowadzący pozarolniczą działalność, objęty dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, po upływie okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego musi ponownie złożyć wniosek o objęcie ubezpieczeniem chorobowym, czy też po upływie okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego, osoba prowadząca działalność pozarolniczą zostaje ponownie objęta tym tytułem ubezpieczenia, zgodnie z wcześniej złożonym wnioskiem. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ rentowy wniósł o odmowę przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie od strony skarżącej na rzecz organu rentowego kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna A.P.D. nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.). Nie można jednak uznać, że skarżąca wykazała istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.
3 W myśl utrwalonego orzecznictwa nie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawa (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) ani nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii tego zagadnienia prawnego lub wykładni przepisów i wyraził swój pogląd we wcześniejszych orzeczeniach, a nie zachodzą żadne okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08, LEX nr 523522 oraz z 16 stycznia 2003 r., I PK 230/02, OSNP - wkładka z 2003 r. nr 13, poz. 5). Przedstawiona w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie do rozpoznania rozpatrywanej skargi kasacyjnej kwestia została wyjaśniona w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca 2019 r., III UZP 2/19 - BSN-IPiUS 2019 nr 6-7, poz. 4. W uchwale tej Sąd Najwyższy stwierdził, że rozpoczęcie pobierania zasiłku macierzyńskiego przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność, która uprzednio została objęta dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym, powoduje ustanie ubezpieczenia chorobowego (art. 9 ust. 1c w związku z art. 14 ust. 2 pkt 3 w związku z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, jednolity tekst: Dz.U. z 2019 r., poz. 300 ze zm.). Konsekwencją tej uchwały jest konstatacja, że ubezpieczony prowadzący pozarolniczą działalność, objęty dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, po upływie okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego musi ponownie złożyć wniosek o objęcie ubezpieczeniem chorobowym. Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c. (pkt 1.). Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2. niniejszego postanowienia ma podstawę w art. 98 § 1 i § 3 k.p.c. as
Powiązane orzeczenia
- I UK 159/19 2020-05-19Czy rozpoczęcie pobierania zasiłku macierzyńskiego przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą, która była objęta dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, powoduje ustanie tego ubezpieczenia?
- II UK 383/19 2020-12-02Czy rozpoczęcie pobierania zasiłku macierzyńskiego przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą, która była objęta dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, powoduje ustanie tego ubezpieczenia, a jeśli tak, t…
- I USK 163/22 2023-03-16Czy brak opłacenia składek na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą, która w danym okresie nie mogła jej prowadzić z powodu sprawowania opieki nad chorym dzieckiem…
- III USK 285/23 2024-01-11Czy w przypadku ubezpieczonego niebędącego pracownikiem, który rozpoczął pobieranie zasiłku macierzyńskiego, ustanie ubezpieczenia chorobowego następuje na podstawie art. 9 ust. 1c w związku z art. 14 ust. 2 pkt 3 w zwią…
- II USK 355/22 2023-05-23Czy osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą, która pobierała zasiłek macierzyński, a następnie ubezpieczona została objęta dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym z tytułu prowadzenia tej działalności, podleg…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 9 ust. 1art. 14 ust. 2art. 11 ust. 2art. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1§ 1§ 1 pkt 1§ 1 pkt 2§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy