II UK 607/15

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2016-09-22

Skład orzekający: Bohdan Bieniek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca umorzenia postępowania apelacyjnego i oddalenia apelacji organu rentowego, w sytuacji gdy decyzja organu rentowego była korzystna dla skarżącego, podlega odrzuceniu z powodu braku interesu prawnego w zaskarżeniu?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu w części dotyczącej pkt II i III zaskarżonego orzeczenia, jeśli skarżący nie posiada interesu prawnego w negowaniu całości rozstrzygnięcia. Brak interesu prawnego występuje, gdy organ rentowy wydał korzystną decyzję dla skarżącego w kwestii umorzenia postępowania apelacyjnego, a także gdy skarżący nie posiada substratu zaskarżenia wobec pkt III rozstrzygnięcia Sądu Apelacyjnego, który oddalił apelację organu rentowego.
Stan faktyczny
Wnioskodawca A. B. domagał się ustalenia wysokości emerytury policyjnej. Sąd Okręgowy częściowo zmienił decyzję organu rentowego, a Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, oddalając odwołanie co do części okresu służby i umarzając postępowanie apelacyjne co do innego okresu. Wnioskodawca zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną, podnosząc m.in. zagadnienie prawne dotyczące pojęcia „organów bezpieczeństwa państwa”.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną w części dotyczącej pkt II i III zaskarżonego orzeczenia, odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w pozostałym zakresie i zasądził od wnioskodawcy na rzecz pozwanego kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II UK 607/15 POSTANOWIENIE Dnia 22 września 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bohdan Bieniek w sprawie z wniosku A. B. przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W. o wysokość emerytury policyjnej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 22 września 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt III AUa (...), 1. odrzuca skargę kasacyjną wnioskodawcy w części dotyczącej pkt II i III zaskarżonego orzeczenia, 2. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w pozostałym zakresie, 3. zasądza od wnioskodawcy na rzecz pozwanego kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 8 listopada 2012 r. Sąd Okręgowy w W. w sprawie A. B. przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W. o wysokość emerytury policyjnej zmienił zaskarżoną przez odwołującego się decyzję Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W. z dnia 17 listopada 2009 r. i stwierdził, że okres służby 2 wnioskodawcy od dnia 15 maja 1971 r. do dnia 14 lipca 1980 r. liczony jest wskaźnikiem podstawy wymiaru po 2,6%. W pozostałym zakresie odwołanie oddalił. Powyższy wyrok Sądu Okręgowego apelacjami zaskarżyły obydwie strony postępowania: odwołujący się oraz pozwany Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W.. Wyrokiem z dnia 12 maja 2015 r. Sąd Apelacyjny w (…) zmienił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w W. z 8 listopada 2012 r. i w pkt I oddalił odwołanie co do okresu służby od dnia 15 maja 1971 r. do dnia 30 marca 1980 r.; umorzył postępowanie apelacyjne co do okresu służby A. B. od dnia 1 sierpnia 1962 r. do dnia 31 grudnia 1965 r.; oddalił apelację pozwanego w pozostałym zakresie i oddalił apelację wnioskodawcy. Wyrok Sądu Apelacyjnego odwołujący się zaskarżył skargą kasacyjną. Skargę oparto na obydwu podstawach kasacyjnych określonych w art. 3983 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3984 § 2 k.p.c.) wskazano na przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania określone w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. Wskazano, że: „na tle zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące precyzyjnego określenia pojęcia „organów bezpieczeństwa państwa” w rozumieniu ustawy z dnia 18 października 2006 r. tzw. lustracyjnej…”. Zagadnienie to wyraża się w konieczności wyjaśnienia: „czy Ośrodek Informatyki i Biuro Informatyki MSW jest w rozumieniu tych przepisów jednostką Służby Bezpieczeństwa kwalifikowaną jako organy bezpieczeństwa państwa”. Nadto, czy zatrudnienie funkcjonariusza MO w ramach delegacji w MSZ w charakterze konsula powadzi do konieczności obniżenia emerytury, gdyż służba skarżącego w tych jednostkach powinna być liczona po 0,7% podstawy wymiaru za każdy rok służby”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3 Skarżący zmierza do poddania kontroli kasacyjnej całego wyroku Sądu Apelacyjnego w (…). Jest to zabieg wadliwy z uwagi na brak interesu prawnego w negowaniu całości rozstrzygnięcia. Stąd też skarga kasacyjna podlega odrzuceniu w części dotyczącej zaskarżenia wyroku Sądu Apelacyjnego w pkt II, III. Pierwsza z wymienionych kwestii dotyczy umorzenia postępowania apelacyjnego co do pełnienia służby od 1 sierpnia 1962 r. do 31 grudnia 1965 r. W tej mierze pozwany wydał korzystną decyzję w stosunku do skarżącego (decyzja z dnia 17 lipca 2014 r.), przyjmując ponownie do obliczenia wysokości emerytury za wskazany wyżej okres wskaźnik 2,6% za każdy rok służby. W związku z tym odwołujący nie posiada substratu zaskarżenia. Również nie posiada takiego narzędzia względem pkt III rozstrzygnięcia Sądu Apelacyjnego, który w tej części oddalił apelację organu rentowego. Z tych powodów skarga kasacyjna podlega odrzuceniu w części z mocy art. 3986 § 2 k.p.c. W pozostałym zakresie skarga kasacyjna nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do merytorycznego rozpoznania. Warunkiem dopuszczenia do merytorycznego rozpoznania skargi jest wykazanie przez skarżącego jednej z przesłanek, o której mowa w art. 3989 § 1 k.p.c. We wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania wskazano na dwie z nich, a mianowicie w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące określenia pojęcia „organów bezpieczeństwa państwa”, a także konieczne jest dokonanie wykładni obowiązujących przepisów prawa. W ocenie Sądu Najwyższego przedstawione w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zagadnienie oraz potrzeba wykładni wskazanych przepisów prawa nie stanowią problemów prawnych wymagających wykładni Sądu Najwyższego, ale w istocie są kwestiami dotyczącymi odmiennej oceny materiału dowodowego zebranego przez Sądy orzekające w sprawie. Sąd Najwyższy, jako sąd prawa, jest związany na podstawie art. 39813 § 2 k.p.c. ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. Odpowiednio do ustaleń faktycznych dokonanych przez Sąd drugiej instancji – wiążących Sąd Najwyższy na podstawie przepisu art. 39813 § 2 k.p.c. – odwołujący się w okresie od 15 maja 1971 r. do 30 marca 1980 r. pełnił służbę w organach bezpieczeństwa państwa wskazanych w art. 2 ustawy z dnia 18 4 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (jednolity tekst: Dz.U. z 2007 r. Nr 63, poz. 425 ze zm.). Biorąc pod uwagę to, że przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania muszą być powiązane z ustalonym w sprawie stanem faktycznym (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2002 r., III CZP 76/01, LEX nr 53308 i postanowienia: z dnia 9 lipca 2009 r., II PZP 3/09, LEX nr 511695, z dnia 9 kwietnia 2008 r., II PZP 5/08, OSNP 2009 nr 15-16, poz. 203), należało stwierdzić, że sformułowane przez skarżącego zagadnienie prawne oraz potrzeba wykładni wskazanych przepisów prawa nawiązuje do wskazanych w skardze kasacyjnej kontrowersji dotyczących stwierdzonych w sprawie faktów i oceny dowodów. Dodatkowo należy wskazać, że kwestie prawne wyjaśnia uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 14 października 2015 r., III UZP 8/15, OSNP 2016 nr 4, poz. 47, zgodnie z którą osoba pełniąca w latach 1984-1990 służbę w Zarządzie Łączności Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Wydziałach Łączności Wojewódzkich Urzędów Spraw Wewnętrznych, jest osobą, która pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 15b ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 667 ze zm.) w związku z art. 2 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 1388 ze zm.). Sąd Apelacyjny ustalił, że okres służby odwołującego w latach 1971-1980 był służbą w organach bezpieczeństwa państwa; wskazane wyżej jednostki wchodziły w skład struktur Służby Bezpieczeństwa. Podzielił także ustalenia Sądu I instancji odnośnie przebiegu służby i jednoczesnym zatrudnieniu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych (od 1 kwietnia 1980 r. do 29 lutego 1984 r.), wymieniając szczegółowo zadania, jakie w związku z oddelegowaniem pełnił skarżący. 5 Powyżej przedstawione kwestie dotyczące oceny faktów i oceny dowodów, nie stanowią przedmiotu kontroli kasacyjnej, w związku z czym opartemu na tej podstawie wnioskowi o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania towarzyszą niedopuszczalne motywy (art. 3983 § 3 oraz art. 39813 § 2 k.p.c.; por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 2012 r., II PK 278/11, LEX nr 1214574). Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w myśl art. 98 k.p.c. i § 11 ust. 2 i § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 490, z późn. zm.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3983 § 1 pkt 1art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3986 § 2 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 2art. 15b ust. 1art. 2 ust. 1art. 3983 § 3art. 3989 § 2 KPCart. 98 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy