III UK 114/19
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2020-02-27
Skład orzekający: Dawid Miąsik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy praca polegająca na bieżącej konserwacji urządzeń na hali remontowej, w przedsiębiorstwie zajmującym się montażem i remontem urządzeń elektrycznych i energetycznych, może zostać zakwalifikowana jako praca w warunkach szczególnych uprawniająca do wcześniejszej emerytury?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne ani nie jest ona oczywiście uzasadniona. Kluczowe znaczenie ma rozróżnienie między bieżącą konserwacją a remontem, przy czym ustalenia Sądu Apelacyjnego wskazują, że wnioskodawca wykonywał pracę w dużej części przy remontach, a nie przy bieżącej konserwacji. W związku z tym, rozstrzygnięcie zagadnień prawnych dotyczących warunków pracy przy bieżącej konserwacji i charakteru przedsiębiorstwa nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.Stan faktyczny
Wnioskodawca Z. S. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu prawa do emerytury. Sąd Okręgowy przyznał mu prawo do emerytury, jednak Sąd Apelacyjny zmienił ten wyrok, oddalając odwołanie. Wnioskodawca zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną, podnosząc istotne zagadnienia prawne dotyczące kwalifikacji pracy w warunkach szczególnych. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III UK 114/19 POSTANOWIENIE Dnia 27 lutego 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dawid Miąsik w sprawie z odwołania Z. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L. o prawo do emerytury, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 27 lutego 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej odwołującego się od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 6 listopada 2018 r., sygn. akt III AUa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z 6 listopada 2018 r., III AUa (…) Sąd Apelacyjny w (…) zmienił wyrok Sądu Okręgowego w L. z 8 marca 2018 r., VIII U (…), mocą którego Sąd Okręgowy przyznał Z. S. (wnioskodawca) prawo do emerytury, w ten sposób, że oddalił odwołanie wnioskodawcy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. (organ rentowy). Wnioskodawca zaskarżył powyższy wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną w całości. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego: 1) czy dla oceny zakwalifikowania pracy w warunkach szczególnych koniecznym jest wykonywanie przez skarżącego bieżącej konserwacji urządzeń tylko i wyłącznie na hali produkcyjnej, w której jako podstawowe wykonywane były prace na
2 urządzeniach tego samego rodzaju co urządzenia konserwowane przez skarżącego, czy też możliwym jest zakwalifikowanie do pracy w warunkach szczególnych, wykonywanej przez skarżącego bieżącej konserwacji tych urządzeń na hali remontowej, w której jako podstawowe wykonywane były przez innych pracowników prace przy użyciu takich urządzeń i narzędzi jak np. spawarka, szlifierka, lakiernia, natryskiwarka, itp.?; 2) czy dla oceny zakwalifikowania pracy w warunkach szczególnych konieczne jest wykonywanie pracy w przedsiębiorstwie, zajmującym się łączeniem wszystkich czynności wymienionych w Wykazie A Dział II rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. nr 8, poz. 43 ze zm., dalej jako rozporządzenie z 7 lutego 1983 r.), a mianowicie czy konieczne jest żeby przedmiotem działalności tego przedsiębiorstwa było wytwarzanie, przesyłanie energii oraz montaż i remont urządzeń elektronicznych i energetycznych, czy też dla zakwalifikowania do prac w warunkach szczególnych wystarczającym jest, że przedmiotem działalności przedsiębiorstwa, w którym zatrudniony był pracownik, był montaż i remont urządzeń elektrycznych i energetycznych, zaś przedsiębiorstwo to nie zajmowało się bezpośrednio wytwarzaniem i przesyłaniem energii elektrycznej? Ponadto w ocenie wnioskodawcy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, z uwagi na przyjęcie przez Sąd Apelacyjny błędnego kryterium oceny prac wykonywanych przez skarżącego. W odpowiedzi na skargę kasacyjną wnioskodawcy organ rentowy wniósł o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania, a ewentualnie o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1), istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4).
3 Za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. uznaje się bowiem zagadnienie dotychczas niewyjaśnione i nierozwiązane w orzecznictwie, a więc cechujące się nowością, którego rozstrzygnięcie może sprzyjać rozwojowi prawa. W utrwalonym orzecznictwie przyjmuje się, że powołanie się na tę okoliczność wymaga, obok sformułowania tego zagadnienia, także przytoczenia związanych z nim konkretnych przepisów prawnych, wskazania, dlaczego jest ono istotne oraz przedstawienia argumentacji wskazującej na rozbieżne oceny prawne (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002 nr 1, poz. 11; z 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, Wokanda 2004 nr 7-8, s. 51; z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05, LEX nr 180841; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14, LEX nr 1622307; z 14 kwietnia 2015 r., II PK 217/14, LEX nr 678073; z 28 października 2015 r., I PK 17/15, LEX nr 2021940; z 14 stycznia 2016 r., II CSK 382/15, LEX nr 2090999). W niniejszej skardze wnioskodawca nie powołał żadnego przepisu w sformułowanych zagadnieniach prawnych, co już samo w sobie daje podstawy do stwierdzenia niewypełniania wymogów przedsądu w zakresie tej przesłanki. Skarżący dokonuje błędnej kwalifikacji wykonywanych przez siebie obowiązków, nie zauważając różnicy między bieżącą konserwacją a remontem, podczas gdy pojęcia te nie są zakresowo tożsame. Bieżąca konserwacja polega na utrzymaniu urządzenia w dobrym stanie przez dbanie o to urządzenie i pielęgnowanie w celu zabezpieczenia przed szybkim zużyciem. Konserwacja służy więc zachowaniu możliwości dalszej (nieprzerwanej lub ze względów bezpieczeństwa przerwanej tylko chwilowo) eksploatacji urządzenia. Natomiast remont polega na wykonywaniu prac mających na celu odtworzenie stanu pierwotnego lub przywróceniu wartości użytkowej danego urządzenia może odnosić się wyłącznie do czynności realizowanych w trakcie eksploatacji konserwowanego urządzenia, służących podtrzymaniu jego sprawności i dalszemu użytkowaniu (wyrok Sądu Najwyższego z 27 czerwca 2019 r., I UK 95/18, LEX nr 2687721). W świetle dokonanych przez Sąd Apelacyjny ustaleń, że wnioskodawca wykonywał pracę w dużej części przy remontach nie zaś przy bieżącej konserwacji, rozstrzygnięcie zagadnienia prawego dotyczącego warunków, w jakich musi się odbywać praca przy bieżącej konserwacji oraz jakie warunki musi spełniać
4 przedsiębiorstwo zatrudniające pracownika, by jego praca mogła zostać uznana za pracę w warunkach szczególnych, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W rezultacie nie można przyjąć, że w sprawie występują istotne zagadnienia prawne lub też, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Mając na względzie powyższe oraz uwzględniając, że wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego został ograniczony przez organ rentowy do przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I UK 80/15 2015-12-01Czy praca wykonywana przez ubezpieczonego w warsztacie remontowym i piwnicach, z dala od hali produkcyjnej, może być uznana za pracę w szczególnych warunkach, jeśli stanowiła ona część jego obowiązków jako montera układó…
- I USK 447/21 2022-05-19Czy praca polegająca na bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane są prace przy uboju zwierząt, może być uznana za pracę w szczególnych warunkach, nawe…
- II UK 380/14 2015-05-20Czy prace wykonywane w budownictwie przy montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych i cieplnych, które nie są bezpośrednio związane z wytwarzaniem lub przesyłaniem energii elektrycznej i cieplnej, mo…
- II UK 485/15 2016-09-06Czy pracownik zatrudniony na stanowisku elektryka pomiarowca w stacji prób, elektryka nawijacza i elektromechanika, a następnie montera na stacji prób spawarek i silników elektrycznych, w zakładzie pracy w resorcie budow…
- II UK 23/15 2015-08-19Czy prace elektromonterów w budownictwie, polegające na wykonywaniu instalacji elektrycznych, podłączaniu i wymianie silników, stanowią prace w szczególnych warunkach uprawniające do wcześniejszej emerytury, mimo że nie…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPC§ 1§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy