III UK 240/14

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2015-05-07

Skład orzekający: Zbigniew Hajn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umowa o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne zawarta z podmiotem trzecim, której essentialia negotii są zawarte w rozporządzeniu Ministra Zdrowia, a w wyniku której zawarto umowę z pracownikiem Skarżącego, jest inną umową o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące zlecenia lub umowy o dzieło, stanowiącą podstawę do uznania Skarżącego za pracodawcę i rodzącą obowiązek uiszczania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione zagadnienie prawne zostało już wyjaśnione w orzecznictwie. Umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz umowy o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne należą do umów nazwanych, do których nie stosuje się przepisów o zleceniu. Błędne jest utożsamianie tych umów z umową o świadczenie usług zawartą z podwykonawcą, która nie podlega przepisom Kodeksu cywilnego o umowie zlecenia.
Stan faktyczny
Wojewódzki Szpital odwołał się od decyzji ZUS ustalającej płatnika składek. Sąd Apelacyjny oddalił apelację szpitala. Szpital zaskarżył wyrok skargą kasacyjną, podnosząc istotne zagadnienie prawne dotyczące charakteru umów o świadczenia zdrowotne i ich wpływu na obowiązek płatnika składek. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od skarżącego na rzecz organu rentowego zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III UK 240/14 POSTANOWIENIE Dnia 7 maja 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Hajn w sprawie z odwołania Wojewódzkiego Szpitala […] im. […] w K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w J. z udziałem zainteresowanych: B. S., B. W., M. C., A. B., A. S., Centrum Zdrowia E. Sp. z o.o. w K., K. Sp. z o.o. w K., Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "R." A. T. i Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej K., J. H. o ustalenie płatnika składek na ubezpieczenie społeczne, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 7 maja 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej odwołującego się od wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt III AUa 260/14, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od skarżącego na rzecz organu rentowego 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z 17 lipca 2014 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie w sprawie z odwołań Wojewódzkiego Szpitala […] im. […] w K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w J., z udziałem zainteresowanych B. S., B. W., M. C., A. B., A.S., Centrum Zdrowia „E.” Sp. z o.o. w K., K. Sp. z o.o. w K., Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej „R.” A. T. i Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej 2 K., J. H., w przedmiocie ustalenia płatnika składek na ubezpieczenie społeczne, oddalił apelację odwołującego się i nie obciążył odwołującego się kosztami zastępstwa procesowego strony przeciwnej w postępowaniu apelacyjnym. Odwołujący się zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał na istnienie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego: „czy umowa nazwana o udzielenia zamówienia na świadczenia zdrowotne, z podmiotem trzecim której essentialia negotii są zawarte w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 1993 r. w sprawie ogólnych warunków, trybu zawierania i rozwiązywania umów o udzielanie świadczeń zdrowotnych oraz trybu ustalania i rozliczania należności za te świadczenia oraz zawarta w wyniku realizacji takiej umowy umowa z pracownikiem Skarżącego, jest inną umową o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo umowy o dzieło (w rozumieniu art. 4 pkt 2 lit. a ustawy systemowej), która stanowi podstawę do uznania Skarżącego beneficjenta takiej umowy za pracodawcę oraz rodzi po jego stronie obowiązanego uiszczenia składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne (w rozumieniu art. 8 ust. 2a ustawy systemowej)”. W ocenie skarżącego skarga kasacyjna jest również oczywiście zasadna. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Istotą wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia jest wykazanie przez skarżącego okoliczności, które podlegają rozważeniu przez Sąd Najwyższy podczas przedsądu, czyli wstępnego badania sprawy, mającego na celu stwierdzenie występowania jednej z przesłanek skargi, wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. Przesłankami tymi są: 1) występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, 2) potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) nieważność postępowania lub 4) oczywista zasadność skargi. Podstawowym celem instytucji przedsądu jest bowiem rozważenie, czy w skardze kasacyjnej podniesiono okoliczności, których rozważenie przez Sąd Najwyższy będzie wkładem w rozwój prawa i zapewnienie jednolitości jego sądowej 3 wykładni. Tylko wtedy wykazany zostaje publicznoprawny charakter skargi kasacyjnej (postanowienie Sądu Najwyższego z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000 nr 7-8, poz. 147). Jeśli więc wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, przez odwołanie się do art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., jak w rozpoznawanej sprawie, wskazuje na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, to w uzasadnieniu wniosku winno zostać sformułowane zagadnienie prawne oraz przedstawione argumenty prawne, które wykażą możliwość różnorodnej oceny zawartego w nim problemu. Zagadnienie prawne musi odpowiadać określonym wymaganiom, a mianowicie: 1) być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń (wyrok Sądu Najwyższego z 17 kwietnia 1996 r., II UR 5/96, OSNP 1997 nr 3, poz. 39 i postanowienie z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01, LEX nr 52571), 2) być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, by umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, nie sprowadzającej się do samej subsumcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02, LEX nr 57240; z 22 października 2002 r., III CZP 64/02 LEX nr 77033 i z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08, LEX nr 478179), 3) pozostawać w związku z rozpoznawaną sprawą i 4) dotyczyć zagadnienia budzącego rzeczywiście istotne (a zatem poważne) wątpliwości. Istotność zagadnienia prawnego konkretyzuje się zaś w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Twierdzenie o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego jest uzasadnione tylko wtedy, kiedy przedstawiony problem prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy lub kiedy istnieją rozbieżne poglądy w tym zakresie, wynikające z odmiennej wykładni przepisów konstruujących to zagadnienie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 10 marca 2010 r., II UK 363/09, LEX nr 577467, czy też postanowienie Sądu Najwyższego z 12 marca 2010 r., II UK 400/09, LEX nr 577468). Przedstawiona przez odwołującego się kwestia nie spełnia wskazanych wyżej wymogów w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Sformułowane we wniosku 4 zagadnienie prawne, zostało już wyjaśnione w orzecznictwie Sądu Najwyższego. W wyroku z 13 lutego 2014 r., I UK 323/13, LEX nr 1455194, Sąd Najwyższy szeroko odniósł się do podnoszonej przez skarżącego kwestii. Wskazał między innymi, że o ile podzielić należy pogląd, że umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (art. 133 w związku z art. 132 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2008 r. Nr 164, poz.1027 ze zm.) oraz umowa o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne (art. 35 i art. 35a ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2007 r. Nr 14, poz. 89 ze zm.) należą do umów nazwanych, do których nie stosuje się z mocy art. 750 k.c. przepisów o zleceniu (por. też wyrok Sądu Najwyższego z 10 grudnia 2004 r., III CK 134/04, OSP 2005 z. 6, poz. 79), to błędnie jednak umowy te skarżący utożsamia z łączącą ubezpieczonego z podwykonawcą umową o świadczenie usług. Analogiczna sytuacja, jak wynika to z niekwestionowanych ustaleń faktycznych, ma miejsce w niniejszej sprawie. Nietrafny jest zatem zarzut rozszerzenia działania art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2015 r., poz. 121) na umowy cywilnoprawne, które nie podlegają przepisom Kodeksu cywilnego o umowie zlecenia. Ze wskazanych wyżej przyczyn brak jest w sprawie również oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy orzekł o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. i § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 490). l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4 pkt 2art. 8 ust. 2art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 133art. 132art. 35art. 35aart. 750 KCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy