III UK 81/18

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2019-03-12

Skład orzekający: Jolanta Strusińska-Żukowska, Beata Gudowska, Romualda Spyt

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o wypłatę zaległej emerytury rolniczej za okres poprzedzający decyzję o wstrzymaniu wypłaty, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10 000 zł, jest dopuszczalna?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna w sprawie o wypłatę zaległej emerytury rolniczej za okres poprzedzający decyzję o wstrzymaniu wypłaty, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10 000 zł, jest niedopuszczalna. Sąd Najwyższy stwierdził, że sprawa nie dotyczy prawa do świadczenia ani wstrzymania wypłaty objętego prawomocną decyzją, lecz jedynie kwestii daty początkowej wypłaty świadczenia za okres poprzedzający decyzję o wstrzymaniu, co nie kwalifikuje się do wyjątków od wymogu wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej.
Stan faktyczny
S. K. odwołał się od decyzji Prezesa KRUS dotyczącej ponownego ustalenia wysokości emerytury rolniczej. Wniosek o wznowienie wypłaty świadczenia złożył w czerwcu 2016 r., a wypłata została wznowiona od czerwca 2013 r. Ubezpieczony domagał się wypłaty świadczenia od stycznia 2013 r., powołując się na wstrzymanie wypłaty od października 2012 r. Sądy niższych instancji oddaliły jego odwołanie i apelację, uznając, że prawo do wypłaty zaległego świadczenia obejmuje okres nie dłuższy niż 3 lata poprzedzające miesiąc zgłoszenia wniosku o wznowienie wypłaty. S. K. złożył skargę kasacyjną, wskazując wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 2.447,84 zł.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną i przyznał koszty pomocy prawnej świadczonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III UK 81/18 POSTANOWIENIE Dnia 12 marca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (przewodniczący) SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) SSN Romualda Spyt w sprawie z odwołania S. K. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o wysokość emerytury rolniczej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 12 marca 2019 r., skargi kasacyjnej odwołującego się od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 6 lipca 2017 r., sygn. akt III AUa […], 1. odrzuca skargę, 2. przyznaje adwokatowi S. T. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w […] kwotę 120 zł (sto dwadzieścia) z uwzględnieniem podatku od towarów i usług w obowiązującej stawce, tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 6 lipca 2017 r. Sąd Apelacyjny w […], Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił apelację S. K. od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 5 grudnia 2016 r., którym oddalono jego odwołanie od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 19 lipca 2016 r. w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości emerytury rolniczej należnej za czas od dnia 2 1 czerwca 2013 r. do dnia 31 lipca 2016 r., tyle że w odwołaniu ubezpieczony wnosił o wypłatę emerytury rolniczej od dnia 1 stycznia 2013 r., powołując się na wstrzymanie jej wypłaty od dnia 22 października 2012 r. Ubezpieczony odebrał emeryturę w dniu 22 października 2012 r., a w styczniu 2013 r. dwukrotnie odmówił jej przyjęcia, w związku z czym prawomocną decyzją z dnia 21 lutego 2013 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Oddział w Z. wstrzymał wypłatę od dnia 1 stycznia 2013 r. Wniosek o wznowienie wypłaty świadczenia S. K. złożył dniu 27 czerwca 2016 r. Zaskarżoną decyzją wypłata emerytury została wznowiona od dnia 1 czerwca 2013 r. Przepis art. 135 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2018 r., poz. 1270) w związku z art. 52 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (jednolity tekst: Dz.U. z 2019 r., poz. 299 ze zm.) – zastosowany przez organ rentowy i Sądy – przewiduje prawo do wypłaty zaległego świadczenia za okres nie dłuższy niż 3 lata poprzedzające bezpośrednio miesiąc, w którym zgłoszono wniosek o wznowienie wypłaty. Skarga kasacyjna ubezpieczonego została oparta na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie art. 135 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach w związku z art. 52 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz błędną wykładnię art. 134 ust. 1 pkt 5 ustawy o emeryturach i rentach w związku z art. 52 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników co do daty początkowej wypłaty wstrzymanego świadczenia oraz co do przesłanek wstrzymania wypłaty świadczeń. Ubezpieczony wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy przez zasądzenie od rolniczego organu rentowego świadczeń za okres od dnia 1 stycznia do dnia 31 maja 2013 r. tj. kwoty 2.447,84 zł, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania, lub uchylenie zaskarżonego wyroku oraz wyroku Sądu Okręgowego i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania, zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej ubezpieczonemu przez adwokata ustanowionego z urzędu, zasądzenie kosztów niniejszego postępowania oraz kosztów postępowania przed 3 sądami pierwszej i drugiej instancji, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przedmiot sporu i przedmiot zaskarżenia, obejmujące datę początkową wypłaty emerytury rolniczej po prawomocnym jej wstrzymaniu, nie dotyczy prawa do tego świadczenia. Skoro tak, to sprawa nie jest objęta katalogiem wyjątków przewidzianych w art. 3982 § 1 k.p.c., według którego skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Nie toczy się o przyznanie świadczenia, do którego prawo nie jest kwestionowane ani o wstrzymanie wypłaty świadczenia objęte prawomocną decyzją, lecz o wypłatę świadczenia za 6 miesięcy poprzedzających decyzję o jego wstrzymaniu. Stosownie do art. 3982 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna nie przysługuje w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia – określana według zasad dotyczących wskazania wartości przedmiotu sporu – jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych. Skarżący prawidłowo wskazał jako wartość przedmiotu zaskarżenia kwotę 2.447,84 zł. Okoliczność ta sprawia, że skarga kasacja w sprawie jest niedopuszczalna i na podstawie art. 3982 § 1 w związku z art. 3986 § 3 k.p.c. podlega odrzuceniu. Mając to na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu, przyznając od Skarbu Państwa koszty nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej przed Sądem Najwyższym przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 135art. 52art. 135 ust. 2art. 52 ust. 1art. 134 ust. 1art. 3982 § 1 KPCart. 3982 § 1art. 3986 § 3 KPC§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy