III UK 86/16

Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2016-12-13

Skład orzekający: Bogusław Cudowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba podlegająca ubezpieczeniu społecznemu rolników, która uczestniczy w szkoleniu dla bezrobotnych i otrzymuje z tego tytułu stypendium, co skutkuje zgłoszeniem do ubezpieczenia w ZUS, zostaje automatycznie wyłączona z ubezpieczenia rolników, niezależnie od wymiaru czasowego szkolenia i finansowego stypendium?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ wnioskodawczyni nie sprecyzowała we wniosku przepisu lub przepisów prawnych, ze względu na które sformułowała zagadnienia stanowiące, jej zdaniem, istotne zagadnienia prawne. Brak ten uniemożliwił ocenę, czy sformułowane wątpliwości są zagadnieniami prawnymi, istotnymi i dotychczas niewyjaśnionymi w orzecznictwie. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni K. H. odwołała się od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) stwierdzającej nieważność decyzji o zmianie warunków jej ubezpieczenia społecznego rolników. Decyzja ta dotyczyła rozpoczęcia przez nią pozarolniczej działalności gospodarczej i odbycia szkolenia dla bezrobotnych, co skutkowało zgłoszeniem do ubezpieczenia w ZUS. Sąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawczyni, a następnie Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia jej skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III UK 86/16 POSTANOWIENIE Dnia 13 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogusław Cudowski w sprawie z odwołania K. H. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o stwierdzenie ważności decyzji, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 13 grudnia 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej odwołującej się od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 4 listopada 2015 r., sygn. akt III AUa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w (…) wyrokiem z 4 listopada 2015 r. oddalił apelację wnioskodawczyni K. H. od wyroku Sądu Okręgowego w T. z 31 marca 2015 r. oddalającego odwołanie wnioskodawczyni od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Prezesa KRUS) z 25 września 2013 r. stwierdzającej nieważność decyzji z 17 maja 2012 r. o zmianie warunków podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników dla osób rozpoczynających wykonywanie pozarolniczej działalności gospodarczej. Wyrok Sądu Apelacyjnego odwołująca się zaskarżyła w całości. Zarzuciła naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, to jest: (-) art. 62 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 37 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 2008 r. Nr 50, poz. 2 291 ze zm.) w zw. z art. 67 ust. 1 i art. 2 Konstytucji RP poprzez uznanie, że powódka została skutecznie poinformowana o skutkach prawnych uczestniczenia w szkoleniu dla osób bezrobotnych; (-) art.1, art. 3a ust. 1, art. 5, art. 5a ust. 1, art. 7, art. 59 ust. 3, art. 36 ust. 1, art. 52 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników w zw. z art. 83a ust. 2, art. 6 ust. 1 pkt 9 i pkt 9a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74 ze zm.) oraz w zw. z art. 67 ust. 1 i art. 2 Konstytucji RP poprzez uznanie, że powódka powinna zostać wyłączona z ubezpieczenia społecznego rolników z uwagi na odbycie szkolenia dla bezrobotnych, co skutkuje tym, że prowadząc pozarolniczą działalność gospodarczą winna podlegać z tego tytułu ubezpieczeniu społecznemu w systemie powszechnym, pomimo że spełniała wszystkie inne warunki, aby nadal podlegać ubezpieczeniu społecznemu rolników. Ponadto, zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego – art. 47714 k.p.c. i art. 156 § 1 pkt 2, art. 157, art. 158 § 1 k.p.c. poprzez uznanie, że stwierdzenie nieważności decyzji jest uprawnione i dopuszczalne, aby wyeliminować z obrotu sprzeczne ze sobą decyzje, pomimo braku wypełnienia ustawowych przesłanek warunkujących zastosowanie instytucji nieważności. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej wskazano na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego wymagającego rozstrzygnięcia, to jest: (-) czy osoba podlegająca ubezpieczeniu społecznemu rolników w KRUS biorąca udział w szkoleniu dla osób bezrobotnych i otrzymująca z tego tytułu stypendium, co skutkuje zgłoszeniem do ubezpieczenia społecznego w ZUS automatycznie zostaje wyłączona z ubezpieczenia społecznego rolników, bez względu na wymiar czasowy szkolenia i wymiar finansowy uzyskanego stypendium, a w konsekwencji podstawę wymiaru składek; (-) czy osoba ubezpieczona winna ponosić negatywne konsekwencje wadliwej decyzji Prezesa KRUS w zakresie dopuszczalności dalszego podlegania ubezpieczeniom jako rolnik, w związku z rozpoczęciem prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, pomimo nie wyjaśnienia przez organ istotnych dla ustalenia statusu ubezpieczeniowego okoliczności? Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3 Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie (tj. co najmniej jedna z przesłanek przedsądu), a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Jednocześnie należy podkreślić, że na etapie przesądu ocenie podlegają tylko przesłanki przedsądu, które zostały wskazane we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a nie podstawy skargi, o których mowa w art. 3983 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. (por. postanowienie SN z 9 maja 2008 r., II PK 15/08, LEX nr 490359). Skarżąca wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej uzasadnia występowaniem w sprawie istotnych zagadnień prawnych. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalonym jest stanowisko, że w przypadku wskazania na zagadnienie prawne jako uzasadnienie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżący powinien określić przepis prawa, w związku z którym zostało one sformułowane i wskazać argumenty, które prowadzą do rozbieżnych ocen, dopiero wówczas Sąd Najwyższy ma podstawę do oceny czy przedstawione zagadnienie jest rzeczywiście zagadnieniem prawnym oraz czy jest ono istotne (por. postanowienie SN z 13 lutego 2014 r., I PK 263/13, LEX nr 1646092 oraz powołane tam orzeczenia; postanowienie SN z 26 maja 2010 r., II PK 55/10, LEX nr 1663558). Ponadto, rozstrzygnięcie istotnego zagadnienia prawnego nie może sprowadzać się do odpowiedzi na wątpliwości skarżącego, które można wyjaśnić za pomocą obowiązujących reguł wykładni bądź w drodze prostego zastosowania przepisów; istotne zagadnienie prawne nie występuje, jeżeli Sąd Najwyższy wyraził swój pogląd we wcześniejszym orzecznictwie, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu (por. postanowienie SN z 17 marca 2015 r., I PK 4/15, LEX nr 1661934). 4 Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej nie spełnia powyższych wymogów. Skarżąca nie sprecyzowała we wniosku przepisu lub przepisów prawnych, ze względu na które sformułowała zagadnienia stanowiące, jej zdaniem, istotne zagadnienia prawne w rumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Brak ten uniemożliwia ocenę, czy sformułowane we wniosku wątpliwości są zagadnieniami prawnymi, a także, że są one istotne i dotychczas nie zostały wyjaśnione w orzecznictwie. Z tych powodów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 62 ust. 1art. 37art. 67 ust. 1art. 2art.1art. 3a ust. 1art. 5art. 5a ust. 1art. 7art. 59 ust. 3art. 36 ust. 1art. 52 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy