WK 8/12
Izba Wojskowa2012-12-18
Skład orzekający: Wiesław Błuś, Marian Buliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd może orzec świadczenie pieniężne na rzecz stowarzyszenia pomocy poszkodowanym w wypadkach drogowych na podstawie art. 49 § 2 k.k. po nowelizacji tego przepisu od dnia 1 stycznia 2012 r.?Ratio decidendi
Po nowelizacji art. 49 § 2 k.k. od dnia 1 stycznia 2012 r., sąd może orzec świadczenie pieniężne tylko na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w przypadku skazania sprawcy za przestępstwo określone w art. 178a k.k., art. 179 lub art. 180 k.k. Orzeczenie świadczenia na rzecz innego podmiotu, np. stowarzyszenia, jest błędne i skutkuje koniecznością uchylenia wyroku w tej części.Stan faktyczny
Wojskowy Sąd Garnizonowy skazał st. mar. rez. K.B. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.). W ramach wyroku orzeczono m.in. świadczenie pieniężne w kwocie 1.000 zł na rzecz Alter Ego, Stowarzyszenia Pomocy Poszkodowanym w Wypadkach i Kolizjach Drogowych. Naczelny Prokurator Wojskowy wniósł kasację, zarzucając naruszenie art. 49 § 2 k.k. poprzez orzeczenie świadczenia na rzecz nieuprawnionego podmiotu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił punkt 4 zaskarżonego wyroku dotyczący orzeczenia świadczenia pieniężnego i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt WK 8/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 grudnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Błuś (przewodniczący) SSN Marian Buliński SWSO del. do SN płk Krzysztof Mastalerz (sprawozdawca) Protokolant Marcin Szlaga przy udziale prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej ppłk Anny Czapigo w sprawie st. mar. rez. K.M. skazanego z art. 178a § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na rozprawie w dniu 18 grudnia 2012 r., kasacji na niekorzyść wniesionej przez Naczelnego Prokuratora Wojskowego od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w Sz. z dnia 7 maja 2012 r., sygn. akt: Sg (…) uchyla pkt 4 zaskarżonego wyroku i sprawę w tym zakresie przekazuje Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu w Sz. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE St. mar. rez. K.B. wyrokiem z dnia 7 maja 2012 r. Wojskowego Sądu Garnizonowego w Sz., w uwzględnieniu wniosku złożonego w trybie art. 335 § 1 k.p.k. został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. polegającego na tym, że: „w dniu 02 lutego 2012 r. ok. godz. 11.20 na drodze wewnętrznej na terenie Jednostki Wojskowej (…) w S. – Grupy Lotniczej w D.
2 prowadził pojazd marki Lublin nr. rej. (…) znajdując się w stanie nietrzeźwości – 0,59 mg/dm3 alkoholu w wydychanym powietrzu”. Za opisany czyn sąd skazał st. mar. rez. K. B.: „1. Na podstawie art. 178a § 1 k.k. na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na mocy art. 69 § 1 i 2 k.k. oraz art. 70 § 1 pkt 1 k.k. warunkowo zawiesił na okres próby w rozmiarze 2 (dwóch) lat; 2. na zasadzie art. 42 § 2 k.k. i 43 § 1 k.k. orzekł środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 2 (dwóch) lat, zaliczając na jego poczet – na podstawie art. 63 § 2 k.k. rzeczywiste zatrzymanie oskarżonemu prawa jazdy od dnia 2 lutego 2012 r. , przyjmując ten dzień za początek biegu orzeczonego środka karnego; 3. w oparciu o art. 50 k.k. orzekł podanie wyroku do publicznej wiadomości wszystkich żołnierzy zawodowych Jednostki Wojskowej (…) w S. poprzez jego ogłoszenie na zbiórce tych żołnierzy; 4. po myśli art. 49 § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego świadczenie pieniężne w kwocie 1.000,00 (jeden tysiąc złotych) na rzecz Alter Ego, Stowarzyszenie Pomocy Poszkodowanym w Wypadkach i Kolizjach Drogowych w W. – Biuro Regionalne w Sz.”. Wyrok ten nie został zaskarżony apelacją przez żadną ze stron i uprawomocnił się z dniem 15 maja 2012 r. Od powołanego orzeczenia Wojskowego Sądu Garnizonowego w Sz. kasację na niekorzyść skazanego złożył Zastępca Prokuratora Generalnego Naczelny Prokurator Wojskowy. Skarżący zarzucił: „rażące i mające istotny wpływ na treść wydanego wyroku naruszenie prawa materialnego, tj. art. 49 § 2 k.k., polegające na wymierzeniu oskarżonemu za przypisane mu przestępstwo, środka karnego – świadczenia pieniężnego na rzecz podmiotu nieuprawnionego, tj. Alter Ego Stowarzyszenia Pomocy Poszkodowanym w Wypadkach i Kolizjach Drogowych w W. – Biuro
3 Regionalne w Sz., w miejsce uprawnionego i wskazanego w tym przepisie państwowego funduszu celowego – Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej”. W oparciu o tak sformułowany zarzut Naczelny Prokurator Wojskowy wniósł o :„uchylenie zaskarżonego kasacją orzeczenia w części dotyczącej wymierzenia świadczenia pieniężnego na rzecz podmiotu nieuprawnionego, tj. Alter Ego Stowarzyszenia Pomocy Poszkodowanym w Wypadkach i Kolizjach Drogowych w W. – Biuro Regionalne w Sz. i przekazanie w tym zakresie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania”. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasacja jest zasadna. W rozpatrywanej sprawie uchybienie Sądu pierwszej instancji polegające na orzeczeniu świadczenia pieniężnego na rzecz Fundacji Alter Ego Stowarzyszenia Pomocy Poszkodowanym w Wypadkach i Kolizjach Drogowych w W. – Biuro Regionalne w Sz. ma istotny wpływ na treść orzeczenia. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż od dnia 1 stycznia 2012 r. wymieniony podmiot nie mógł być beneficjentem świadczeń orzekanych w trybie art. 49 § 2 k.k. Powołany przepis był bowiem nowelizowany ustawą z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny, ustawy – Kodeks karny wykonawczy oraz ustawy – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 40 poz. 227). Zgodnie z powołanym przepisem a także art. 1 ust. 4 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o zmianie ustawy Kodeks karny, ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz ustawy – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 129 poz. 734) od 1 stycznia 2012 r. w razie skazania sprawcy za przestępstwo określone w art. 178a k.k., art. 179 lub art. 180 k.k. sąd może orzec świadczenie tylko na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Błędne rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji skutkuje koniecznością uchylenia wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania. Z wymienionych powodów orzeczono jak na wstępie.
4 a.ł
Powiązane orzeczenia
- V KK 345/11 2011-12-16Czy Sąd Okręgowy, orzekając świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w dniu 8 lipca 2011 r., naruszył prawo materialne, jeśli przepis art. 49 § 2 k.k. w nowym brzmieniu,…
- III KK 75/19 2020-03-16Czy sąd okręgowy, zmieniając wyrok skazujący za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k., popełnione po wejściu w życie nowelizacji z dnia 20 marca 2015 r., miał obowiązek orzec obligatoryjnie świadczenie pieniężne na rzecz Fun…
- V KK 208/15 2015-09-03Czy sąd może orzec świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej na podstawie art. 49 § 2 k.k. w przypadku skazania za przestępstwo z art. 244 k.k.?
- III KK 444/16 2017-03-08Czy Sąd Okręgowy, stosując art. 440 k.p.k. i obniżając świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa materialnego dotyc…
- IV KK 452/18 2019-07-25Czy sąd odwoławczy prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego, w tym dotyczące środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym…
Powołane przepisy
art. 178a § 1 KKart. 335 § 1 KPKart. 69 § 1art. 70 § 1 pkt 1 KKart. 42 § 2 KKart. 63 § 2 KKart. 50 KKart. 49 § 2 KKart. 1 ust. 4art. 178a KKart. 179art. 180 KK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy