WZ 2/14

Izba Wojskowa2014-03-27

Skład orzekający: Edward Matwijów, Marek Pietruszyński, Jerzy Steckiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obrońcy ustanowionemu z wyboru strony w sprawie karnej, w której oskarżony został uniewinniony, przysługuje zwrot kosztów obrony, w tym kosztów dojazdów i podatku VAT, w wysokości żądanej przez obrońcę?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w P. o zwrocie kosztów procesu, uznając zażalenie obrońcy za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że żądania obrońcy były ogólne, niekonsekwentne i miejscami niezrozumiałe, a Wojskowy Sąd Okręgowy szczegółowo i precyzyjnie wyliczył należne koszty, uzasadniając swoje stanowisko. Sąd Najwyższy wskazał, że obrońca nie brał udziału w postępowaniu apelacyjnym przed Sądem Najwyższym, co czyni bezzasadnym żądanie należności za te czynności. Ponadto, obrońca nie miał racji wnioskując o podwyższenie należności o podatek VAT, gdyż obowiązek jego naliczenia dotyczy jedynie pomocy prawnej udzielanej z urzędu.
Stan faktyczny
Po uniewinnieniu ppłk. A. W. przez Wojskowy Sąd Okręgowy w P., obrońca zażądał zwrotu kosztów obrony w kwocie 12 300 zł, obejmującej udział w rozprawach, postępowaniu przygotowawczym, dojazdy oraz podatek VAT. Wojskowy Sąd Okręgowy zasądził jedynie 5 798,27 zł, uznając część żądań za nieuzasadnione, w tym podatek VAT i zawyżone koszty dojazdów. Obrońca złożył zażalenie, domagając się pierwotnej kwoty lub uchylenia postanowienia. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w P. w przedmiocie kosztów procesu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt: WZ 2/14 POSTANOWIENIE Dnia 27 marca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Edward Matwijów (przewodniczący) SSN Marek Pietruszyński SSN Jerzy Steckiewicz (sprawozdawca) Protokolant : Anna Krawiec przy udziale prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej płk. J. C. w sprawie ppłk. A. W., po rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na posiedzeniu w dniu 27 marca 2014 r., zażalenia obrońcy ppłk. A. W. na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 grudnia 2013 r. w przedmiocie kosztów procesu, po wysłuchaniu wniosku Prokuratora p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Wyrokiem Wojskowego Sądu Okręgowego w P. z dnia 27 listopada 2012 r., sygn. akt …14/11, ppłk A. W. został uniewinniony i w związku z tym wystąpił do tego Sądu o zwrot wydatków wynikających z ustanowienia w sprawie obrońcy. Zażądał 12 300 zł., na którą to kwotę składały się: udział w rozprawach przed wojskowym sądem okręgowym jako pierwszą instancją (siedem terminów), udział w sprawie objętej śledztwem, za obronę przed Sądem Najwyższym (łącznie 5 400 zł), 2 za dojazdy prywatnym samochodem na rozprawy (łącznie 4 600 zł) oraz doliczenie do wymienionych kwot 23 % podatku VAT. Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. … 44/13, Wojskowy Sąd Okręgowy w P. zasądził na rzecz wnioskodawcy kwotę 5 798,27 zł w tym z tytułu udziału w rozprawach 2 430 zł (150 % stawki minimalnej) i 3 368,27 zł, jako zwrot kosztów dojazdu. Wojskowy Sąd Okręgowy w P. za całkowicie nieuzasadnione uznał żądanie podwyższenia kosztów dojazdów o podatek VAT, skorygował ilość przejechanych przez obrońcę kilometrów, obniżył stawkę za udział w postępowaniu przygotowawczym i przed wojskowym sądem okręgowym oraz nie uwzględnił żądania przyznania należności za obronę przed Sądem Najwyższym. Na to postanowienie obrońca ppłk. A. W. złożył zażalenie, w którym wniósł o przyznanie oskarżonemu żądanych należności, bądź uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia jego autor powołuje się na złożoną do akt sprawy fakturę. Zwraca też uwagę na długotrwałość postępowania sądowego oraz nakład pracy związany z charakterem sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie jest uzasadnione. Stwierdzić też należy, że podane w środku odwoławczym argumenty za jego uwzględnieniem są bardzo ogólne, niekonsekwentne, a miejscami wręcz niezrozumiałe. I tak, pomimo że obrońca na wstępie zażalenia wnosił o zasądzenie na rzecz oskarżonego łącznej kwoty 12 300 zł (uwzględniającej VAT), to z wyliczenia szczegółowego, zawartego w uzasadnieniu środka odwoławczego (s. 3) wynika, iż powinna to być kwota 14 384,97 zł, której składnikami mają być: należności za przejazdy w wysokości 3 944,97 zł , za udział w sprawie objętej śledztwem ( 1 800 3 zł), za obronę przed wojskowym sądem okręgowym (3 600 zł) i „za udział w rozprawach” (5 040 zł) . Wskazane kwoty odbiegają od tych, które umieszczono we wniosku o zwrot należności z tytułu udziału obrońcy w postępowaniu, a ponadto nie zostały, poza ogólnikami, uzasadnione. Tymczasem, Wojskowy Sąd Okręgowy w P. szczegółowo i precyzyjnie owe koszty wyliczył, a swoje stanowisko wyrażone w ich obniżeniu przekonująco uzasadnił. Nie ma potrzeby szczegółowego przytaczania (powtarzania) wskazanych przez Sąd okoliczności, należy jednak podkreślić kilka faktów, a mianowicie, że obrońca w żadnym zakresie nie brał udziału w postępowaniu apelacyjnym przed Sądem Najwyższym, nie składał bowiem apelacji (oskarżony został uniewinniony) i nie stawił się na rozprawę. Niezrozumiałe jest zatem żądanie przyznania należności za czynności, w której nie brał udziału. Zdaniem Sądu pierwszej instancji ilość przejechanych kilometrów została zawyżona, czego ilustracją może być żądanie zwrotu za przejazdy do P. kwoty 4000 zł, gdy w zażaleniu mowa jest o 3 928,26 zł, za dojazdy również do O. i G. Z zażalenia nie wynika dlaczego żąda się podanych w nim kwot za udział w rozprawach. Kwestia ta została natomiast szczegółowo wyjaśniona w zaskarżonym postanowieniu, gdzie wskazano prawną podstawę wyliczenia należności za udział w sprawie, w której rozprawa trwa dłużej niż jeden dzień. Podobnie rzecz wygląda jeżeli chodzi o udział obrońcy w postępowaniu przygotowawczym. Z zażalenia nie wiadomo zatem dlaczego obrońca wnosi o podwyższenie należnej stawki aż sześciokrotnie. Nie ma też racji autor zażalenia wnioskując o podwyższenie należności o stawkę podatku VAT. Obowiązek naliczenia tego podatku łączy się bowiem tylko z udzieleniem nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej z urzędu. Ustalając wysokość żądanych kosztów za pomoc prawną udzieloną przez obrońcę ustanowionego przez oskarżonego sąd nie może być bezkrytyczny i 4 dlatego bierze pod uwagę i ocenia niezbędny nakład pracy oraz charakter sprawy. Wojskowy Sąd Okręgowy w P. dokonał takiej oceny i podwyższył stawkę minimalną. Zasadność tego rozstrzygnięcia w świetle jasnej argumentacji Sądu, należało podzielić. Mając na uwadze powyższe okoliczności postanowiono, jak wyżej.

Powiązane orzeczenia

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy