K 16/19

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria A Warszawa, dnia 9 marca 2020 r. Pozycja 8 POSTANOWIENIE z dnia 3 marca 2020 r. Sygn. akt K 16/19 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Justyn Piskorski – przewodniczący Zbigniew Jędrzejewski Mariusz Muszyński – sprawozdawca Piotr Pszczółkowski Andrzej Zielonacki, po rozpoznaniu, na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 marca 2020 r., sprawy z wniosku grupy posłów o zbadanie zgodności: art. 11c ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 84, ze zm.) rozumianego w ten sposób, że nie daje podstaw do od-mowy udzielenia informacji publicznej w postaci wykazów sędziów popierają-cych zgłoszenie kandydata na członka KRS wybieranego spośród sędziów, z: – art. 2 Konstytucji i wywodzoną z tego przepisu zasadą ochrony zaufania oby-wateli do państwa i stanowionego przez nie prawa; – art. 47 i art. 51 Konstytucji, p o s t a n a w i a: na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393) umorzyć postępowanie. Orzeczenie zapadło jednogłośnie. UZASADNIENIE I 1. 6 sierpnia 2019 r. do Trybunału Konstytucyjnego wpłynął wniosek grupy 54 posłów na Sejm RP VIII kadencji o stwierdzenie, że art. 11c ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 84, ze zm.; dalej: ustawa o KRS), rozumiany w ten sposób, że nie daje podstaw do odmowy udzielenia informacji publicznej w postaci wykazu sędziów popierających zgłoszenie kandydata na członka Krajowej Rady Sądownictwa wybie-ranego spośród sędziów, jest niezgodny z art. 2 i wywodzoną z niego zasadą ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa oraz z art. 47 i art. 51 Konstytucji. OTK ZU A/2020 K 16/19 poz. 8 2 Przepis ten stanowił o tym, że zgłoszenia kandydatów w procedurze zgłaszania kandy-datów na członków Krajowej Rady Sądownictwa, Marszałek Sejmu niezwłocznie przekazuje posłom i podaje do publicznej wiadomości, z wyłączeniem załączników. Interpretując art. 11c wnioskodawca uznał, że jego treść normatywna wyklucza możli-wość udostępniania w trybie wnioskowym, przewidzianym w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429, dalej: u.d.i.p.), załączników do zgłoszeń kandydatów na członków KRS, obejmujących wykazy sę-dziów popierających zgłaszaną kandydaturę. Ocenił go jako przepis szczególny do rozwiązań u.d.i.p. Uznał, że gdyby ustawodawca chciał umożliwić dostęp do załączników to wskazałby w ustawie o KRS jakie dane należy opublikować. Dlatego nie zgadza się z interpretacją przyjętą w dość licznym już (wskazanym we wniosku) orzecznictwie sądów administracyjnych. W tej sytuacji uznał za celowe wydanie przez Trybunał wyroku interpretacyjnego, eliminującego z treści przepisu wariantu jego wykładni w sposób przyjęty (ukształtowany) przez sądy admi-nistracyjne, jako niezgodnego z Konstytucją. Wraz z wnioskiem o stwierdzenie niezgodności art. 11c ustawy o KRS, grupa posłów złożyła wniosek o udzielenie na podstawie art. 7301 § 1 w związku z art. 732 oraz art. 755 k.p.c. w związku z art. 36 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.) zabezpieczenia poprzez wstrzymanie wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 sierpnia 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 484/18 do czasu rozstrzygnięcia wniosku głównego. 2. Pismem z 30 sierpnia 2019 r. Marszałek Sejmu przedstawił stanowisko, że zaskar-żony przepis jest niezgodny z wywodzoną z art. 2 Konstytucji zasadą ochrony zaufania obywa-teli do państwa i stanowionego przez nie prawa oraz nie jest niezgodny z art. 47 i art. 51 Kon-stytucji. 3. 9 września 2019 r. udział w postępowaniu zgłosił Rzecznik Praw Obywatelskich i wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na niedopuszczalność orzekania. W razie nie-uwzględnienia wniosku o umorzenie postępowania, Rzecznik wniósł o stwierdzenie, że art. 11c ustawy o KRS, rozumiany w ten sposób, że przepis ten nie daje podstaw do odmowy udzielenia informacji publicznej w postaci wykazu sędziów popierających zgłoszenie kandydata na członka KRS wybieranego spośród sędziów, nie jest niezgodny z: – wywodzoną z art. 2 Konstytucji zasadą ochrony zaufania obywateli do państwa i sta-nowionego przez nie prawa, – art. 47 i art. 51 Konstytucji. 4. Pismem z 24 października 2019 r. Prokurator Generalny przedstawił stanowisko, że zaskarżony przepis jest niezgodny z wywodzoną z art. 2 Konstytucji zasadą ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa, a w pozostałym zakresie wniósł o umo-rzenie postępowania z uwagi na niedopuszczalność wydania wyroku. II Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Postępowanie w sprawie o sygn. K 16/19 zostało zainicjowane 6 sierpnia 2019 r. na podstawie art. 191 ust. 1 pkt 1 Konstytucji przez grupę posłów. Stanowisko w sprawie 30 sierp-nia 2019 r. przedstawił Marszałek Sejmu. 9 września 2019 r. udział w sprawie zgłosił Rzecznik Praw Obywatelskich, a 24 października 2019 r. stanowisko przedstawił Prokurator Generalny. OTK ZU A/2020 K 16/19 poz. 8 3 Z powyżej wskazanej sekwencji działań wynika, że Trybunał Konstytucyjny dopiero 24 października 2019 r. otrzymał informację od wszystkich uczestników postępowania odno-śnie do ich stanowiska w sprawie wniosku grupy posłów z 6 sierpnia 2019 r. Zatem po tej dacie mógł dokonać pełnej, wszechstronnej i rzetelnej oceny podniesionego w sprawie problemu konstytucyjnego z zachowaniem zasad rzetelnego postępowania, zakładających uprawnienie wysłuchania wszystkich jego uczestników, a także z poszanowaniem zasady współdziałania władzy. Tymczasem 13 października 2019 r. odbyły się wybory do Sejmu i Senatu, co oznaczało konieczność uwzględnienia tej okoliczności podczas analizy niniejszej sprawy. 2. Zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393), „Trybunał na posiedzeniu niejawnym wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w przypadku zakoń-czenia kadencji Sejmu i Senatu, w niezakończonych sprawach wszczętych na podstawie wnio-sku grupy posłów albo grupy senatorów, o którym mowa w art. 191 ust. 1 pkt 1 Konstytucji”. 3. Postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie zwołania pierwszego posiedzenia Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. poz. 1056), pierwsze posiedzenie Sejmu wybranego 13 października 2019 r. zwołano na dzień 12 listopada 2019 r. Oznacza to, że w przeddzień, tzn. 11 listopada 2019 r. zakończyła się VIII kadencja Sejmu RP, na skutek czego wygasły mandaty posłów tej kadencji, z którego grona wywodziła się grupa posłów – wnioskodawca w niniejszym postępowaniu. Zgodnie bo-wiem z art. 98 ust. 1 Konstytucji, kadencja Sejmu rozpoczyna się w dniu pierwszego posiedze-nia Sejmu i trwa do dnia poprzedzającego dzień zebrania się Sejmu następnej kadencji. Skoro podstawę wniesienia wniosku w niniejszej sprawie stanowił art. 191 ust. 1 pkt 1 Konstytucji, a kadencja Sejmu VIII kadencji zakończyła się 11 listopada 2019 r., to postępo-wanie należało umorzyć. Z powyższych względów Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.