SK 39/19

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria A Warszawa, dnia 25 marca 2021 r. Pozycja 14 WYROK z dnia 24 lutego 2021 r. Sygn. akt SK 39/19* W imieniu Rzeczypospolitej Polskiej Trybunał Konstytucyjny w składzie: Piotr Pszczółkowski – przewodniczący Mariusz Muszyński Michał Warciński Rafał Wojciechowski – sprawozdawca Jarosław Wyrembak, po rozpoznaniu w trybie art. 92 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393), na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 lutego 2021 r., skargi konstytucyjnej Z.W. o zbadanie zgodności: art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 849), w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., w za-kresie, w jakim „uzależnia zakwalifikowanie gruntów, budynków i budowli pod-legających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (co skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku od nieruchomości w wyższej stawce) wyłącznie od faktu prowadzenia przez osobę fizyczną (będącą właścicielem nie-ruchomości) działalności gospodarczej, a niezależnie od tego czy grunty, budyn-ki i budowle faktycznie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej przez osobę fizyczną”, z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2 Konstytucji oraz art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2, art. 31 ust. 3, art. 84 i art. 217 Konstytucji, o r z e k a: Art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170) rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowa-dzący działalność gospodarczą, jest niezgodny z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. * Sentencja została ogłoszona dnia 3 marca 2021 r. w Dz. U. poz. 401. OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 2 Ponadto p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie. Orzeczenie zapadło jednogłośnie. UZASADNIENIE I 1. W skardze konstytucyjnej, wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 21 września 2017 r. (data nadania), Z.W. (dalej: skarżący) wniósł o stwierdzenie niezgodności art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 849; dalej: u.p.o.l.), w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., w zakresie, w jakim „uzależnia zakwalifikowanie gruntów, budynków i budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem dzia-łalności gospodarczej (co skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku od nieruchomości w wyż-szej stawce) wyłącznie od faktu prowadzenia przez osobę fizyczną (będącą właścicielem nie-ruchomości) działalności gospodarczej, a niezależnie od tego czy grunty, budynki i budowle faktycznie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej przez osobę fizyczną”, z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2 Konstytucji oraz z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2, art. 31 ust. 3, art. 84 i art. 217 Konstytucji. 1.1. Skarga została wniesiona w związku z następującym stanem faktycznym: Skarżący jest właścicielem nieruchomości położonych w N. Jest on również przedsię-biorcą wpisanym do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, prowa-dzącym jednoosobową działalność gospodarczą. Decyzją z 16 stycznia 2014 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2014 rok, burmistrz miasta i gminy N. ustalił skarżą-cemu wymiar podatku od nieruchomości za 2014 rok według stawek właściwych dla grun-tów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skarżący, nie zgadzając się z tą decyzją, odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które decyzją z 6 sierpnia 2014 r., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wskazując, iż skoro nieruchomości potencjalnie mogą służyć skarżącemu w działalności gospodarczej, to należy je opodatkować w wyższej stawce. Zdaniem organu odwoławczego to, że nieruchomości nie są wykorzystywane przez skarżącego w ramach przedsiębiorstwa w danym momencie, nie ma wpływu na wymiar podatku. W ocenie Samo-rządowego Kolegium Odwoławczego w K., jedynym kryterium uzasadniającym opodatkowa-nie osób fizycznych w stawce jak przedsiębiorców jest wpis do ewidencji działalności gospo-darczej. Skarżący nie zgodził się z powyższą argumentacją i złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., która została oddalona wyrokiem z 21 listopada 2014 r., w którym sąd ten przyznał, że co prawda osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą występują w obrocie w dwojakim charakterze, raz jako osoby prywatne, raz jako przedsię-biorcy, niemniej cechy oraz rodzaj prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej powodują, że nieruchomości mogą być wykorzystywane w ramach działalności gospodarczej, więc należy je opodatkować w wyższej stawce. Skarżący wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wy-rokiem z 16 maja 2017 r. oddalił skargę kasacyjną, wskazując, że skoro istnieje realna możli- OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 3 wość wykorzystywania nieruchomości w ramach działalności gospodarczej, to należy takie nieruchomości opodatkować w wyższej stawce. 1.2. Zdaniem skarżącego, zakwestionowane przepisy naruszają jego konstytucyjne prawo do własności środków pieniężnych poprzez: ,,obciążenie Skarżącego obowiązkiem podatkowym, cechującym się nadmiernym fiskalizmem, w efekcie czego Skarżący zapłacił podatek od nieruchomości w zawyżonej wysokości, tylko z tego tytułu, że jako osoba fizycz-na, która jednocześnie prowadzi działalność gospodarczą, posiada nieruchomość, pomimo, iż nieruchomość, której jest właścicielem, nie ma jakiegokolwiek związku z prowadzoną przez Skarżącego działalnością gospodarczą” oraz ,,poprzez nakładanie obowiązków podatkowych na podstawie regulacji legislacyjnie wadliwej i uchybiającej zasadzie proporcjonalności, w efekcie czego w tożsamym stanie faktycznym (brak faktycznego wykorzystywania nieru-chomości w ramach przedsiębiorstwa) Skarżący jako osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą jest w gorszej sytuacji majątkowej (musi uiszczać wielokrotnie wyższe zobowią-zanie w podatku od nieruchomości) niż byłby, gdyby działalności gospodarczej nie prowadził (był[b]y zobowiązany do zapłaty podatku od nieruchomości jak za grunty «pozostałe» w niż-szej wysokości)” (skarga, s. 2). 2. Prokurator Generalny, w piśmie z 30 września 2019 r., zajął stanowisko, zgodnie z którym postępowanie podlega umorzeniu na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p.TK), ze względu na niedopuszczalność wydania wy-roku. Zdaniem Prokuratora Generalnego skarga konstytucyjna nie spełnia wynikającego z art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK wymogu dotyczącego uzasadnienia podnoszonych przez skar-żącego zarzutów. Prokurator Generalny wskazał, że skarga nie zawiera szczegółowej i precy-zyjnej argumentacji oraz nie powołano w niej dowodów na poparcie podniesionych w niej zarzutów. Prokurator Generalny podniósł ponadto, że w jego ocenie skarżący kwestionuje w istocie zasadność rozstrzygnięcia zapadłego w wydanym w jego sprawie wyroku Naczelne-go Sądu Administracyjnego z 16 maja 2017 r., w związku z którym skierował skargę konsty-tucyjną, a w zakresie kompetencji Trybunału Konstytucyjnego nie mieści się ocena i weryfi-kacja zasadności orzeczeń sądowych zapadłych w konkretnych sprawach. 3. Marszałek Sejmu, w piśmie z 20 grudnia 2019 r., wniósł o stwierdzenie, że art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2014 r. do 31 grudnia 2014 r. i w zakresie, w jakim odnosi się do przeznaczonych na cele przemysłowe gruntów, budynków i budowli będących w posiadaniu przedsiębiorcy, jest zgodny z art. 64 ust. 3 Konstytucji w związku z zasadą szczególnej określoności przepisów prawa podatkowego, wywodzoną z art. 84 i art. 217 Konstytucji. Ponadto Sejm wniósł o umorzenie postępowania w pozosta-łym zakresie, na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK, ze względu na niedopuszczalność wydania wyroku. W ocenie Marszałka Sejmu skarżący nie przedstawił argumentów i dowodów na po-parcie zarzutu, że zaskarżona regulacja narusza art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji. Wobec tego jedynym uzasadnionym wzorcem kontroli jest zasada szcze-gólnej określoności przepisów prawa podatkowego, której źródłem normatywnym jest art. 84 i art. 217 Konstytucji. Marszałek Sejmu wskazał, że rozstrzygnięcie kwestii zgodności zaskarżonych przepi-sów z zasadą określoności przepisów prawa podatkowego wymagało oceny, czy legalna defi-nicja „nieruchomości związanej z działalnością gospodarczą” rodzi tego rodzaju niejasność OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 4 i nieprecyzyjność, która uniemożliwia spójną wykładnię oraz umożliwia stosowanie przez organ wyższej stawki podatkowej. Na podstawie przeprowadzonych rozważań Marszałek Sejmu nie dostrzegł naruszenia standardów określoności przepisów prawa podatkowego w stopniu, który uzasadniałby uchylenie domniemania konstytucyjności normy prawnej. 4. Rzecznik Praw Obywatelskich w piśmie z 26 lipca 2019 r. poinformował, że nie zgłasza udziału w postępowaniu. II Zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393) Trybunał mo-że rozpoznać skargę konstytucyjną na posiedzeniu niejawnym, jeżeli pisemne stanowiska wszystkich uczestników postępowania oraz pozostałe dowody zgromadzone w sprawie sta-nowią wystarczającą podstawę do wydania orzeczenia. Trybunał uznał, że w niniejszej sprawie przesłanka ta została spełniona. III Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Przedmiot kontroli. 1.1. Skarżący zakwestionował zgodność art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opła-tach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170; dalej: u.p.o.l.), w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., w zakresie, w jakim „uzależnia zakwalifikowanie gruntów, budynków i budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (co skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku od nieruchomości w wyższej stawce) wyłącznie od faktu prowadzenia przez osobę fizyczną (będącą właścicielem nieruchomości) działalności gospo-darczej, a niezależnie od tego czy grunty, budynki i budowle faktycznie są związane z prowa-dzeniem działalności gospodarczej przez osobę fizyczną”, z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2 Konstytucji oraz z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2, art. 31 ust. 3, art. 84 i art. 217 Konstytucji. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., użyte w ustawie określenie „grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej” oznaczało „grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przed-siębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budyn-ków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych”. Art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., w związku z obwieszczeniem Ministra Finansów z dnia 7 sierpnia 2014 r. w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych w 2015 r. (M. P. poz. 718; dalej: ob-wieszczenie MF z 7 sierpnia 2014 r.), stanowił, że „Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie: 1) od gruntów: a) związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków – 0,90 zł od 1 m2 powierzchni”. Natomiast art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 5 w związku z obwieszczeniem MF z 7 sierpnia 2014 r., wskazywał, że „Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie: 2) od budynków lub ich części: b) związanych z prowadzeniem działal-ności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej – 23,13 zł od 1 m2 powierzchni użytkowej”. Zgodnie z art. 20 u.p.o.l. górne granice stawek kwotowych, określone w art. 5 ust. 1, obowiązujące w danym roku podatkowym, ulegają corocznej aktualizacji przez ministra właściwego do spraw finan-sów publicznych, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Pol-skiej „Monitor Polski”. Trybunał stwierdza, że skarżący nie kwestionuje w istocie zwiększonych stawek po-datku od nieruchomości dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, określonych w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l., ale kwalifikację prawną gruntów, budynków i budowli jako związanych z prowadzeniem działal-ności gospodarczej. Z tego powodu postępowanie w zakresie badania zgodności ze wskaza-nymi wzorcami kontroli art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. podlega umorzeniu na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) ze względu na niedopuszczalność wydania wyroku. 1.2. Art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. został zmieniony 1 stycznia 2016 r. przez art. 9 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektó-rych innych ustaw (Dz. U. poz. 1045, ze zm.; dalej: ustawa z 25 czerwca 2015 r.). Zgodnie z nowym brzmieniem przepisu użyte w ustawie określenie „grunty, budynki i budowle zwią-zane z prowadzeniem działalności gospodarczej” oznacza „grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a”. Wskazana nowelizacja wprowadziła również do u.p.o.l. nowy ust. 2a w art. 1a w brzmieniu: „Do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem dzia-łalności gospodarczej nie zalicza się: 1) budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami; 2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b; 3) budynków, bu-dowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (…), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwa-le wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania”. Przy tym jeszcze przed wej-ściem w życie pkt 2 wskazanego przepisu został on zmieniony przez art. 37 pkt 1 ustawy z dnia 9 października 2015 r. o rewitalizacji (Dz. U. z 2018 r. poz. 1398, ze zm.), zgodnie z którym otrzymał brzmienie: „2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d”. Art. 1a ust. 2a u.p.o.l., do którego odsyła art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., został raz jeszcze znowe-lizowany z dniem 1 stycznia 2019 r. przez art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmia-nie ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o podatku leśnym (Dz. U. poz. 1588), który w ust. 2a dodał pkt 4 w brzmieniu: „4) gruntów: a) przez które przebiegają urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (…), wchodzące w skład przedsiębiorstwa przedsiębiorcy prowadzącego działalność telekomunikacyjną, działalność w zakresie przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów lub energii elektrycznej lub zajmującego się transportem wydobytego gazu ziemnego lub ropy naftowej, b) zajętych na pasy technologiczne stanowiące grunt w otocze-niu urządzeń, o których mowa w lit. a, konieczny dla zapewnienia właściwej eksploatacji tych urządzeń, c) zajętych na strefy bezpieczeństwa oraz strefy kontrolowane urządzeń, o których mowa w lit. a, służących do przesyłania lub dystrybucji ropy naftowej, paliw ciekłych lub paliw gazowych, lub transportu wydobytego gazu ziemnego lub ropy naftowej, które zostały określone w odrębnych przepisach – chyba że grunty te są jednocześnie związane z prowa- OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 6 dzeniem działalności gospodarczej innej niż działalność, o której mowa w lit. a.”, a po ust. 2a dodał ust. 2b w brzmieniu: „2b. Przepisu ust. 2a pkt 4 nie stosuje się do gruntów będących w posiadaniu samoistnym, użytkowaniu wieczystym lub będących własnością przedsiębiorcy, o którym mowa w ust. 2a pkt 4 lit. a.”. 1.3. Zaskarżony art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. zawiera w pierwszej części definicję legal-ną („grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej – grun-ty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzące-go działalność gospodarczą”), a w drugiej części wyłączenia z tej definicji (w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2015 r. zawarte wprost w treści art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. – „z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicz-nych”, a od 1 stycznia 2016 r. – uregulowane w ust. 2a art. 1a u.p.o.l. przez wskazanie w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. odesłania: „z zastrzeżeniem ust. 2a”; przy tym badanie konstytu-cyjności wyłączeń z definicji, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., jest przed-miotem odrębnej sprawy o sygn. SK 40/19 oraz dołączonej do niej sprawy o sygn. SK 2/20). Definicja legalna, zgodnie z którą grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem dzia-łalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, nie uległa zmianie na skutek nowe-lizacji ustawą z 25 czerwca 2015 r. Zmianom podlegały jedynie wyłączenia z tej definicji, pierwotnie określone w samym art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., a następnie w dodanym ust. 2a. Nowelizacja art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., a także dodane w art. 1a ust. 2a i 2b, miały na celu modyfikację wyłączeń z definicji, a nie samej definicji legalnej. Prowadzi to do wniosku, że zmiana art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., dokonana ustawą z 25 czerwca 2015 r., nie miała znaczenia dla przedmiotu kontroli w niniejszej sprawie. Trybunał uznał, że przedmiotem kontroli w roz-patrywanej sprawie nie jest cały art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., ale jedynie definicja legalna za-warta w pierwszej części tego przepisu, zgodnie z którą grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Nowelizacja z 2015 r. nie zmieniła wyłącznego kryterium powiązania danej nieruchomości z prowadze-niem działalności gospodarczej, którym nadal jest posiadanie tej nieruchomości przez przed-siębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą. Jak wynika z petitum skargi, skarżący nie kwestionuje konstytucyjności wyłączeń z definicji, dotyczących tego, kiedy, mimo że grunt, budynek lub budowla są w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, to nie są one uznawane za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przedmiotem zaskarżenia jest sama definicja wyrażona w pierw-szej części art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Na tej podstawie Trybunał przyjął, że nowe brzmienie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. nie ma wpływu na przedmiot niniejszego postępowania. 1.4. Konkludując, Trybunał stwierdza, że przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospo-darczą. 2. Wzorzec kontroli. Podstawowym wzorcem kontroli, który powołał skarżący, jest art. 64 ust. 1 i 3 Kon-stytucji, zgodnie z którym każdy ma prawo do własności, innych praw majątkowych oraz OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 7 prawo dziedziczenia, a własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w za-kresie, w jakim nie narusza istoty prawa własności. Jak wskazał Trybunał w wyroku z 10 lip-ca 2012 r., sygn. P 15/12, OTK ZU nr 7/A/2012, poz. 77, z art. 64 ust. 1 Konstytucji wynika, że wszystkie prawa majątkowe muszą podlegać ochronie prawnej, zaś na ustawodawcy zwy-kłym spoczywa nie tylko obowiązek pozytywny ustanowienia przepisów i procedur udziela-jących ochrony prawnej prawom majątkowym, ale także obowiązek negatywny powstrzyma-nia się od przyjmowania regulacji, które owe prawa mogłyby pozbawić ochrony lub ochronę tę ograniczyć (por. wyrok z 2 czerwca 1999 r., sygn. K 34/98, OTK ZU nr 5/1999, poz. 94). Trybunał wielokrotnie wskazywał, że konstytucyjna ochrona określonego prawa majątkowe-go obejmuje także zagwarantowanie możliwości jego realizacji (zob. wyrok z 19 grudnia 2002 r., sygn. K 33/02, OTK ZU nr 7/A/2002, poz. 97), zaś naruszenie istoty prawa majątko-wego chronionego w art. 64 Konstytucji występuje wtedy, gdy wprowadzone ograniczenia dotyczą podstawowych uprawnień składających się na treść określonego prawa i uniemożli-wiają realizację przez to prawo funkcji, którą ma ono pełnić w porządku prawnym, opartym na założeniach wskazanych w przepisach ustrojowych ustawy zasadniczej (zob. wyroki: z 12 stycznia 1999 r., sygn. P 2/98, OTK ZU nr 1/1999, poz. 2 oraz z 12 stycznia 2000 r., sygn. P 11/98, OTK ZU nr 1/2000, poz. 3), lub w ogóle uniemożliwią korzystanie z tego pra-wa (zob. wyrok z 25 maja 1999 r., sygn. SK 9/98, OTK ZU nr 4/1999, poz. 78; stanowisko to Trybunał podtrzymał w wyrokach: z 11 maja 2010 r., sygn. SK 50/08, OTK ZU nr 4/A/2010, poz. 34 oraz z 5 maja 2011 r., sygn. P 110/08, OTK ZU nr 4/A/2011, poz. 31). W wyroku z 28 czerwca 2016 r., sygn. SK 31/14, OTK ZU A/2016, poz. 51, Trybunał podkreślił, że wy-nikające z art. 64 Konstytucji prawo ochrony własności i innych praw majątkowych ma cha-rakter konstytucyjnego prawa podmiotowego. Dopuszczalność stosowania art. 64 Konstytucji jako wzorca kontroli w sprawach daninowych wymaga jednak przedstawienia odpowiednich argumentów. Ingerencja w sferę prawa własności należy bowiem do zasadniczej treści podat-ku oraz innych danin publicznych. Ma ona przy tym wyraźną podstawę konstytucyjną w po-staci art. 84 i art. 217 Konstytucji, które ustanawiają tzw. zasadę władztwa daninowego. Z zasady tej wynika legitymacja do działań państwa, w wyniku których następuje obciążanie określonych podmiotów daninami, umożliwiającymi realizację zadań publicznych. Nakłada-nie danin jest więc na gruncie Konstytucji uprawnione i nie może być traktowane jako ogra-niczanie własności (zob. wyrok z 10 marca 2009 r., sygn. P 80/08, OTK ZU nr 3/A/2009, poz. 26). Uzasadniając naruszenie przez przepis prawa daninowego art. 64 Konstytucji, skar-żący musi udowodnić, że naruszenie to nieproporcjonalnie ingeruje w istotę prawa własności, w szczególności jeżeli pod pozorem regulacji daninowej ustawodawca ustanowi instrument służący celom innym niż fiskalne (takim jak nacjonalizacyjne czy represyjne). Przykładem takiej sytuacji byłoby nadanie podatkowi cech instytucji konfiskaty mienia (por. wyrok z 18 lipca 2013 r., sygn. SK 18/09, OTK ZU nr 6/A/2013, poz. 80). Z petitum skargi konstytucyjnej wynika, że skarżący upatruje naruszenie prawa wła-sności przez pryzmat art. 2 (zasada demokratycznego państwa prawnego, z której skarżący wyprowadza zasady prawidłowej legislacji, określoności prawa i proporcjonalności), art. 31 ust. 3 (zasada proporcjonalności), art. 84 (obowiązek zapłaty podatków i innych danin pu-blicznych) oraz art. 217 (elementy konstrukcji prawnej podatku i zasada ich wyłącznej regu-lacji ustawowej) Konstytucji. Zarówno treść normatywna art. 2 Konstytucji, jak i stanowiące jej elementy zasada prawidłowej legislacji oraz zasada określoności prawa, były wielokrotnie omawiane w orzecznictwie Trybunału. W szczególności Trybunał zwracał uwagę na to, że przepisy prawne muszą być zredagowane w sposób poprawny z punktu widzenia językowego i logicznego. Poprawność legislacji warunkuje poczucie pewności i bezpieczeństwa prawne-go, a przez to chroni – podstawową z punktu widzenia wymogów demokratycznego państwa prawnego – wartość, jaką jest zaufanie obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa (zob. wyrok z 26 kwietnia 2018 r., sygn. K 6/15, OTK ZU A/2018, poz. 24). Odnosząc się do OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 8 zasady proporcjonalności, Trybunał podkreślał, że jest ona wywodzona – niezależnie – za-równo z art. 31 ust. 3, jak i z art. 2 Konstytucji. W pierwszym wypadku rozpatrywana zasada dotyczy przepisów prawnych przewidujących ograniczenia praw i wolności człowieka i oby-watela, a w drugim wypadku odnosi się przede wszystkim do regulacji nakładających okre-ślone powinności, bez związku jednak z ingerencją w konstytucyjne prawa lub wolności, oraz – wyjątkowo – do regulacji, które ograniczają wprawdzie prawa lub wolności konstytucyjne, ale nie podlegają kontroli z punktu widzenia art. 31 ust. 3 Konstytucji (zob. wyrok z 18 lipca 2013 r., sygn. SK 18/09). Z kolei art. 84 Konstytucji wprowadził powszechny obowiązek po-noszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. W celu prawidłowej realizacji tego obowiązku art. 217 Konstytucji ustanowił zasadę, że ustawa po-datkowa ma określać, m.in. podmiot, przedmiot opodatkowania oraz stawki podatkowe (wy-rok z 8 lipca 2014 r., sygn. K 7/13, OTK ZU nr 7/A/2014, poz. 69). 3. Ocena dopuszczalności merytorycznego rozpoznania sprawy ze względu na zasadę ne bis in idem. Art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. był już przedmiotem rozstrzygnięcia Trybunału w wyroku z 12 grudnia 2017 r., sygn. SK 13/15, OTK ZU A/2017, poz. 85. W pierwszej kolejności konieczna była zatem ocena dopuszczalności merytoryczne-go rozpoznania niniejszej skargi konstytucyjnej ze względu na zasadę ne bis in idem. W wy-roku z 12 grudnia 2017 r. Trybunał orzekł, że art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l., rozumiany w ten sposób, że wystarczającą przesłanką zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest prowadzenie działalności gospo-darczej przez osobę fizyczną będącą jego współposiadaczem, jest niezgodny z art. 2 w związ-ku z art. 64 ust. 1 i 2 oraz art. 84 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Potrzeba umorzenia postępowania w sprawie kontroli konstytucyjności zaskarżonej regulacji prawnej ze względu na zbędność orzekania, wynikająca z zasady ne bis in idem, występuje w sytuacji, gdy kwestia zgodności określonego przepisu prawnego (normy praw-nej) z tym samym wzorcem kontroli była już przedmiotem rozstrzygnięcia Trybunału Konsty-tucyjnego (por. postanowienia z: 26 marca 2008 r., sygn. SK 24/07, OTK ZU nr 2/A/2008, poz. 38 oraz z 19 października 2010 r., sygn. SK 8/09, OTK ZU nr 8/A/2010, poz. 94). W dotychczasowym orzecznictwie Trybunału zasada ne bis in idem jest pojmowana jako za-kaz ponownego orzekania o tym samym przedmiocie (por. wyrok z 4 listopada 2003 r., sygn. K 1/03, OTK ZU nr 8/A/2003, poz. 85), przy czym umorzenie postępowania konieczne jest wówczas, gdy występuje tożsamość zaskarżonych przepisów, wzorca konstytucyjnego oraz zarzutów (por. postanowienie z 14 stycznia 1998 r., sygn. K 11/97, OTK ZU nr 1/1998, poz. 5). Zasada ne bis in idem nakłada na Trybunał Konstytucyjny obowiązek dokonania, w kategoriach pragmatycznych, oceny celowości prowadzenia postępowania i orzekania w kwestii, która została już jednoznacznie i ostatecznie rozstrzygnięta (por. postanowienia z: 21 stycznia 1998 r., sygn. K 33/97, OTK ZU nr 1/1998, poz. 8; 10 lipca 2007 r., sygn. P 40/06, OTK ZU nr 7/A/2007, poz. 86; 4 września 2008 r., sygn. P 25/08, OTK ZU nr 7/A/2008, poz. 129). Porównując zakres zaskarżenia w sprawie o sygn. SK 13/15 oraz w analizowanej sprawie, Trybunał uznał, że nie zachodzi przesłanka ne bis in idem, która uzasadniałaby umo-rzenie postępowania ze względu na zbędność wydania wyroku. W obu sprawach nie można dopatrzeć się tożsamości, jeżeli chodzi o przedmiot kontroli. Sprawa o sygn. SK 13/15 doty-czyła sytuacji prawnej osoby fizycznej będącej współposiadaczem nieruchomości, która mi-mo nieprowadzenia działalności gospodarczej była opodatkowana, w odniesieniu do posiada-nych nieruchomości, jak osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą. Natomiast OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 9 niniejsza sprawa dotyczy sytuacji prawnej osoby fizycznej prowadzącej działalność gospo-darczą, której nieruchomości podlegają opodatkowaniu wyższą stawką podatkową w podatku od nieruchomości wyłącznie ze względu na ich posiadanie przez osobę fizyczną będącą przedsiębiorcą. 4. Badanie zgodności zaskarżonej regulacji z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji. 4.1. Problem przedstawiony w skardze konstytucyjnej dotyczy automatycznego kwali-fikowania nieruchomości, będących w posiadaniu osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, do kategorii gruntów, budynków lub budowli związanych z prowadzeniem tej działalności. Osoby fizyczne prowadzące taką działalność występują bowiem na gruncie pra-wa podatkowego w dwojakim charakterze – jako przedsiębiorcy i jako osoby prywatne (w zakresie swojego majątku osobistego). Skarżący podnosi, że niezgodne z Konstytucją jest zakwalifikowanie gruntów znajdujących się w posiadaniu takich osób do gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i – w konsekwencji – objęcie ich wyższą stawką podatkową niezależnie od tego, czy są one faktycznie związane z prowadzeniem takiej dzia-łalności. Trybunał przyjął, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy najistotniejsza była ocena czy zaskarżony przepis jest zgodny z konstytucyjną zasadą proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji) między prawem jednostki do własności (art. 64 ust. 1 Konstytucji) a obowiąz-kiem ponoszenia ciężarów publicznoprawnych (art. 84 Konstytucji). 4.2. Zasada proporcjonalności, zarówno wynikająca z konstytucyjnej zasady demokra-tycznego państwa prawnego, wyrażonej w art. 2 Konstytucji, jak i jej doprecyzowanie w art. 31 ust. 3 Konstytucji, stanowiła wielokrotnie wzorzec kontroli konstytucyjności prawa daninowego (por. przykładowo wyroki: z 20 listopada 2002 r., sygn. K 41/02, OTK ZU nr 6/A/2002, poz. 83; z 27 kwietnia 2004 r., sygn. K 24/03, OTK ZU nr 4/A/2004, poz. 33; z 25 października 2004 r., sygn. SK 33/03, OTK ZU nr 9/A/2004, poz. 94; z 30 listopada 2004 r., sygn. SK 31/04, OTK ZU nr 10/A/2004, poz. 110; z 4 września 2007 r., sygn. P 43/06, OTK ZU nr 8/A/2007, poz. 95; z 8 października 2013 r., sygn. SK 40/12, OTK ZU nr 7/A/2013, poz. 97; z 11 lutego 2014 r., sygn. P 24/12, OTK ZU nr 2/A/2014, poz. 9). Ze względu na przedmiot rozpatrywanej sprawy, którą jest ingerencja ustawodawcy w konstytu-cyjne prawo podmiotowe (prawo do własności), konieczne jest przyjęcie w niniejszej sprawie art. 31 ust. 3 Konstytucji jako wzorca kontroli określającego konstytucyjną zasadę proporcjo-nalności. Jak przypomniał Trybunał w wyroku z 12 grudnia 2017 r., sygn. SK 13/15, art. 31 ust. 3 i art. 64 Konstytucji mogą być adekwatnymi wzorcami kontroli regulacji prawa dani-nowego w dwóch wypadkach. Po pierwsze, kiedy ustawodawca pod pozorem regulacji dani-nowej ustanowi instrument służący celom innym niż fiskalne, w szczególności nacjonaliza-cyjnym czy represyjnym (np. przez nadanie podatkowi cech instytucji konfiskaty mienia). Po drugie, jeżeli regulacje daninowe normują nie sferę nakładania obowiązków daninowych, ale sferę realizacji tego obowiązku. Oznacza to możliwość powoływania omawianego wzorca w odniesieniu do zagadnień normowanych przepisami prawa daninowego związanych np. ze zwrotem podatku (por. wyrok z 13 października 2008 r., sygn. K 16/07, OTK ZU nr 8/A/2008, poz. 136), z wymogami formalnymi, których spełnienie umożliwia obniżenie kwoty podatku (por. wyrok z 22 maja 2007 r., sygn. SK 36/06, OTK ZU nr 6/A/2007, poz. 50), z deklaracjami majątkowymi mającymi ułatwić organom podatkowym pozyskiwa-nie informacji (por. wyrok z 20 listopada 2002 r., sygn. K 41/02). Jeszcze przed wejściem w życie Konstytucji z 1997 r. Trybunał Konstytucyjny, powo-łując się na zasadę proporcjonalności, przyjął tzw. test proporcjonalności polegający na bada- OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 10 niu zaskarżonej regulacji w trzech aspektach: 1) tego, czy wprowadzona regulacja ustawo-dawcza jest w stanie doprowadzić do zamierzonych przez nią skutków; 2) tego, czy regulacja jest niezbędna dla ochrony interesu publicznego, z którym jest powiązana; 3) tego, czy efekty wprowadzanej regulacji pozostają w odpowiedniej proporcji do ciężarów nakładanych przez nią na obywatela (por. orzeczenie z 26 kwietnia 1995 r., sygn. K 11/94, OTK w 1995 r., poz. 12; genezę zasady proporcjonalności, rozwój jej rozumienia w orzecznictwie Trybunału oraz relacje pomiędzy art. 2 a art. 31 ust. 3 Konstytucji w kontekście tej zasady Trybunał szeroko omówił w uzasadnieniu wyroku z 11 lutego 2014 r., sygn. P 24/12). Test proporcjonalności posłużył Trybunałowi do oceny konstytucyjności zaskarżonych regulacji z zakresu prawa daninowego między innymi w sprawach zakończonym wyrokami: z 27 kwietnia 1999 r., sygn. P 7/98, OTK ZU nr 4/1999, poz. 72; z 20 czerwca 2005 r., sygn. K 4/04, OTK ZU nr 6/A/2005, poz. 64; z 17 czerwca 2008 r., sygn. K 8/04, OTK ZU nr 5/A/2008, poz. 81. Już po wejściu w życie Konstytucji Trybunał wskazywał, że zasada proporcjonalności wiąże ustawodawcę nie tylko wtedy, gdy ustanawia on ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności lub praw, ale i wtedy, gdy nakłada obowiązki na obywateli lub na inne podmioty znajdujące się pod jego władzą. Ustawodawca postępuje w zgodzie z zasadą proporcjonalności, gdy spośród dopuszczalnych środków działania wybiera możliwie naj-mniej uciążliwe dla podmiotów, wobec których mają być one zastosowane, lub dolegliwe w stopniu nie większym, niż to jest niezbędne wobec założonego i usprawiedliwionego kon-stytucyjnie celu (por. wyrok z 25 października 2004 r., sygn. SK 33/03). W tym samym wyroku Trybunał zauważył, że art. 84 Konstytucji przewiduje możliwość wydania ustaw na-kładających obowiązek podatkowy i dlatego sam obowiązek podatkowy nie powinien być traktowany jako ograniczenie konstytucyjnych wolności i praw. Natomiast środki służące realizacji tego obowiązku, ingerujące w sferę praw i wolności obywatelskich, mogą być oce-niane z punktu widzenia uwzględniania wymogów zawartych w art. 31 ust. 3 Konstytucji. 4.3. Art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. uzależniają opodatkowanie podatkiem od nieruchomości w wyższej stawce, która jest przypisana nieruchomościom związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej, wyłącz-nie od posiadania gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot pro-wadzący działalność gospodarczą. Art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w swoim literalnym brzmieniu, nie uwzględnia przy tym tego czy dana nieruchomość jest faktycznie lub może być potencjal-nie wykorzystywana na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej. Regulacja art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. powoduje objęcie definicją legalną gruntów, budynków i budowli związa-nych z prowadzeniem działalności gospodarczej, a co za tym idzie opodatkowanie wyższą stawką podatkową, wszystkich (z wyjątkiem określonych w art. 1a ust. 2a u.p.o.l.) nierucho-mości będących w posiadaniu podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, niezależnie od tego czy podatnik faktycznie wykorzystuje je lub mógłby je wykorzystywać w swojej działalności gospodarczej. Tak rozumiany zaskarżony przepis powoduje, że sam fakt posia-dania nieruchomości przez podatnika prowadzącego działalność gospodarczą implikuje ko-nieczność zapłaty podatku w wyższej stawce. Ustawodawca nie odróżnia zatem dla celów zapłaty podatku od nieruchomości sytuacji podatników posiadających nieruchomości i wyko-rzystujących je do prowadzenia działalności gospodarczej oraz podatników posiadających nieruchomości, którzy nie wykorzystują ich do prowadzenia działalności gospodarczej. Obie grupy przedsiębiorców będą zobowiązane do zapłaty podatku w stawce wyższej, przypisanej nieruchomościom związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej. Brak tego rozróż-nienia dotyka szczególnie przedsiębiorców będących osobami fizycznymi, które występują w obrocie prawnym w dwojakim charakterze: jako osoby prywatne (a więc w zakresie swoje-go majątku osobistego) oraz jako przedsiębiorcy. OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 11 Na ten fakt zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny we wskazywanym już wyroku z 12 grudnia 2017 r., sygn. SK 13/15, podkreślając, że przyjęta interpretacja art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. prowadzi do pobierania od podobnych, z perspektywy konstytucyjnoprawnej, nieruchomości – faktycznie niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – po-datku od nieruchomości w różnej wysokości. Niezależnie od sposobu wykorzystania nieru-chomości, osoba fizyczna będąca przedsiębiorcą zapłaci podatek według wyższej stawki, je-żeli tylko prowadzi działalność gospodarczą. Natomiast osoba fizyczna nieprowadząca takiej działalności zapłaci podatek według stawki niższej. Każdy z tych podatników faktycznie nie wykorzystuje nieruchomości na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W takiej sytuacji status przedsiębiorcy (osoby fizycznej) nie ma związku ze sposobem wyko-rzystania przedmiotu opodatkowania i nie wpływa na wartość nieruchomości. W obu wypad-kach nieruchomość nie ma związku z prowadzeniem działalności gospodarczej. Trybunał w przytoczonym wyroku konkludował, iż samo prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną nie jest relewantne dla opodatkowania nieruchomości stawką podatkową od nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zważywszy na ratio stosowania podwyższonej stawki, jaką jest możliwość uzyskiwania przychodów z wykorzy-stania danej nieruchomości w działalności gospodarczej, niezbędne jest ustalenie faktycznego sposobu wykorzystania opodatkowanej nieruchomości. Rozważania te zachowują pełną aktu-alność na gruncie rozstrzyganej sprawy. W ocenie Trybunału przedsiębiorcy nie mogą być obciążani wyższą stawką podatku jedynie z powodu posiadania nieruchomości, które nie służą im do prowadzenia działalności gospodarczej. Opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów lub budyn-ków – niewykorzystywanych i niemogących być potencjalnie wykorzystywanymi do prowa-dzenia działalności gospodarczej – wyłącznie ze względu na posiadanie ich przez przedsię-biorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą Trybunał uznaje za niezgodne z art. 64 ust. 1 Konstytucji. Art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. stanowi instrument służący celom innym niż fiskalne, będący nieproporcjonalnym obciążeniem podatkowym polegającym na nieodróżnianiu sytuacji podatkowej podatników posiadających nieruchomości, ale niewyko-rzystujących i niemogących ich wykorzystać do prowadzenia działalności gospodarczej oraz podatników wykorzystujących posiadane nieruchomości do prowadzenia działalności gospo-darczej. Zastosowane kryterium „posiadania gruntu przez przedsiębiorcę” nie realizuje wy-łącznie celu fiskalnego, przez co prowadzi do nieuzasadnionego konstytucyjnie naruszenia prawa do własności. Jednocześnie zaskarżonej regulacji nie można uzasadnić ochroną intere-su publicznego, co prowadzi do wniosku, że nie są w tym przypadku spełnione przesłanki testu proporcjonalności. Tym samym zaskarżoną regulację Trybunał uznaje za sprzeczną również z art. 31 ust. 3 oraz art. 84 Konstytucji. Nieproporcjonalność ingerencji w konstytu-cyjne prawo własności Trybunał upatruje w braku precyzyjnych kryteriów, poza samym posiadaniem nieruchomości przez przedsiębiorcę, pozwalających ustalić występowanie fak-tycznego lub potencjalnego związku gruntu lub budynku z prowadzeniem działalności gospo-darczej. Zastosowanie wyższej stawki podatkowej dla nieruchomości związanych z prowa-dzeniem działalności gospodarczej (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l.) wyłącznie na podstawie kryterium posiadania danej nieruchomości przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą stanowi nieproporcjonalną ingerencję w prawo do własności tych podmiotów. 5. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, jeśli Trybunał stwierdza niekonstytucyjność kwestionowanej regulacji chociażby z jednym ze wskazanych wzorców kontroli, postępowanie w zakresie badania zgodności tej regulacji z pozostałymi wzorcami kontroli podlega umorzeniu na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK ze względu na zbędność wyrokowania (por. np. wyroki z: 12 stycznia 2012 r., sygn. Kp 10/09, OTK ZU OTK ZU A/2021 SK 39/19 poz. 14 12 nr 1/A/2012, poz. 4; 7 marca 2018 r., sygn. K 2/17, OTK ZU A/2018, poz. 13; 18 kwietnia 2019 r., sygn. SK 21/17, OTK ZU A/2019, poz. 19). Z tych względów Trybunał Konstytucyjny orzekł jak w sentencji.