Ts 105/23
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2024-07-24
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucyjna powinna zostać odrzucona na etapie wstępnego rozpoznania ze względu na nieusunięcie braków formalnych po wezwaniu przez sędziego Trybunału?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, ponieważ skarżąca nie usuniała w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, w tym braku pełnomocnictwa oraz niewskazania konkretnych naruszonych konstytucyjnych wolności i praw z uzasadnieniem. Postępowanie przed TK jest sformalizowane, a nieusunięcie braków po wezwaniu sędziego stanowi podstawę do odmowy dalszego biegu sprawy bez rozpoznania merytorycznego.Stan faktyczny
Skarżąca D.I. złożyła skargę konstytucyjną zaskarżając przepisy ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych oraz rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień, powołując się na naruszenie art. 2, 47, 31 ust. 3 i 87 Konstytucji. Skarga została złożona przez adwokata bez pełnomocnictwa i bez załączników. Pomimo wezwań Prezesa TK i sędziego TK do uzupełnienia braków (w tym dostarczenia pełnomocnictwa, uzasadnienia zarzutów i dokumentów potwierdzających wyczerpanie drogi prawnej), skarżąca nie usuniała ich w terminach.Rozstrzygnięcie
odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego bieguPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 22 stycznia 2025 r. Pozycja 35 POSTANOWIENIE z dnia 24 lipca 2024 r. Sygn. akt Ts 105/23 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Stanisław Piotrowicz, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej D.I. o zbadanie zgodności: 1) art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o za-pobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2019 r. poz. 1239, ze zm.) z art. 2 oraz art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 753, ze zm.) z art. 2 oraz art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji; 3) art. 17 ust. 11 ustawy wymienionej w punkcie 1 niniejszego postanowienia w związku z § 5 rozporządzenia wymienionego w punkcie 2 z art. 47 w zwią-zku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji, p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZASADNIENIE D.I. (dalej: skarżąca) 15 maja 2023 r. (data nadania) skierowała do Trybunału Konsty-tucyjnego skargę konstytucyjną sporządzoną przez adwokata nielegitymującego się pełno-mocnictwem w sprawie (do akt nie zostało dołączone pełnomocnictwo). Skarga konstytucyjna została złożona w Trybunale w związku z wyrokiem Naczelne-go Sądu Administracyjnego z 10 stycznia 2023 r. (sygn. akt […]), który zakończył sądowo-administracyjną kontrolę orzeczenia w przedmiocie nałożenia na skarżącą grzywny w celu przymuszenia poddania małoletniego dziecka szczepieniom ochronnym. Do skargi konstytu-cyjnej nie dołączono żadnych załączników. Prezes Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 21 lipca 2023 r. (doręczonym ad-wokatowi skarżącej 28 lipca 2023 r.) wezwał skarżącą do złożenia pełnomocnictwa szczegól-nego uprawniającego do sporządzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej oraz reprezentowa-nia skarżącej przed Trybunałem Konstytucyjnym w odniesieniu do sprawy, w związku z którą złożona została skarga konstytucyjna (wraz z czterema kopiami). Skarżąca została zobowią-zana do doręczenia odpisów lub kopii poświadczonych za zgodność z oryginałem wyroków,
OTK ZU B/2025 Ts 105/23 poz. 35 2 decyzji lub innych rozstrzygnięć (wraz z uzasadnieniami) potwierdzających wyczerpanie dro-gi prawnej (wraz z czterema kopiami) oraz do udokumentowania daty doręczenia jej osta-tecznego orzeczenia. Skarżąca, w piśmie z 4 sierpnia 2023 r. (data nadania), usunęła tylko część braków formalnych skargi. Sędzia Trybunału Konstytucyjnego, zarządzeniem z 17 kwietnia 2024 r. (doręczonym adwokatowi skarżącej 26 kwietnia 2024 r.), wezwał skarżącą do: 1) uzasadnienia zarzutu niezgodności zakwestionowanych w skardze art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2019 r. poz. 1239, ze zm.; dalej: ustawa o zwalczaniu chorób zakaźnych) oraz § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 753, ze zm.; dalej: rozporządzenie) z wyrażoną w art. 2 Konstytucji zasadą określoności przepisów prawa, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie; 2) wskazania, które konstytucyjne wolność lub prawo skarżącej wyrażone w art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji i w jaki sposób – zdaniem skarżącej – zostały naruszone przez zakwestionowane w skardze przepisy ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych i rozporządzenia wskazanych w punkcie pierwszym niniejszego zarządzenia; 3) wskazania, które konstytucyjne wolność lub prawo skarżącej wyrażone w art. 47 w zwią-zku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji i w jaki sposób – zdaniem skarżącej – zostały naruszone przez zakwestionowane w skardze art. 17 ust. 11 ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych oraz § 5 rozporządzenia; 4) uzasadnienia zarzutu niezgodności zakwe-stionowanych w skardze przepisów z wolnościami lub prawami, o których mowa w pkt 2 i 3 zarządzenia, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie; 5) doręczenia pełnomocnictwa szczególnego (wraz z czterema kopiami), odpisów lub poświadczonych za zgodność z oryginałem kopii ostatecznego orzeczenia oraz wyroków i decyzji potwier-dzających wyczerpanie drogi prawnej, czterech egzemplarzy skargi konstytucyjnej podpisanej przez umocowanego w sprawie pełnomocnika; 6) udokumentowania daty doręczenia skarżącej ostatecznego orzeczenia. W ustawowym terminie skarżąca nie usunęła braków skargi. Zakwestionowanym w skardze przepisom skarżąca zarzuciła naruszenie prawa do prywatności oraz prawa do decydowania o swoim życiu osobistym (art. 47 Konstytucji), a także naruszenie zasady dostatecznej określoności przepisów prawa (art. 2 Konstytucji). Zdaniem skarżącej zaskarżone przez nią przepisy naruszają również art. 87 Konstytucji, który statuuje zamknięty katalog źródeł prawa powszechnie obowiązującego. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Skarga konstytucyjna jest sformalizowanym środkiem ochrony konstytucyjnych wolności i praw. Jej merytoryczne rozpoznanie jest uzależnione od spełnienia licznych prze-słanek wynikających z art. 79 ust. 1 Konstytucji, a doprecyzowanych w ustawie z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK). Weryfikacja tych przesłanek następuje na eta-pie wstępnego rozpoznania na posiedzeniu niejawnym (art. 61 ust. 1 u.o.t.p.TK). Zgodnie z art. 61 ust. 3 u.o.t.p.TK jeżeli skarga nie spełnia wymagań przewidzianych w ustawie, a usunięcie braków jest możliwe, wyznaczony sędzia Trybunału wydaje zarządze-nie, w którym wzywa do ich usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarządzenia. Zarządzeniem z 17 kwietnia 2024 r. sędzia Trybunału wezwał skarżącą do usunięcia stwierdzonych w toku wstępnej kontroli braków formalnych skargi, w tym także tych, które nie zostały usunięte w wykonaniu zarządzenia Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z 21 lipca 2023 r. W treści zarządzenia oprócz dokładnego wskazania braków zawarto pouczenie, że
OTK ZU B/2025 Ts 105/23 poz. 35 3 w wypadku nieusunięcia ich w terminie wydane zostanie postanowienie o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Odpis zarządzenia sędziego Trybunału z 17 kwietnia 2024 r. został skutecznie dorę-czony adwokatowi skarżącej 26 kwietnia 2024 r. W ustawowym terminie skarżąca nie usunęła braków wskazanych w zarządzeniu. Powyższa okoliczność jest – zgodnie z art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p.TK – podstawą od-mowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Mając powyższe na względzie, Trybunał postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącej przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.
Powołane przepisy
art. 2 Konstytucjiart. 47 Konstytucjiart. 31 ust. 3 Konstytucjiart. 87 Konstytucji
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło