Ts 110/18

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2018-11-14

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak możliwości złożenia zażalenia na postanowienie sądu odmawiające przekazania sprawy prokuratorowi celem uzupełnienia braków śledztwa narusza prawo do sądu i prawo do oczekiwania weryfikacji decyzji przez organ nadrzędny?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny uznał, że skarga konstytucyjna spełnia wymogi formalne i merytoryczne wymagane do wszczęcia postępowania. Skarżący wyczerpał przysługującą mu drogę prawną, gdyż od postanowienia Sądu Okręgowego nie przysługuje żaden zwykły środek zaskarżenia, co stanowi podstawę do dopuszczenia skargi konstytucyjnej do rozpoznania merytorycznego.
Stan faktyczny
Skarżący, będąc oskarżonym, złożył wniosek o zwrot akt sprawy do prokuratury w celu uzupełnienia materiałów śledztwa. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, a Sąd Okręgowy odmówił przyjęcia zażalenia skarżącego jako niedopuszczalnego, powołując się na brak przepisu zezwalającego na zaskarżenie takich postanowień. Skarżący zarzucił, że brak możliwości zaskarżenia narusza jego prawo do sądu i prawo do weryfikacji decyzji przez organ nadrzędny.
Rozstrzygnięcie
Nadanie dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 29 stycznia 2019 r. Pozycja 19 POSTANOWIENIE z dnia 14 listopada 2018 r. Sygn. akt Ts 110/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Stanisław Rymar, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej K.W. o zbadanie zgodności: art. 459 § 1 i art. 344a § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1904, ze zm.), „w zakresie w jakim nie przewidują możliwości złożenia zażalenia na postanowienie sądu wydanego w trybie art. 344a k.p.k. o odmowie przekazania sprawy prokuratorowi celem uzupełnienia braków śledztwa albo dochodzenia”, z art. 45 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: nadać dalszy bieg skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej, wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 12 lipca 2018 r. (data nadania), K.W. (dalej: skarżący) zarzucił art. 459 § 1 i art. 344a § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1904, ze zm., obecnie: Dz. U. z 2018 r. poz. 1987, ze zm.; dalej: k.p.k.), „w zakresie w jakim nie przewidują możliwości złożenia zażalenia na postanowienie sądu wydanego w trybie art. 344a k.p.k. o odmowie przekazania sprawy prokuratorowi celem uzupełnienia braków śledztwa albo dochodzenia”, niezgodność z art. 45 i art. 78 Konstytucji. 2. Skarga konstytucyjna została wniesiona w związku z następującym stanem fakty-cznym. Skarżący, aktem oskarżenia z 7 czerwca 2017 r., został oskarżony o to, że będąc przesłuchiwany w charakterze świadka w toku innego postępowania przygotowawczego, zeznał nieprawdę w ten sposób, iż zaprzeczył, że własnoręcznie złożył podpis o treści „[…]”. Pismem z 19 lipca 2017 r. skarżący wystąpił do Sądu Rejonowego w P. z wnioskiem o zwrot akt sprawy do prokuratury w celu uzupełnienia materiałów śledztwa. Sąd ten, postanowieniem z 16 listopada 2017 r. (sygn. […]), nie uwzględnił wniosku, gdyż nie zachodziły przesłanki przewidziane w art. 344a k.p.k., a wszelkie wątpliwości skarżący (jako oskarżony) będzie mógł zgłaszać w toku rozprawy. OTK ZU B/2019 Ts 110/18 poz. 19 2 Skarżący – 30 listopada 2017 r. – złożył zażalenie na powyższe postanowienie. Zarządzeniem z 18 grudnia 2017 r., wydanym w toku rozprawy, przewodniczący składu orzekającego odmówił przyjęcia zażalenia jako niedopuszczalnego z mocy ustawy a także złożonego po terminie. Sąd Okręgowy w P., postanowieniem z 22 lutego 2018 r. (sygn. […]), utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie, wskazując, że art. 344a § 3 k.p.k. nie przewiduje możliwości zaskarżenia zażaleniem postanowienia sądu o odmowie zwrotu sprawy prokuratorowi celem uzupełnienia materiałów postępowania przygotowawczego, wobec czego zażalenie było niedopuszczalne z mocy ustawy. 3. Zdaniem skarżącego, brak możliwości zaskarżenia postanowienia Sądu odmawiającego zwrotu sprawy oskarżycielowi publicznemu celem uzupełnienia materiałów postępowania przygotowawczego narusza jego prawo do sądu, prawo do rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie, jak również prawo do oczekiwania weryfikacji decyzji przez organ nadrzędny. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072; dalej: u.o.t.p. TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, podczas którego Trybunał bada, czy odpowiada ona określonym przez prawo wymogom. 2. W niniejszej sprawie skarżący zakwestionował konstytucyjność art. 459 § 1 i art. 344a § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1904, ze zm.; dalej: k.p.k.) „w zakresie w jakim nie przewidują możliwości złożenia zażalenia na postanowienie sądu wydanego w trybie art. 344a k.p.k. o odmowie przekazania sprawy prokuratorowi celem uzupełnienia śledztwa albo dochodzenia”. Jako wzorce kontroli skarżący wskazał art. 45 oraz art. 78 Konstytucji. 3. W ocenie Trybunału skarga konstytucyjna spełnia przesłanki, warunkujące przekazanie jej do merytorycznej oceny. 3.1. Skargę sporządził adwokat ustanowiony pełnomocnikiem z urzędu. 3.2. Skarżący wyczerpał przysługującą mu drogę prawną, ponieważ od postano-wienia Sądu Okręgowego w P. z 22 lutego 2018 r. nie przysługuje żaden zwykły środek zaskarżenia. 3.3. Skarżący dochował terminu wniesienia skargi. Pismem z 11 marca 2018 r. złożył on wniosek o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu do sporządzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej. Zarządzenie sędziego Sądu Rejonowego z 7 maja 2018 r. w sprawie wyznaczenia osoby pełnomocnika zostało doręczone adwokatowi 21 maja 2018 r., ten zaś wniósł analizowaną skargę 12 lipca 2018 r. 3.4. Skarżący określił przedmiot kontroli w rozumieniu art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK, wskazał, jakie konstytucyjne prawa oraz w jaki sposób zostały – jego zdaniem – naruszone (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK), a także uzasadnił sformułowane w skardze zarzuty (art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p. TK). OTK ZU B/2019 Ts 110/18 poz. 19 3 4. Z uwagi na to, że skarga konstytucyjna spełnia wymagania przewidziane w u.o.t.p.TK, a nie zachodzą okoliczności określone w art. 61 ust. 4 tej ustawy, to – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p. TK – zasadne jest nadanie jej dalszego biegu. W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji.

Powołane przepisy

art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejart. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło