Ts 112/15

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 8 lutego 2016 r. Pozycja 101 POSTANOWIENIE z dnia 12 maja 2015 r. Sygn. akt Ts 112/15 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Wróbel, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej B.K., p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 16 marca 2015 r. adwokat B.K. wniósł o uchylenie ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2014 r. poz. 635, ze zm.; dalej: pra-wo o adwokaturze), a także „o zbadanie sprawy nowelizacji” tej ustawy. Zdaniem skarżącego powyższa ustawa jest „nihilizmem (…) i wulgaryzmem praw-nym”. Jest „martwa ustrojowo”, ponieważ została uchwalona w stanie wojennym. W ten spo-sób „niszczy ustrój demokratyczny”. Do skargi konstytucyjnej skarżący dołączył: pismo z 14 czerwca 2014 r. zatytułowane „Korporacje prawnicze – organizacje komunistyczno faszystowskie”, skierowane do Prezy-denta Rzeczypospolitej Polskiej; decyzję Ministra Sprawiedliwości z kwietnia 1991 r., uwzględniającą wniosek Okręgowej Rady Adwokackiej w S. (dalej: Dziekan ORA w S.) z 14 marca 1991 r. i wyrażającą zgodę na wykonywanie przez skarżącego zawodu indywidu-alnie w Świnoujściu (dalej: decyzja Ministra Sprawiedliwości z kwietnia 1991 r.); a także wyrok Sądu Najwyższego z maja 2001 r., stwierdzający, że uchwała okręgowej rady adwo-kackiej, odmawiająca adwokatowi wyznaczenia siedziby zawodowej w miejscowości przez niego wskazanej, nie jest przejawem praktyk monopolistycznych w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie konsumentów (Dz. U. z 1997 r. Nr 49, poz. 318, ze zm.). Skarżący nie był uczest-nikiem postępowania, w którym wydano to orzeczenie. W dniu 16 kwietnia 2015 r. do Trybunału wpłynęły przesłane przez skarżącego: pismo z 15 kwietnia 2015 r. zatytułowane „Wniosek o danie ochrony prawnej wnioskodawcy z art. 30 Konstytucji przez zaniechanie dyskryminacji z art. 32 Konstytucji przez organa wła-dzy sądowej i samorządowej – Okręgowej Rady Adwokackiej w S. związane ze skargą kon-stytucyjną o uchylenie ustawy z 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze”; pismo z 14 kwiet-nia 2015 r. zatytułowane: „Wezwanie przedsądowe z wnioskiem o ustąpienie z funkcji spo- OTK ZU B/2016 Ts 112/15 poz. 101 2 łecznej dziekana ORA nie uznającego ustroju Rzeczypospolitej Polskiej i Konstytucji Rze-czypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r.”; pismo z 14 kwietnia 2015 r. „w sprawie czynu z przestępstwa dokonanego przez (…)”; pismo: Dziekana ORA w S. z 10 kwietnia 2015 r. w sprawie tymczasowego zawieszenia skarżącego w czynnościach zawodowych; pismo Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych z października 2014 r.; decyzja Ministra Sprawiedliwości z kwietnia 1991 r.; a także wyrok Sądu Apelacyjnego w W. z listo-pada 1994 r., oddalający złożoną przez pozwanego (tj. „U.” Sp. z o.o.) rewizję wyroku Sądu Wojewódzkiego w W. z kwietnia 1994 r. stwierdzającego, że opublikowany przez pozwanego artykuł na temat skarżącego miał charakter obraźliwy i ośmieszający. W dniu 4 maja 2015 r. do Trybunału wpłynął kolejny plik dokumentów przesłanych przez skarżącego. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Skarga konstytucyjna jest sformalizowanym środkiem ochrony konstytucyjnych wol-ności i praw. Jej merytoryczne rozpoznanie jest uzależnione od spełnienia warunków wynika-jących zarówno z art. 79 ust. 1 Konstytucji, jak i z art. 46-47 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK). Skargom konstytucyjnym niespełniającym tych warunków oraz skargom oczywiście bezzasadnym Trybunał Konstytucyjny odmawia nadania dalszego biegu. W myśl art. 79 ust. 1 Konstytucji warunkiem rozpoznania skargi konstytucyjnej przez Trybunał jest wydanie na podstawie zaskarżonego aktu normatywnego wyroku, decyzji lub innego rozstrzygnięcia, w którym orzeczono ostatecznie o konstytucyjnych wolnościach, prawach lub obowiązkach skarżącego. Wprawdzie przedmiotem kontroli w postępowaniu skargowym jest kwestia zgodności z Konstytucją objętego skargą aktu normatywnego nie-mniej, wcześniejsze podjęcie „ostatecznego orzeczenia” przez sąd bądź organ administracji publicznej jest warunkiem sine qua non zainicjowania tej formy kontroli przed Trybunałem Konstytucyjnym. Wynika to z przyjętej przez polskiego ustrojodawcę konstrukcji skargi kon-stytucyjnej, zgodnie z którą instytucja ta służy uruchomieniu postępowania o charakterze nadzwyczajnym i subsydiarnym w stosunku do innych środków i procedur ochrony konstytu-cyjnych wolności i praw skarżącego. Trzeba przy tym podkreślić, że zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy o TK skargę do Trybunału Konstytucyjnego można wnieść po wyczerpaniu drogi prawnej, o ile droga ta jest przewidziana, w terminie trzech miesięcy od doręczenia skarżące-mu prawomocnego wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostatecznego rozstrzygnięcia. Nie-spełnienie powyższych warunków powoduje, że rozpoznanie skargi konstytucyjnej przez Trybunał jest niedopuszczalne. Z przedstawionych przez skarżącego dokumentów oraz sformułowanych w skardze zarzutów wynika, że w jego sprawie nie wydano decyzji, czy orzeczenia sądowego, które legitymowałoby go do złożenia skargi konstytucyjnej. Takimi rozstrzygnięciami nie są bo-wiem ani dołączona do skargi decyzja Ministra Sprawiedliwości z kwietnia 1991 r., ani wyrok Sądu Najwyższego z maja 2001 r., ani też pismo Dziekana ORA w S. z kwietnia 2015 r. Z treści tego ostatniego wynika, że postanowieniem Sądu Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej w S. z marca 2015 r. skarżący został, na podstawie art. 37a ust. 2 prawa o adwokaturze, tym-czasowo zawieszony w czynnościach zawodowych. To oznacza, że formułując zarzuty nie-konstytucyjności prawa o adwokaturze, skarżący nie dysponował żadnym rozstrzygnięciem wydanym na podstawie tego aktu prawnego. Brak orzeczenia, o którym mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji, powoduje, że rozpozna-nie zarzutów postawionych w skardze konstytucyjnej jest niemożliwe. Składającemu skargę OTK ZU B/2016 Ts 112/15 poz. 101 3 ustrojodawca nie przyznał bowiem uprawnienia do zainicjowania przed Trybunałem Konsty-tucyjnym kontroli abstrakcyjnej konstytucyjności prawa, lecz wyłącznie uprawnienie do kon-troli konkretnej. W niniejszej sprawie nie została zatem spełniona podstawowa przesłanka dopuszczenia skargi do merytorycznego rozpoznania, określona w art. 79 ust. 1 Konstytucji. Wskazana okoliczność jest – zgodnie z art. 49 w związku z art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy o TK – podstawą odmowy nadania analizowanej skardze dalszego biegu. Niezależnie od powyższego Trybunał zwraca uwagę na to, że zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji skargę konstytucyjną może wnieść „każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone”. Oznacza to, że w skardze konstytucyjnej trzeba wskazać zarówno konkretną osobę, której wolności lub prawa naruszono, jak i te naruszone, określone (porę-czone, zapewnione, gwarantowane, chronione) w Konstytucji wolności lub prawa, a także określić sposób tego naruszenia (art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy o TK). Trybunał stwierdza, że skarżący nie wypełnił należycie wyżej opisanego obowiązku. Sformułowane w skardze zarzuty nie spełniają wymogu wskazania, jakie konstytucyjne wolności i prawa zostały naruszone, ani tym bardziej wymogu określenia sposobu, w jaki zaskarżona ustawa godzi w te wolności i prawa. Okoliczność ta jest – zgodnie z art. 49 w związku z art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy o TK – kolejną podstawą odmowy nadania analizowanej skardze dalszego biegu. Wziąwszy powyższe pod uwagę, Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.