Ts 119/17

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 2 marca 2020 r. Pozycja 82 POSTANOWIENIE z dnia 18 grudnia 2019 r. Sygn. Ts 119/17 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Leon Kieres – przewodniczący i sprawozdawca Małgorzata Pyziak-Szafnicka Wojciech Sych, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 17 czerwca 2019 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej M.J., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. Orzeczenie zapadło jednogłośnie. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 22 maja 2017 r. M.J. (dalej: skarżący) wniósł o zbadanie zgodności art. 36 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.) z art. 190 ust. 5 w związku z art. 45 ust. 1 oraz w związku z art. 2, a także z art. 79 ust. 1 w związku z art. 190 ust. 5, art. 45 ust. 1 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. 2. Postanowieniem z 17 czerwca 2019 r., doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 4 lipca 2019 r., Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytu-cyjnej. W uzasadnieniu tego orzeczenia Trybunał stwierdził, że zakwestionowane przepisy nie stanowiły podstawy orzeczenia wskazanego przez skarżącego jako ostateczne w rozumie-niu art. 79 ust. 1 Konstytucji. Ponadto, zdaniem Trybunału, skarżący nieprawidłowo sformu-łował podstawę skargi. Nie wyjaśnił też, w jaki sposób – jego zdaniem – zaskarżone unor-mowania godzą w konstytucyjne prawa przywołane w petitum skargi. 3. Na powyższe postanowienie skarżący 10 lipca 2019 r. (data nadania) wniósł zażale-nie. Zakwestionował w nim stanowisko Trybunału dotyczące braku podstaw zarzutu narusze-nia prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji). Podniósł, że w zaskarżonym postanowieniu Trybunał błędnie przyjął, że orzeczeniem ostatecznym w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji jest postanowienie Trybunału z 4 lutego 2016 r. W zażaleniu skarżący powtórzył zarzut naru-szenia art. 190 ust. 5 Konstytucji, ponownie podważając dopuszczalność wydawania przez OTK ZU B/2020 Ts 119/17 poz. 82 2 Trybunał w składzie jednoosobowym „orzeczeń w zakresie prawa do rozpoznania zarzutów skargi konstytucyjnej”. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i nadanie dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.), skarżącemu przy-sługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2. Zażalenie skarżącego nie dostarczyło argumentów, które podważyłyby prawidło-wość postanowienia o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. 2.1. W zażaleniu skarżący nie odniósł się do uznania przez Trybunał za błędne (tj. nie-adekwatne do przedmiotu zaskarżenia i orzeczenia, z wydaniem którego połączono zarzuty niekonstytucyjności), określenia przez skarżącego podstaw skargi. Nie próbował też podwa-żyć zawartego w zaskarżonym postanowieniu stwierdzenia o niewskazaniu sposobu, w jaki zakwestionowane w skardze przepisy naruszają jego prawa przywołane w petitum skargi. Brak ustosunkowania się przez skarżącego do wymienionych podstaw odmowy nadania skar-dze konstytucyjnej dalszego biegu skutkuje niemożnością jego uwzględnienia w omawianym zakresie. 2.2. Zarzuty zażalenia ponownie nawiązują do treści art. 190 ust. 5 Konstytucji i wy-rażonej w tym przepisie zasady, zgodnie z którą orzeczenia Trybunału zapadają większością głosów. Trybunał w pełni podziela stanowisko, że zakres zastosowania zasady wyrażonej w art. 190 ust. 5 Konstytucji obejmuje wyłącznie orzeczenia wydawane już w toku meryto-rycznej kontroli konstytucyjności i legalności norm prawnych. Poza tym zakresem znajdują się rozstrzygnięcia podejmowane na etapie wstępnej kontroli skargi konstytucyjnej, przesą-dzającej dopiero o dopuszczalności poddania kontroli merytorycznej unormowań zakwestio-nowanych przez podmiot występujący ze skargą. Odmienny pogląd skarżącego, zaprezento-wany w skardze i zażaleniu, opiera się wyłącznie na gramatycznej wykładni art. 190 ust. 5 Konstytucji i nieuzasadnionym zanegowaniu dopuszczalności odwołania się do systematyki unormowań art. 190 Konstytucji. Skarżący wydaje się nie dostrzegać ponadto konsekwencji upoważnień udzielonych ustawodawcy w art. 79 ust. 1 i art. 197 Konstytucji. Interpretacja art. 79 ust. 1 Konstytucji, związana z funkcjonalnym, szerokim rozumie-niem pojęcia „ostateczne orzeczenie sądu” doprowadziła skarżącego do nieprawidłowej kwa-lifikacji ustrojowej Trybunału Konstytucyjnego. Podkreślenia wymaga bowiem to, że włą-czenie do zakresu wspomnianej przesłanki skargi także orzeczeń Trybunału, które zostały podjęte w ramach wstępnej kontroli skargi oraz systemowe ujęcie Trybunału jako segmentu władzy sądowniczej, nie dają jeszcze podstaw do utożsamiania tego organu z sądami, jak chciałby tego skarżący. W tym kontekście Trybunał konsekwentnie podtrzymuje, że skarżący nie wyjaśnił, w jaki sposób doszło w jego sprawie do naruszenia prawa do sądu i standardów sprawiedliwej procedury. 2.3. Na nieporozumieniu opiera się teza zażalenia, jakoby Trybunał przyjął, że „dopie-ro postanowienie z dnia 4 lutego 2016 r. ostatecznie orzekało o prawach i wolnościach” skar- OTK ZU B/2020 Ts 119/17 poz. 82 3 żącego. Z treści pisma skarżącego z 18 czerwca 2018 r. złożonego do Trybunału w wykona-niu wezwania do usunięcia braków formalnych skargi jednoznacznie wynika, że sam skarżący wskazał to orzeczenie jako ostateczne. W zaskarżonym orzeczeniu brak podobnego stwier-dzenia. Trybunał uznał w nim natomiast, że art. 36 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK z 1997 r.) w zakwestionowanym w skardze zakresie (jednoosobowy skład Trybunału jako właściwy do wydania postanowienia odmawiającego nadania dalszego biegu skardze) nie stanowiły pod-stawy jego wydania. Słusznie bowiem Trybunał zauważył, że kwestie dotyczące składu, w jakim powinno zapaść postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytu-cyjnej, nie były przedmiotem szerszego badania Trybunału w toku rozpoznania zażalenia na jego postanowienie z 28 września 2015 r., bowiem skarżący nie zgłosił w nim zastrzeżeń w tym zakresie. W ocenie Trybunału dalsze rozważania na ten temat byłyby bezprzedmioto-we, skoro w sprawie nie uprawdopodobniono, że art. 36 ust. 1 i 3 ustawy o TK z 1997 r. naru-szają Konstytucję. Z uwagi na powyższe okoliczności należy stwierdzić, że Trybunał Konstytucyjny za-sadnie odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu.